Geri Dön

HEMATOLOJİK MALİGNİTELİ HASTALARDA SANTRAL VENÖZ KATETER İLİŞKİLİ KAN DOLAŞIMI ENFEKSİYONU İNSİDANS HIZI, KLİNİK SONUÇLARI VE RİSK FAKTÖRLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Evaluation of the Incidence Rate, Clinical Outcomes, and Risk Factors of Central Venous Catheter–Associated Bloodstream Infections in Patients with Hematologic Malignancies

  1. Tez No: 1006206
  2. Yazar: BARIŞ GÜNTEKİN
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. AYŞE KAYA KALEM
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji, Hematoloji, Infectious Diseases and Clinical Microbiology, Hematology
  6. Anahtar Kelimeler: Hematolojik neoplaziler, insidans, santral venöz kateter ilişkili kan dolaşımı enfeksiyonu, mortalite, risk faktörleri, santral venöz kateter, Enfeksiyon hastalıkları, Hematolojik neoplazmlar, Kateterler, Santral venöz sistem, Central Venous Catheters, Catheter-Related Infections, Hematologic Neoplasms, Incidence, Mortality, Risk Factors, Catheters, Central venous system
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Ankara Bilkent Şehir Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Hematolojik maligniteli (HM) hastalarda yoğun tedavi gereksinimi, sık invaziv girişimler ve parenteral beslenme desteği nedeniyle uzun süreli intravenöz yol ihtiyacı çoğunlukla santral venöz kateterler (SVK) aracılığıyla karşılanmaktadır. Hastalığa ve uygulanan tedavilere bağlı immünsüpresyon ile birlikte bu durum, santral venöz kateter ilişkili kan dolaşımı enfeksiyonlarının (SVK-KDE) HM'li popülasyonda daha sık görülmesine yol açmaktadır. Bu çalışmada, HM tanılı hastalarda SVK-KDE insidansını belirlemek, gelişiminde rol oynayan risk faktörlerini değerlendirmek ve etken mikroorganizmalar ile antibiyotik duyarlılıklarını analiz etmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız retrospektif kohort çalışmasıdır. Ankara Bilkent Şehir Hastanesi'nde 2021- 2025 yılları arasında HM tanılı ve SVK olan hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri, HM aktivite durumları, SVK ile ilgili özellikleri, SVK gelişimi için risk faktörleri, tespit edilen etkenler ve antibiyotik duyarlılıkları kaydedilmiştir. Primer sonlanımımız SVK-KDE insidans hızıdır. Sekonder sonlanımımız ise SVK-KDE risk faktörleri, etken dağılımları, direnç profilleri, fatalite ve mortalite oranlarıdır. Ayrıca mortaliteye etki eden risk faktörleri de araştırılmıştır. İnsidans hızı 1000 kateter günü başına hesaplanmış, risk faktörleri tek değişkenli ve çok değişkenli Poisson regresyon analizleri ile incelenmiştir. Mortaliteye etki eden faktörler ikili lojistik regresyon modeli ile değerlendirilmiştir. İnsidans ilişkili analizler R (sürüm 4.5.0) programında, SVK-KDE risk faktörleri ve mortalite ile ilişkili analizler SPSS 26.0 ile gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Çalışmamıza 450 hasta dahil edilmiştir. 128 hastada, 158 SVK-KDE epizodu saptanmış olup, SVK-KDE insidans hızı 1000 kateter günü başına 2,73 olarak hesaplanmıştır. Femoral yerleşimli kateter kullanımı SVK-KDE gelişimi açısından en güçlü risk faktörlerinden biri olup enfeksiyon riskini yaklaşık 3,5 kat artırmıştır (IRR: 3,56; %95 GA: 1,20–8,43; p=0,009). Charlson komorbidite indeksi ≥4 olan hastalarda SVK-KDE gelişme riskinin yaklaşık 1,9 kat arttığı gösterilmiştir (IRR: 1,93; %95 GA: 1,39–2,68; p<0,001). Ayrıca relaps/refrakter hastalık durumu ve yoğun bakım ünitesi (YBÜ) yatış öyküsü bulunan hastalarda da SVK-KDE riskinin arttığı saptanmıştır (sırasıyla IRR: 1,56; %95 GA: 1,12–2,17; p=0,007, IRR: 1,71; %95 GA: 1,00–2,76; p=0,037). Mikrobiyolojik değerlendirmede, SVK-KDE'nin etkenleri arasında gram-negatif bakteriler (%55,4) ve gram-pozitif bakteriler (%42,3) en sık izlenen patojenlerdir. Yirmi sekiz günlük fatalite hızımız %8,6 ve mortalite hızımız ise %8,4 olarak saptanmıştır. Yirmi sekiz günlük mortalite ile ilişkili risk faktörleri; hipoalbüminemi (OR: 3,59; %95 GA: 1,50–8,61; p=0,004), total parenteral nutrisyon kullanım süresi (OR: 11,73; %95 GA: 4,02–34,24; p<0,001), YBÜ yatış öyküsüdür (IRR:1,71; %95 GA: 1-2,76; p=0,037). Sonuç: Çalışmamız, HM'li hastalarda SVK-KDE'lerin gelişiminde yalnızca kateter özelliklerinin değil, hasta düzeyindeki klinik durumun ve bakım ortamının da önemli rol oynadığını ortaya koymaktadır. Merkezimize ait veriler, SVK-KDE'nin bu hasta grubunda klinik açıdan anlamlı bir sorun olmaya devam ettiğini ve enfeksiyon kontrol uygulamalarında süreklilik ile risk temelli yaklaşımların önemini vurgulamaktadır. Elde edilen bulgular, yüksek riskli hastaların erken tanımlanmasına yönelik bütüncül risk değerlendirme stratejilerinin ve merkeze özgü önleme uygulamalarının planlanmasına katkı sağlayabilecek niteliktedir.

