Kadın cinsel sağlığının değerlendirilmesi ve danışmanlığına yönelik delphi tekniği ile klinik uygulama rehberi geliştirilmesi
Developing a clinical practice guideline with the delphi technique for evaluation and counseling of women's sexual health
- Tez No: 1005269
- Danışmanlar: PROF. DR. ERGÜL ASLAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Obstetrics and Gynecology
- Anahtar Kelimeler: Obstetrik-hemşirelik, Obstetrical-nursing
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş: Kadın cinsel sağlığı; biyopsikososyal ve kültürel boyutları olan ve yaşam kalitesini doğrudan etkileyen önemli bir sağlık alanıdır. Sağlık profesyonelleri için kanıta dayalı, uygulanabilir ve multidisipliner klinik uygulama rehberlerine (KUR) olan gereksinim bulunmaktadır. Amaç: Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de kadınların cinsel sağlığını değerlendirmek ve danışmanlık süreçlerine yönelik gereksinimler doğrultusunda Delphi tekniği kullanılarak kapsamlı bir KUR geliştirmektir. Yöntem: Metodolojik tasarımda yürütülen bu araştırmada Delphi yöntemi kullanıldı. Araştırma, Kasım 2023–Aralık 2025 tarihleri arasında, kadın cinsel sağlığı alanında çalışan hekim, hemşire, ebe ve psikologlardan oluşan uzman katılımcılar ile cinsel işlev bozukluğu tanısı bulunan ve bulunmayan kadınları içeren toplam 106 kişilik katılımcı paneli ile yürütüldü. Veri toplama süreci üç aşamalı Delphi oturumu ve pilot uygulama ile gerçekleştirildi. I. Delphi oturumda açık uçlu sorularla nitel veriler toplandı ve mevcut uluslararası rehberler derlenerek taslak rehber oluşturuldu. II. ve II. Delphi oturumlarında rehber maddeleri Likert tipi ölçeklerle değerlendirilip uzlaşı düzeyleri ve nitel geri bildirimler alındı. Nitel veriler içerik analiziyle, bireysel yanıt stabilitesi kuadratik ağırlıklı Cohen kappa ile, nicel veriler ise betimsel istatistikler ve Delphi uzlaşı ölçütleri kullanılarak analiz edildi. Nitel analizler MAXQDA Analytics pro 2024 yazılımı ile nicel analizler ise SPSS 20.0 ve R yazılımı aracılığıyla yapıldı. Bulgular: Kadın cinsel sağlığının değerlendirilmesi ve danışmanlığına yönelik geliştirilen KUR, 4 ana bölümden oluşmaktadır. Bu bölümler; kadın cinsel sağlığının değerlendirilmesi ve danışmanlığı için gerekli kaynaklar, kadın cinsel sağlığının değerlendirildiği durumlar, cinsel danışmanlık sürecinin öğeleri ve cinsel danışmanın niteliklerini kapsamaktadır. Rehberdeki 93 madde, Delphi sürecinde önceden belirlenen uzlaşı ölçütlerine (medyan ≥ 4, IQR ≤ 1 ve yüzdelik anlaşma ≥ %75) ulaşması ve zamansal stabilite saptanması sonucunda rehbere eklendi. Pilot uygulamada rehber, sağlık profesyonelleri ve kadınlar tarafından %100 olumlu değerlendirildi ve klinik uygulamalarda kullanılabilir bulundu. Sonuç: Bu çalışma kapsamında geliştirilen 4 bölüm, 23 alt başlık ve 93 maddeden oluşan KUR, kadın cinsel sağlığının değerlendirilmesi ve danışmanlığı sürecinde multidisipliner, kanıta dayalı ve hasta merkezli bir yaklaşım sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Introduction: Women's sexual health is a significant health domain with biopsychosocial and cultural dimensions that directly impact quality of life. There is a need for evidence-based, applicable, and multidisciplinary clinical practice guidelines (CPGs) for healthcare professionals. Aim: The aim of this study is to develop a comprehensive CPG using the Delphi technique in line with the needs related to the assessment of women's sexual health and counseling processes in Türkiye. Methods: This study, conducted with a methodological design, utilized the Delphi method. The research was carried out between November 2023 and December 2025 with a panel of 106 participants, including expert participants consisting of physicians, nurses, midwives, and psychologists working in the field of women's sexual health, as well as women with and without a diagnosis of female sexual dysfunction (FSD). The data collection process was conducted through three Delphi rounds and a pilot