Geri Dön

Yapay zeka desteği ile oluşturulan görsellerin metinlerden anlam kurmaya etkisi

The effect of artificial intelligence-assisted images on constructing meaning from texts

  1. Tez No: 1005824
  2. Yazar: EMİNE YARGI
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA BAŞARAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Yapay zeka, Artificial intelligence
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmada, yapay zeka desteği ile oluşturulan görsellerin, metinlerden anlam kurma üzerindeki etkisi incelenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu İstanbul ili Sarıyer ilçesinde bulunan bir devlet ilkokulunda öğrenim gören 4. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada ön test ve son test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Çalışma, sınıf öğretmenleri tarafından sınıf ortamında 6 hafta süresince yürütülmüştür. Veri toplama sürecinde, öğrencilere“Görsel Okuma Testi”ve“Okuduğunu Anlama Testi”uygulanmış; görsel okuma ve okuduğunu anlama açısından denkleştirilen sınıflar deney ve kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Kontrol grubu, ders kitabındaki görsellerle; deney grubu ise aynı metinler için yapay zeka ile üretilen görsellerle çalışmıştır. Okuma sonrası her iki gruba yüzeysel ve derinlemesine anlam kurmayı ölçen sorular yönetilmiştir. Elde edilen nicel veriler istatistiksel analiz programı aracılığıyla bağımsız örneklemler t-testi ve varyans analizi (ANOVA) yöntemiyle değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonucunda yapay zekâ desteği ile oluşturulan görsellerin öğrencilerin derinlemesine anlam kurma düzeyleri üzerinde anlamlı bir etki oluşturduğu; yüzeysel anlam kurma düzeylerinde belirgin bir fark meydana getirmediği belirlenmiştir. Ayrıca, hikâye edici metinlerin tüm anlam kurma düzeylerinde ve bilgi verici metinlerin derinlemesine anlam kurma düzeyinde, yapay zekâ desteğiyle oluşturulan görsellerle çalışan öğrencilerin kurdukları anlamı hatırlama düzeylerinin daha yüksek olduğu görülmüştür.

Özet (Çeviri)

This study investigated the effect of AI-generated visuals on the ability to construct in-depth meaning from texts. The study's sample consisted of 4th-grade students attending a public primary school in the Sarıyer district of Istanbul. A quasi-experimental pre-test and post-test control group design was used. The study was conducted in the classroom by the classroom teachers over a period of 6 weeks. During the data collection process, students were administered a“Visual Reading Test”and a“Reading Comprehension Test”; classes matched in terms of visual reading and reading comprehension were designated as experimental and control groups. The control group worked with images from the textbook, while the experimental group worked with AI-generated images for the same text. After reading, both groups were given questions measuring both superficial and in-depth meaning construction. The quantitative data obtained were evaluated using independent samples t-test and analysis of variance (ANOVA) methods via statistical analysis software. The study found that AI-generated visuals had a significant impact on students' in-depth meaning-making levels, but did not significantly affect their superficial meaning-making levels. Furthermore, students who worked with AI-generated visuals had higher levels of recall for the meanings they constructed in both narrative and informative texts.

Benzer Tezler

  1. Manisa yöresinde domateste anlaşmalı tarım ve karşılaşılan sorunlar

    Başlık çevirisi yok

    OSMAN MURAT KOÇTÜRK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Ege Üniversitesi

    Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  2. Bir pamuk iplikhanesinde fiili çalışma metodlarının incelenmesi ve mevcut işlemlerin standart sürelerinin saptanması

    Başlık çevirisi yok

    MÜRŞİDE KESEROĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Ege Üniversitesi

    Tekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  3. Barajların hacim-verim ilişkisi üzerine bir araştırma

    Başlık çevirisi yok

    MEHMET KILIÇARSLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    Çukurova Üniversitesi

    İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  4. Çiğit ve ayçiçek yağlarının doğal antioksidan içerikleri ile bu yağların stabilitelerinin arttırılmaları üzerinde araştırmalar

    Başlık çevirisi yok

    ALİ KEMAL YALNIZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Ege Üniversitesi

    Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  5. Computer aided design of lumped and distributed broadband matching and filtering networks

    Başlık çevirisi yok

    ADNAN KÖKSAL

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    1987

    Orta Doğu Teknik Üniversitesi

    Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...