Kimlik ve mekân algısı bağlamında Türkiye'nin Filistin politikası: 1923-1950 ile 2002-2025 dönemleri karşılaştırmalı analizi
Turkey's policy toward Palestine within the framework of identity and spatial perception: A comparative analysis of the periods 1923-1950 and 2002-2025
- Tez No: 1002579
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HELİN SARI ERTEM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medeniyet Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyeti'nin 1923-1950 ve 2002-2025 dönemlerinde Filistin'e yönelik dış politikasını, sosyal konstrüktivist yaklaşım çerçevesinde ulusal ve dinî kimliğin farklı biçimlerde inşa edilmesi ve bu inşanın mekân algısına yansıması üzerinden incelemektedir Çalışma, dış politika tercihlerini maddi çıkarlar ve jeopolitik güvenlik kaygılarıyla açıklayan geleneksel yaklaşımların ötesine geçmektedir. Bunun yerine, tarihsel süreçte dönüşüme uğrayan kimlik inşasının ve coğrafyaya atfedilen mekân tasavvurlarının diplomatik karar alma süreçlerini nasıl şekillendirdiğini ele almaktadır. Erken Cumhuriyet döneminde Türk ulusal kimliği; Batı yönelimli ve sınırları kesin hatlarla çizilmiş Anadolu merkezli bir vatan tahayyülü etrafında kurgulanmıştır. Bu dönemde dinî referanslar dış politika söyleminde öncelikli olarak yer almamıştır. Bu kimlik inşası içerisinde Filistin coğrafyası, Türkiye'nin mekânsal aidiyetinde ve diplomatik önceliklerinde ikincil bir konumda kalmıştır. Buna karşılık 2002 sonrası dönemde ulusal kimlik tarihî ve dinî referanslarla yeniden tanımlanarak genişletilmiştir. Bu zihniyet dönüşümüyle birlikte Filistin, salt jeopolitik bir mesele olmaktan çıkarak, ortak tarihsel hafıza ekseninde“sembolik ve normatif bir mekân”olarak dış politika söyleminin merkezine yerleşmiştir. Özellikle 2023 sonrası bölgesel krizler, söz konusu kimlik ve mekân tasavvurunun diplomatik pratiklere ne derece derinden nüfuz ettiğini somutlaştırmaktadır. Bu çerçevede çalışma, Türkiye'nin Filistin politikasındaki dönüşümü, dönemler arası değişen kimlik inşa süreçleri ve bu süreçlerin mekâna dair anlamlandırmalar üzerindeki etkisi üzerinden açıklamaktadır. Erken Cumhuriyet ve 2002 sonrası dönemler arasındaki farklılaşma, dış politikanın yalnızca yapısal koşullara değil, devletin kendisini ve“ilişkili olduğu mekânları”nasıl tanımladığına da bağlı olarak şekillendiğini göstermektedir. Bu yönüyle tez, Türkiye'nin Filistin politikasını tarihî süreklilikler ve kopuşlar bağlamında ele alarak, dış politika analizlerinde kimlik ve mekân etkileşimini merkeze alan alternatif bir okuma sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines the foreign policy of the Republic of Türkiye toward Palestine during the 1923-1950 and 2002-2025 periods through a social constructivist framework. It focuses on the differential construction of national and religious identities and its reflection on the perception of space. Moving beyond traditional approaches that explain foreign policy preferences solely through material interests and geopolitical security concerns, it addresses how transforming identity constructions and spatial conceptions shape diplomatic decision-making processes. During the Early Republican period, Turkish national identity was constructed around a Western-oriented, Anatolia-centric homeland imagination with strictly demarcated borders. Consequently, religious references did not occupy a primary place in foreign policy discourse, and the Palestinian geography remained in a secondary position regarding Türkiye's spatial belonging and diplomatic priorities. In contrast, during the post-2002 period, national identity was expanded and redefined through historical and religious references. With this ideational transformation, Palestine ceased to be a mere geopolitical issue, positioning itself at the center of foreign policy discourse as a“symbolic and normative space”based on a shared historical memory. Furthermore, the post-2023 regional crises concretize how deeply this conception of identity and space has penetrated diplomatic practices. Ultimately, the divergence between the Early Republican and post-2002 eras demonstrates that foreign policy is shaped not only by structural conditions but also by how the state defines itself and its“associated spaces.”By addressing Türkiye's Palestine policy within the context of historical continuities and ruptures, this thesis offers an alternative reading centered on the identity-space interaction in foreign policy.
Benzer Tezler
- Göç sonrası kültürel kimlik inşasında geleneksel dans: Van Ulupamir ve Dönerdere örnekleri
Traditional dance in cultural identity construction after migration: Van Ulupamir and Dönerdere examples
NECİP ÇETİN
- İletişim ve sanat: Türk sineması dili
Communication and art: Turkish cinema language
HATİCE GÜL YALÇIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
İletişim BilimleriYalova Üniversitesiİletişim ve Tasarımı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİBEL AKOVA
- Zihin haritalarında kimlik algıları: Çanakkale Fevzipaşa örneğinde romanlar
Identity perceptions on mind maps: romani̇es at Çanakkale Fevzipaşa sample
ELİF BOYACI KÜLTÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
CoğrafyaÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiCoğrafya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYDIN İBRAHİMOV
- Seramik sanatçısı İsmail Hakkı Oygar: Gölgede kalmış bir öncünün portresi
Ceramic artist İsmail Hakkı Oygar: The portrait of an overlooked pioneer
BİLGE SU REYHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sanat Tarihiİstanbul Teknik ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP KUBAN TOKGÖZ
- Dergi reklamlarında sosyal statü göstergesi olarak markaların sunumu
Brand presentation on magazine advertising as an indicator of social status
ZEYNEP LEMBET