implementation. In the first Delphi round, qualitative data were collected through open-ended questions, and a draft guideline was developed by compiling existing international guidelines. In the second and third Delphi rounds, the guideline items were evaluated using Likert-type scales, and levels of consensus and qualitative feedback were obtained. Qualitative data were analyzed using content analysis, individual response stability was assessed using quadratic weighted Cohen's kappa, and quantitative data were analyzed using descriptive statistics and Delphi consensus criteria. Qualitative analyses were performed using MAXQDA Analytics Pro 2024 software, and quantitative analyses were conducted using SPSS 20.0 and R software. Results: The CPG developed for the assessment and counseling of women's sexual health consists of four main sections. These sections include the resources required for the assessment and counseling of women's sexual health, the situations in which women's sexual health is assessed, the components of the sexual counseling process, and the qualifications of the sexual counselor. The 93 guideline items were included in the guideline after reaching the predefined Delphi consensus criteria (median ≥ 4, IQR ≤ 1, and percentage agreement ≥ 75%) and demonstrating temporal stability. In the pilot implementation, the guideline was positively evaluated by 100% of healthcare professionals and women and was found to be applicable in clinical practice. Conclusion: The CPG developed within the scope of this study, consisting of four sections, 23 subheadings, and 93 items, provides a multidisciplinary, evidence-based, and patient-centered approach to the assessment and counseling of women's sexual health.
Benzer Tezler
- Aile hekimliği polikliniğine başvuran 18-49 yaş arası kadınların korunma yöntemleri konusunda bilgi düzeyi ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge and behaviors regarding contraceptive methods among women aged 18–49 attending a family medicine outpatient clinic
AYBÜKE ALAN BORAZAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile PlanlamasıSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZLEM POLAT
DOÇ. DR. ŞÜKRÜ YILDIZ
- Bir sağlık hizmetleri meslek yüksekokulu öğrencilerinin cinsel sağlık ve üreme sağlığı hizmet kullanımları ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi
Assessment of sexual and reproductive health service utilization and related factors among students of a health services vocational school
IŞIL ÖNEY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Halk SağlığıEge ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MELTEM ÇİÇEKLİOĞLU
- Yaşadıkları şiddet nedeniyle sığınma evlerine başvuran kadınların umutsuzluk, depresyon ve üreme sağlığı durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of hopelessness, depression and gynecological health situations of women who had applied to womens shelter home because of living violence, master of science thesis
ÖZLEM ÇİFTÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
HemşirelikMarmara ÜniversitesiDoğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. HATİCE YILDIZ ERYILMAZ
- Kalkandere Aile Sağlığı Merkezine başvuran 18-45 yaş arası kadınların hpv ve hpv aşısı hakkındaki bilgi düzeyleri, farkındalıkları ve tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge levels, awareness and attitudes about HPV and HPV vaccine of women between the age of 18-45 who applied to the family health center in Kalkandere
AYŞE TOPAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık BakanlığıAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CÜNEYT ARDIÇ
- Kadınların bakteriyel vajinoz prevalansı ve risk faktörleri ile ilişkisi
Prevalence of bacterial vaginosis and its association with risk factors among women
TUĞÇE UZUNBOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Kadın Hastalıkları ve DoğumKırklareli ÜniversitesiEbelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGENUR HACIOĞLU