Geri Dön

Ulü'l-Azm peygamberlere verilen nimetlerin teolojik arka planı ve günümüz insanı için önemi (Hz. Nûh, Hz. İbrahim, Hz. Muhammed örneği)

The theological background of the blessings granted to the Ulū al-ʿAzm prophets: Their relevance for today's world (the examples of Noah, Abraham, Muhammad)

  1. Tez No: 1003912
  2. Yazar: DERYA ETİZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. AHMET ÖZDEMİR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Kulluk, Kur'an-ı Kerim, Nimetler, Peygamberler, Şükür, Slavery, Koran, Blessings, Prophets, Praise
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Bitlis Eren Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez, Kur'an'da geçen“nimet”kavramını anlam ve bağlam yönleriyle ele alarak kavramın farklı boyutlarını incelemektedir. Çalışma, nimeti yüzeysel bir lütuf algısının ötesinde ele almakta ve onu insanın iman bilincini şekillendiren, sabır, şükür ve teslimiyet gibi değerleri güçlendiren ilahî bir sorumluluk alanı olarak temellendirmektedir. Ayrıca kavramın maddî ve manevî boyutlarını semantik analizle değerlendirmekte ve Kur'an'daki kullanım örüntülerini bağlam merkezli bir incelemeye tâbi tutmaktadır. Araştırma, betimleyici ve analitik yöntemleri birlikte kullanmakta; felsefecilerin, kelâmcıların, sûfîlerin ve müfessirlerin nimet anlayışlarını mukayeseli biçimde incelemekte ve kavramın aklî olgunluk, ilahî adalet, marifet ve şükür eksenlerinde nasıl yorumlandığını ortaya koymaktadır. Nimetin şükür ve kaderle ilişkisi teolojik bir bütünlük içinde incelenmiş; peygamberlere verilen ilahî lütuflar özelinde nimetin mükâfat, teselli ve imtihan boyutları analiz edilerek Kur'an'da peygamberlerin zikrediliş sırası ile ulü'l-azm kavramının kapsamı açıklığa kavuşturulmuştur. Bu bağlamda tez, Hz. Nûh, Hz. İbrâhîm ve Hz. Muhammed'e verilen nimetler üzerinden nimetin bireysel bir ihsan anlayışıyla sınırlanamayacağını; aksine Kur'an'ın insan ve rehberlik anlayışını şekillendiren temel kavramlardan biri olduğunu ortaya koymaktadır.

Özet (Çeviri)

This thesis examines the concept of“nimet”(blessing) in the Quran, exploring its different dimensions in terms of meaning and context. The study goes beyond a superficial understanding of blessing as mere favor and establishes it as a divine sphere of responsibility that shapes human consciousness of faith and strengthens values such as patience, gratitude, and submission. It also evaluates the material and spiritual dimensions of the concept through semantic analysis and subjects the usage patterns in the Qur'an to a context-centered examination. The research uses both descriptive and analytical methods; it examines the understandings of blessing by philosophers, theologians, Sufis, and exegetes in a comparative manner and reveals how the concept is interpreted in terms of intellectual maturity, divine justice, gnosis, and gratitude. The relationship between blessing, gratitude, and destiny is examined within a theological framework; the dimensions of blessing as reward, consolation, and trial are analyzed, particularly in relation to the divine favors bestowed upon the prophets, clarifying the order in which the prophets are mentioned in the Qur'an and the scope of the concept of Ulul-azm. In this context, the thesis demonstrates that blessings cannot be limited to an individual understanding of grace based on the blessings given to Noah, Abraham, and Muhammad; rather, it is one of the fundamental concepts that shape the Quran's understanding of humanity and guidance.

Benzer Tezler

  1. On beşinci yüzyıl divanlarında Ulü'l-Azm Peygamberler

    Ulü'l-azm prophets in 15. century's di̇van poetry

    RUKİYE YAKIT GÜREL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Türk Dili ve EdebiyatıSelçuk Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. NURGÜL SUCU

  2. Kur'an-ı Kerim'e göre akıl-iman ilişkisi -Hz. İbrahim örneği-

    The relationship between reason (akl) and belief (iman) according to Quran using the sample of Abraham

    İHSAN UÇAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    DinÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZCAN TAŞCI

  3. Divan şiirinde Ülü'l-'Azm peygamberler (14. ve 19. yüzyıl örneklemi)

    Ülü'l-'Azm Prophets in Divan poetry (14th and 19th century sampling)

    MEHMET ÜNAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Türk Dili ve EdebiyatıSelçuk Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NURGÜL SUCU KÖROĞLU

  4. On altıncı yüzyıl divan şiirinde Ulü'l-Azm peygamberler

    Ulü'l-Azm prophets in the 16. century's divan poetry

    SAADET ARZI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Türk Dili ve EdebiyatıSelçuk Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. NURGÜL SUCU

  5. On sekizinci yüzyıl divan şiirinde ulü'l-'azm peygamberler

    Ulü'l-'azm prophets in the 18. century's di̇van poetry.

    SELVİ GÜZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Türk Dili ve EdebiyatıSelçuk Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ NURGÜL SUCU KÖROĞLU