Özet (Çeviri)

Objective: In patients with hematologic malignancies (HM), long-term intravenous access is commonly achieved through central venous catheters (CVCs) due to intensive treatment requirements, frequent invasive procedures, and the need for parenteral nutritional support. Together with disease- and treatment-related immunosuppression, this situation contributes to a higher frequency of central venous catheter–related bloodstream infections (CRBSIs) in the HM population. The aim of this study was to determine the incidence of CRBSIs in patients with HM, to evaluate associated risk factors, and to analyze causative microorganisms and antimicrobial susceptibility patterns. Materials and Methods: This study was designed as a retrospective cohort study. Patients diagnosed with HM and having a CVC, who were followed at Ankara Bilkent City Hospital between 2021 and 2025, were included. Demographic characteristics, HM disease activity status, CVC-related features, risk factors for CRBSI development, identified pathogens, and antimicrobial susceptibility profiles were recorded. The primary outcome was the incidence rate of CRBSIs. Secondary outcomes included CRBSI risk factors, pathogen distribution, resistance profiles, fatality and mortality rates. Risk factors associated with mortality were also investigated. Incidence rates were calculated per 1000 catheter-days, and risk factors were analyzed using univariate and multivariate Poisson regression models. Factors affecting mortality were evaluated using binary logistic regression analysis. Incidence-related analyses were performed using R software (version 4.5.0), whereas analyses related to CRBSI risk factors and mortality were conducted using SPSS version 26.0. Results: A total of 450 patients were included in the study. Among 128 patients, 158 CRBSI episodes were identified, yielding an incidence rate of 2.73 per 1000 catheter-days. Femoral catheter placement was one of the strongest risk factors for CRBSI development, increasing the risk approximately 3.5-fold (IRR: 3.56; 95% CI: 1.20–8.43; p=0.009). Patients with a Charlson comorbidity index ≥4 had an approximately 1.9-fold increased risk of CRBSI (IRR: 1.93; 95% CI: 1.39–2.68; p<0.001). Additionally, relapsed/refractory disease status and a history of intensive care unit (ICU) admission were associated with an increased risk of CRBSI (IRR: 1.56; 95% CI: 1.12–2.17; p=0.007 and IRR: 1.71; 95% CI: 1.00–2.76; p=0.037, respectively). Microbiological evaluation demonstrated that gram-negative bacteria (55.4%) and gram-positive bacteria (42.3%) were the most frequently isolated pathogens. The 28-day fatality rate was 8.6%, and the 28-day mortality rate was 8.4%. Risk factors associated with 28-day mortality included hypoalbuminemia (OR: 3.59; 95% CI: 1.50–8.61; p=0.004), duration of total parenteral nutrition use (OR: 11.73; 95% CI: 4.02–34.24; p<0.001), and a history of ICU admission (IRR: 1.71; 95% CI: 1.00–2.76; p=0.037). Conclusion: This study demonstrates that the development of CRBSIs in patients with hematologic malignancies is influenced not only by catheter-related factors but also by patient-level clinical characteristics and the care environment. Center-specific data indicate that CRBSIs remain a clinically significant problem in this patient population and emphasize the importance of sustained infection control practices and risk-based preventive approaches. The findings may contribute to comprehensive risk assessment strategies for early identification of high-risk patients and to the planning of center-specific preventive interventions.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    335997

    Febril nötropenik hastalarda gelişen kan dolaşımı enfeksiyonlarının epidemiyolojisi ve mortalite üzerine etkili prognostik faktörler

    Epidemiology of bloodstream infections in patients febrile neutropenic and prognostic factors affecting mortality

    RIDVAN KARA ALİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyolojiİstanbul Üniversitesi

    Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Bakteriyoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEŞE SALTOĞLU

  2. Tez No

    820070

    Febril nötropenik hastalarda gelişen kan dolaşımı enfeksiyonlarının epidemiyolojisi ve mortalite üzerine etkili prognostik faktörler

    Epidemiology of bloodstream infections in patients febrile neutropenic and prognostic factors affecting mortality

    RIDVAN KARAALİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyolojiİstanbul Üniversitesi

    Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEŞE SALTOĞLU

  3. Tez No

    787799

    Hacettepe Üniversitesi İhsan Doğramacı Çocuk Hastanesi'ndeki gram negatif bakteriyemilerin klinik ve mikrobiyolojik özellikleri

    Clinical and microbiological characteristics of gram- negative bacteremias in Hacettepe University İhsan Dogramaci Children's Hospital

    DİLAN DEMİR GÜMÜŞ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıHacettepe Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. YASEMİN ÖZSÜREKCİ

  4. Tez No

    422772

    Nozokomiyal stenotrophomonas maltophilia enfeksiyonları gelişimi için risk faktörlerinin irdelenmesi ve izolatların antimikrobiyal duyarlılıkları ile çeşitli antimikrobiyal kombinasyonlar için sinerjistik aktivitelerinin belirlenmesi

    Başlık çevirisi yok

    DİLEK KARAMANLIOĞLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik MikrobiyolojiGazi Üniversitesi

    Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MURAT DİZBAY

  5. Tez No

    365975

    Hematolojik maligniteli febril nötropenik hastalarda bakteriyemi için risk faktörleri

    Risk factors for bacteremia in neutropenic fever patients who are hospitalized in the hematology unit

    YAŞAR AVCI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik MikrobiyolojiOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Dahili Tıp Bilimleri Bölümü

    PROF. DR. MUSTAFA SÜNBÜL

Geri Dön