Kurtubî'nin el-Câmiʿ li-Ahkâmi'l-Kurʾân isimli eserindeki Bedir Savaşı ile ilgili rivayetlerin değerlendirmesi
An evaluation of the narrations concerning the Battle of Badr in al-Qurtubī's al-Jāmiʿ li-Aḥkām al-Qurʾān
- Tez No: 1004751
- Danışmanlar: PROF. DR. SAİM YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, Din, History, Religion
- Anahtar Kelimeler: Bedir Savaşı, Kurtubi, Siyer, Tefsir, Bedir War, Qurtubi, Siyer, Commentary
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hz. Muhammed (a.s) yirmi üç yıllık risâleti boyunca bir taraftan Allah'ın kendisine tedrici olarak inzal buyurduğu âyetleri tebliğ ederken diğer taraftan da bu âyetlerin nasıl tatbik edileceğini uygulamalı olarak göstermiştir. Bundan dolayı Hz. Peygamber döneminde yaşanan bazı olaylar âyetlerin bir kısmına nüzul sebebi olurken, bazı âyetlerde ise başta gazveler olmak üzere bu dönemde yaşanan olaylar hakkında doğrudan veya dolaylı bilgiler yer almıştır. Bu yüzden Hz. Peygamberin hayatını konu edinen siyer kitaplarında ele alınan her bir konuda pek çok âyet zikredilirken, tefsir kitaplarında da pek çok âyetin izahında sıklıkla siyer rivayetlerine yer verilmiştir. Bu tez çalışmasında, Kurtubî'nin (ö. 671/1273) el-Câmi' li-Ahkâmi'l-Kur'ân isimli tefsir eserinde Bedir Savaşı ile ilgili aktardığı rivayetler tespit edilerek; müellifin bu rivayetleri aktardığı kaynaklar, kaynakları ve rivayetleri seçmede ve değerlendirmede uyguladığı yöntemler ve kendisine ait görüşler tespit edilerek yorumlanmıştır. Söz konusu eserdeki rivayetler bağlamında bu çalışma, Bedir Savaşı öncesi yaşanan gelişmeler, savaş esnasında yaşanan ve savaş sonrasında yaşanan gelişmeler olmak üzere üç ana bölüme ayrılmıştır. Birinci bölümde tarafları savaşa sürükleyen süreç ve yapılan hazırlıklar ele alınmıştır. İkinci bölümde savaş alanına yerleşim, savaşın seyri ve sonucu incelenmiştir. Son bölümde ele geçirilen esirlere ve ganimetlere dair uygulamalar ile Bedir Savaşı'nın ve bu savaşa katılan Bedir ehlinin faziletine dairgörüşler ortaya konmuştur.
Özet (Çeviri)
Throughout the twenty-three years of his prophethood, Prophet Muhammad (peace be upon him) not only conveyed the verses that were gradually revealed to him by Allah but also demonstrated, through his actions, how these verses were to be implemented in daily life. Consequently, certain events that occurred during the Prophet's lifetime became the occasion for the revelation (asbāb al-nuzūl) of specific verses. Moreover, many other verses—particularly those concerning military expeditions— either directly or indirectly addressed incidents that took place during this period. Therefore, numerous Qur'anic verses are cited in works of sīrah when discussing various aspects of the Prophet's life, while exegetical works frequently refer to sīrah narratives in their interpretations of these verses. This thesis aims to identify and analyze the narrations related to the Battle of Badr as transmitted in alQurṭubī's (d. 671/1273) exegetical work, al-Jāmi' li-Aḥkām al-Qur'ān. The study examines the sources from which al-Qurṭubī derived these narrations, the methods he employed in selecting and evaluating these sources and reports, as well as his personal interpretations. Within the context of these narrations, the thesis is structured into three main sections: developments leading up to the Battle of Badr, events that transpired during the battle, and incidents following the battle. The first section explores the sequence of events and preparations that culminated in the confrontation. The second section investigates the strategic positioning on the battlefield, the course of the battle, and its outcome. The final section discusses the treatment of prisoners and the distribution of spoils, alongside views regarding the virtues of the Battle of Badr and the distinguished status of those who participated in it.
Benzer Tezler
- Kurtubî'nin el-Câmi' li-Ahkâmi'l-Kur'ân adlı tefsirinde sîbeveyhi'nin yeri
Sibeweyh's place in Kurtubî's tafsir el-Jami' li-Ahkami'l-Qur'an
TUNCAY AKCAOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DilbilimDüzce ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. SEYHAN ÖZSOY
- Kurtubî'nin el-Câmi' li-ahkâmi'l-Kur'an Eserinde ibadetlere dair Ahkâm Âyetlerinin Yorumlanması
Interpretation of Ahkam Verses Concerning Worship in Qurtubî's Work Al-Câmi'li Ahkâmi'l-Kur'an
MUHAMMET ENES YAKAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DinBayburt ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. RESUL ERTUĞRUL
- Kurtubî'nin tefsirinde Kur'ân-ı Kerîm'i okuma ile ilgili izahlar
Explanations about reading Qur'an in Qurtubi's tafsir
MUSTAFA EMRE GEMALMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinKastamonu ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAZİFE VİLDAN GÜLOĞLU
- Temel tefsir kaynaklarında karz-ı hasen'e yaklaşımlar
Approaches to karz al-hasan in major tafsir sources
AYŞE HÜMEYRA DÖNGEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DinAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DAVUT ŞAHİN
- Ahkâm tefsirlerinde kadına bakış: Kurtubî'nin“el-Câmi' li-Ahkâmi'l-Kur'ân”adlı tefsiri örneği
A look at women interpretation of ahkâm: An example of al-Kurtubî's commentary named el-Câmi'li̇-Aĥkâmi'l-Kur'an
NAĞME ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DinRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERSİN ÇELİK