Kadınlığa geçişin kaygısı: Büyüme korkusunun yeme davranışlarına etkisinde kontrol ihtiyacının aracı rolü
Anxiety of transition to womanhood: The mediating role of the need for control in the effect of fear of growing up on eating behaviors
- Tez No: 1005259
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HATİCE HARMANCI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Konya Gıda ve Tarım Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, genç yetişkin kadınlarda kadın toplumsal cinsiyet rolü stresi ve büyüme korkusunun yeme davranışları üzerindeki etkilerini incelemek ve bu ilişkide kontrol ihtiyacının aracı rolünü test etmektir. Araştırma, nicel ve kesitsel bir desenle yürütülmüş olup, örneklemi 18–35 yaş aralığında yer alan 237 genç yetişkin kadından oluşmaktadır. Veriler, Kadın Toplumsal Cinsiyet Rolü Stresi Ölçeği, Büyüme Korkusu Ölçeği, Frost Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği ve Yeme Tutum Testi-40 aracılığıyla toplanmıştır. Veri analizi IBM SPSS Statistics 30.0 programı kullanılarak gerçekleştirilmiş; değişkenler arasındaki ilişkiler korelasyon ve basit doğrusal regresyon analizleriyle incelenmiştir. Kontrol ihtiyacının aracı rolü, Hayes PROCESS Macro Model 4 kullanılarak bootstrap yöntemiyle test edilmiştir. Bulgular, büyüme korkusunun yeme davranışlarıyla anlamlı ve pozitif yönde ilişkili olduğunu; kontrol ihtiyacının ise yeme davranışlarını anlamlı biçimde etkilediğini göstermektedir. Aracılık analizleri, kontrol ihtiyacının büyüme korkusu ile yeme davranışları arasındaki ilişkide kısmi aracı rol üstlendiğini ortaya koymuştur. Buna karşılık, kadın toplumsal cinsiyet rolü stresinin ne kontrol ihtiyacı ne de yeme davranışlarıyla anlamlı bir ilişki göstermediği ve bu değişken için kurulan aracılık modelinin desteklenmediği belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, yeme davranışlarının genç yetişkin kadınlarda özellikle gelişimsel süreçlere eşlik eden büyüme korkusu ve buna bağlı kontrol ihtiyacı üzerinden şekillendiğini; kadın toplumsal cinsiyet rolü stresinin ise Türkiye bağlamında daha örtük ve ilişkisel mekanizmalarla deneyimlenebileceğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the effects of gender role stress and fear of growing up on eating behaviors in young adult women and to test the mediating role of the need for control in these relationships. The study was conducted using a quantitative, cross-sectional design, and the sample consisted of 237 young adult women aged between 18 and 35 years. Data were collected using the Gender Role Stress Scale for Women, the Fear of Growing Up Scale, the Frost Multidimensional Perfectionism Scale, and the Eating Attitudes Test-40. Data analyses were carried out using IBM SPSS Statistics 30.0. Relationships among variables were examined through correlation and simple linear regression analyses, and the mediating role of the need for control was tested using Hayes' PROCESS Macro Model 4 with a bootstrap procedure. The findings indicated that fear of growing up was positively and significantly associated with eating behaviors, and that the need for control was a significant predictor of eating behaviors. Mediation analyses revealed that the need for control played a partial mediating role in the relationship between fear of growing up and eating behaviors. In contrast, gender role stress was not significantly associated with either the need for control or eating behaviors, and the mediation model established for gender role stress was not supported. Overall, the results suggest that eating behaviors in young adult women are shaped primarily by fear of growing up and the associated need for control, whereas gender role stress may be experienced through more implicit and relational mechanisms within the Turkish cultural context.
Benzer Tezler
- Dul kadınlarda aktif yaşlanma sürecinin sosyolojik analizi: Seydişehir örneği
Sociological analysis of the active aging process in widows: The Seydişehir example
ŞERİFE KOYUNCU GÜNAYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SosyolojiSelçuk ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NUH AKÇAKAYA
- Tommaso Campanella ve Thomas More`un ütopyalarının karşılaştırılması
Comparing Thomas More and Tommaso Campanella`s utopias
MAHMUT AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
FelsefeAtatürk ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. OSMAN ELMALI
- Kadınlık hâlleri: Bedensel dönüşümlerin kadın folkloruna yansımaları
Femininity situations: Reflections of bodily transformations on women's folklore
NESLİHAN AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Halk Bilimi (Folklor)Ankara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiHalk Bilimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EVRİM ÖLÇER ÖZÜNEL
- Transgender subjectivity: Narratives on the self, the other and the nation
Trans bireylerin öznelliği: Benlik, öteki ve ulus üzerine anlatılar
ONUR CALAP
- Seyitömer (Kütahya) yöresindeki kömür-bitümlü marn geçişinin organik fasiyes özellikleri
Organofacies characteristics of coal-oil marl transition in Seyitömer-Kütahya area
DİLA DİKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAMIK YALÇIN
