Geri Dön

Molla Muhammed Halim'in itikadî görüşleri

Thelogical views of Molla Muhammed Halim

  1. Tez No: 1003392
  2. Yazar: MUAZZEZ ATAN
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. RUHULLAH ÖZ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Şırnak Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tezde, Şark medreselerinde ilim ve ihtisas ile uğraşmış olan ve bulunduğu çevrede tanınan Molla Muhammed Halim diğer adıyla Xemkûrê Xursi'nin itikadî görüşleri incelenmiştir. Edebi yönü daha güçlü olan Xemkûrê Xursi İslam'ın inanç konularını edebî dil aracılığıyla ele almıştır. Xemkûr hem manzum hem de mensur olarak ele aldığı eserlerinde kelam ilminin konu başlıklarından olan ilahiyyat, nübüvvat ve semiyyat konularını ele almıştır. Çalışmada Xemkûrê Xursi'nin hem manzum hem de mensur olarak ele aldığı itikadî/kelamî görüşleri tespit edilmiştir. Çalışmamız fiziki açıdan giriş ve iki ana bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde tezin konusu, amacı, önemi, metot ve kaynakları üzerinde durulmuştur. Tezin birinci bölümünde Xemkûrê Xursi'nin hayatı, ilmi kişiliği, eserleri, eserlerinin içeriği ve edebî yönü konu edinmiştir. Tezin ikinci bölümünde kelamın üç ana konusu olan uluhiyyet, nübüvvat ve semiyyat konuları işlenmiştir. Sünnî kelamın umdesini oluşturan ilahiyyat, nübüvvat ve semiyyat, usûl-ü selâse olarak formüle edilir. Bu üç ana başlık altında da her biriyle ilişkili ya da ilintili olan diğer kelamî konular alt başlıklar şeklinde ele alınıp Xemkûrê Xursi'nin ilgili konu başlıklarıyla alakalı düşüncelerine geçmeden önce hazırlık mahiyetinde kelam ekollerinin konulara yaklaşımlarına ana hatlarıyla değinilmiştir. Sonrasında Xemkûrê Xursi'nin her bir konu başlığıyla alakalı düşünceleri şiirlerinden istinbat edilerek (çıkarılarak) ortaya konulmuştur. Sonuçta ise Xemkûrê Xursi'nin görüşleri, mevcut Kelam ekolleriyle karşılaştırılarak bir sonuca ulaşılmıştır.

Özet (Çeviri)

This thesis examines the theological (itikadî) views of Molla Muhammed Halim, also known as Xemkûrê Xursi, a renowned scholar who studied scinence and specialization in Eastern madrasas. While Xemkûrê Xursi is primarily recognized for his literary prowess, he addressed the tenets of Islamic faith through a sophisticated literary lens. In his both prose and poetic Works, he explored the core subjects of Kalam (Islamic theology), namely Ilahiyyat (Divinity), Nübüvvat (Prophethood), and Semiyyat (Eschatology/Transcendental matters). This study identifies the theological and Kalam-oriented perspectives presented throughout his corpus.Structurally, the study consists of an introduction and two main chapters. The introduction outlines the subject, objective, significance, methodology and sources of the thesis. The first chapter of focuses on the life of Xemkûrê Xursi, his intelectual personality, his works, their content, and his literary style. The second chapter delves into the three pillars of Kalam: Divinity, Prophethood and Eschatology. These three themes, which form the bedrock of Sunni Kalam, are formulated as Usûl-ü selâse (the three principles). Under these main headings, related theological issues are addressed as sub-topics. Before analyzing Xemkûrê Xursi's specific views, a preliminary overview of how various schools of Kalam approach these subjects is provided. Subsequently, Xemkûrê thoughts on each topic are inferred (istinbat) from his poetry and presented systematically. In the conclusion, his views are compared with existing schools of Kalam to reach a final synthesis.

Benzer Tezler

  1. تعليقات الشَّيخ إسماعيل بن محمد الجديدي الكردي (ت 1389هـ) على تفسير مدارك التَّنزيل للإمام النَّسفي من سورة مريم إلى نهاية سورة القصص (دراسةً وتحقيقاً)

    Şeyh İsmail bin Muhammed el-Cedidî el-Kurdî'nin (ö. 1389 H) İmam en-Nesefî'nin Medârikü't-Tenzîl isimli tefsirinin Meryem Suresi'nden Kasas Suresi'nin sonuna kadar âyetlerinin tefsiri (Tâlikat bağlamında bir araştırma ve tahkik) / Comments of Sheikh Ismail bin Muhammad al-Jadidi al-Kurdi (d. 1389 AH) on Madarik al-Tanzeel by Imam al-Nasafi from Surat Maryam to the end of Surat al-Qasas (Study and investigation)

    OMED ASAAD AZEEZ AZEEZ

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2024

    DinTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ENVER BAYRAM

  2. Tarih-i Burhaneddin-i Belhi (Lady Sheil'in anıları)

    History of Burhaneddin-i Belhi (Memories of Lady Sheil)

    NİHAL ÇANKAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1999

    Doğu Dilleri ve Edebiyatıİstanbul Üniversitesi

    Fars Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET KANAR

  3. Haşim Bağdadinin eserlerinin hat sanatları bakımından incelenmesi

    Examination of the works of Haşim Bagdad in respect of calligraphy

    MUSTAFA SABER MAJEED MAJEED

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2016

    El SanatlarıSelçuk Üniversitesi

    Geleneksel Türk Sanatları Ana Sanat Dalı

    DOÇ. DR. FATİH ÖZKAFA

  4. Muhammed Emin Er'in hayatı, eserleri ve tasavvufî anlayışı

    Muhammed Emin Er's life, works and sufistic perspective

    BURAK ÖZCAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    DinKastamonu Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ EYYUP AKDAĞ

  5. İzmir Millî Kütüphanesi 2027 no'lu Mecmua-i Şuğul'ün incelenmesi

    An examination on the manuscript book Mecmua-i Shugul in İzmir National Library numbered 2027

    BETÜL GÜNEŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    MüzikAnkara Üniversitesi

    İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ZÜLFİKAR GÜNGÖR

    YRD. DOÇ. DR. RECEP USLU