İlkokul çağında çocuğu olan annelerin okul katılımları ile tükenmişlik ve stres düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between school involvement, burnout, and stress levels of mothers with primary school-age children
- Tez No: 1001560
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERT AKCANBAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Aile Danışmanlığı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Danışmanlığı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, ilkokul kademesinde çocuğu olan annelerin okula katılım düzeyleri, ebeveyn stresi ve ebeveyn tükenmişliği arasındaki yordayıcı ilişkileri incelemektir. İlişkisel tarama modeliyle desenlenen bu nicel çalışma, 2025–2026 eğitim-öğretim yılında İstanbul'da yaşayan 280 anneyle gerçekleştirilmiştir. Veriler; Kişisel Bilgi Formu, Veli Katılım Ölçeği, Ebeveyn Tükenmişliği Değerlendirme Ölçeği ve Ebeveyn Stres Ölçeği ile toplanmış; analizler SPSS aracılığıyla betimsel istatistik, korelasyon ve regresyon teknikleriyle yapılmıştır. Bulgulara göre annelerin okula katılım düzeyleri yüksek, tükenmişlik seviyeleri ise düşük-orta düzeydedir. Okula katılım ile tükenmişlik arasında anlamlı bir ilişki saptanmazken; ebeveyn stresi ile ebeveyn tükenmişliği arasında pozitif yönlü, orta düzeyde ve anlamlı ilişki (r= .394) tespit edilmiştir. Regresyon analizi, ebeveyn stresinin tükenmişlikteki varyansın %15,6'sını açıkladığını ve en güçlü yordayıcı olduğunu göstererek stresin tükenmişliğe giden süreçte kritik öncül rolünü desteklemiştir. Çalışma durumu ve çocuk sayısı gibi demografik değişkenler tükenmişlik üzerinde anlamlı farklılık yaratmamıştır. Sonuçlar, annelerin okula katılımı bir yükten ziyade, doyum sağlayan doğal ebeveynlik rolü olarak algıladıklarını; katılımın niteliğinin ve algılanan desteğin, nicelikten daha belirleyici olabileceğini ortaya koymaktadır. Tükenmişliği önlemek için niceliğe odaklanmak yerine, annelerin başa çıkma becerilerini güçlendirecek psiko-eğitim programlarının düzenlenmesi ve okul rehberlik servislerinin ebeveynleri destekleyici çalışmalar yapması önerilmektedir. Alanyazına katkı sunmayı amaçlayan bu çalışmada, gelecek araştırmalarda babaların da sürece dahil edildiği boylamsal çalışmalar önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study examined the predictive relationships between school involvement, parenting stress, and parental burnout among mothers of primary school students. Using a correlational survey design, this quantitative research was conducted with 280 mothers residing in Istanbul during the 2025–2026 academic year. Data were collected via a Personal Information Form, the Parent Involvement Scale, the Parental Burnout Assessment, and the Parental Stress Scale. Descriptive statistics, correlation, and regression analyses were performed. Findings revealed that mothers exhibited high levels of school involvement and low to moderate levels of parental burnout. While no significant relationship emerged between school involvement and burnout, parenting stress demonstrated a positive, moderate, and significant correlation with burnout (r = .394). Regression results indicated that parenting stress is the strongest predictor, explaining 15.6% of the variance in burnout, confirming stress as a critical precursor. Demographic variables, including employment status and number of children, yielded no significant differences in burnout. These results suggest mothers perceive school involvement as a fulfilling natural role rather than a burden. Consequently, psycho-educational programs focused on stress management and targeted support from school counseling services are recommended. Future longitudinal research involving fathers is advised
Benzer Tezler
- Sosyo-ekonomik düzeyi düşük olan ailelerde ev yönetim etkinliklerine ilşkin davranışların yaşam dönemlerine göre incelenmesi“Kayseri ili örneği”
On home management activities of the families which have low socioeconomical conditions according to the cife periods
HAKAN SOYSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
SosyolojiGazi ÜniversitesiAile Ekonomisi ve Beslenme Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ŞADAN TOKYÜREK
- MEB aile eğitim programına katılan ve katılmayan okul öncesi eğitim çağında çocuğu olan annelerin aile eğitim programlarından beklentileri ve görüşleri
Preschool children of mothers' who participated or not participated to MEB family education program, expectations and views from family education programs
DUYGU YALMAN
- Babaların çocuk bakımı ve ev işlerine katılım düzeyleri ve belirleyicileri
Başlık çevirisi yok
FERAYE EKER
- Educational reforms in Ethiopia: From the imperial era to the present
Etiyopya'da eğitim reformları: Emperyal dönemden günümüze
SALİH AHMED MAHAMMODA
Doktora
İngilizce
2022
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSA KORKMAZ
- Aile destek merkezlerindeki annelerin annelik rolü ile toplumsal cinsiyet algıları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between mothers' motherhood roles and gender perceptions in family support centers
NURGÜL AKYAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiÇağ ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SONER ÇAKMAK
DOÇ. DR. MUSTAFA KALE