Asma anaçlarının in vitro koşullarda kuraklığa dayanımı üzerine bazı elisitörlerin etkisi
Effects of some elicitors on drought tolerance of grapevine rootstocks in vitro conditions
- Tez No: 1006357
- Danışmanlar: PROF. DR. SERPİL TANGOLAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Biyoteknoloji, Biotechnology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Biyoteknoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kuraklık, bitkilerde farklı morfolojik, fizyolojik ve biyokimyasal etkileşimlere neden olan karmaşık bir stres faktörüdür. Bu çalışmada, in vitro'da 5BB ve 140Ru asma anaçları ile polietilen glikol (PEG) kullanılarak yapay kuraklık oluşturmak için en uygun PEG dozunun belirlenmesi ve bu PEG dozu ile oluşturulan kuraklık ile başa çıkmak için MS ortamına eklenen potasyum silikat, prolin ve putresin'in anaçların bazı morfolojik, fizyolojik ve biyokimyasal özellikleri üzerine etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Araştırma iki aşamadan oluşmuştur. Birinci aşamada yapay kuraklık koşullarını sağlayacak en uygun dozun belirlenmesi için %0 (kontrol), %0.5, %1, %1.5, %2, %2.5 ve %3 PEG dozu Murashige ve Skoog (MS) besi ortamına ilave edilmiştir. Farklı dozlarda PEG içeren MS ortamında elde edilen bitkiciklerde sürgün boyu, boğum sayısı, bitki yaş ve kuru ağırlığı, kök yaş ve kuru ağırlığı, SPAD değerleri, bitki zararlanma derecesi ve besin elementi konsantrasyonları incelenmiştir. Sonuçta, PEG' in artan dozları ile zarar derecesinin arttığı, büyüme ve gelişmenin gerilediği, bitki yaş ve kuru ağırlığı ile kök yaş ve kuru ağırlığının azaldığı belirlenmiştir. Yapılan değerlendirme, kuraklık oluşturmak için en uygun PEG dozunun, büyüme ve fizyolojik parametreler üzerinde oluşturduğu baskı nedeniyle %1 olduğunu ve bu dozun çalışmada kullanılacak uygun bir kuraklık stresi düzeyi olduğunu ortaya koymuştur. İkinci aşamada ise %1 PEG eklenen ve eklenmeyen MS besi ortamlarına, kuraklıkla başa çıkma etkilerini değerlendirmek amacıyla potasyum silikat, prolin ve putresin'in 0, 0.5, 1.0 ve 2.0 mM dozları eklenerek test edilmiştir. Bu aşamada, %1 PEG ile oluşturulan in vitro kuraklık stresinde 140Ru ve 5BB anaçlarının fizyolojik ve morfolojik tepkilerinin net biçimde ayrıştığı ortaya koyulmuş ve 0.5 mM potasyum silikatın büyüme ve stres toleransını birlikte destekleyen en etkili uygulama olduğu saptanmıştır. Araştırmanın biyokimyasal özellikler üzerine etkisini değerlendirmek amacıyla potasyum silikat, prolin ve putresin'in 0.5 mM dozlarındaki bitkiler kullanılmıştır. Analizler, PEG kaynaklı stresin klorofil a, klorofil b ve toplam klorofil düzeylerini, karotenoid miktarını belirgin biçimde azalttığını, ancak 140Ru'nun bu kaybı 5BB'ye göre daha sınırlı düzeyde gösterdiğini ortaya koymuştur. 5BB anacı yüksek MDA birikimi ile oksidatif hasara daha duyarlı bir profil sergilerken, 140Ru anacı daha düşük MDA düzeylerini koruyarak kuraklığa karşı daha dayanıklı bir durum ortaya koymuştur. Askorbik asit ve glutatyon düzeyleri PEG uygulamasıyla baskılanmış, elisitörlerin bu baskıyı sınırlı ölçüde hafifletebildiği görülmüştür. Bu baskılanma 5BB anacında daha belirgin olurken, 140Ru'da antioksidan metabolitlerin daha stabil seyrettiği belirlenmiştir. Sonraki çalışmalarda, değişik asma çeşit ve anaçları için farklı PEG dozlarının ve kuraklıkla başa çıkmak için farklı elisitörler ve dozlarının test edilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Drought is a complex stress factor that causes various morphological, physiological, and biochemical interactions in plants. In this study, it was aimed to determine the most suitable dose of polyethylene glycol (PEG) to induce artificial drought in vitro using 5BB and 140Ru grapevine rootstocks, and to investigate the effects of potassium silicate, proline, and putrescine added to the MS medium on certain morphological, physiological, and biochemical characteristics of the rootstocks in coping with the drought induced by this PEG dose. The research consisted of two stages. In the first stage, PEG doses of 0% (control), 0.5%, 1%, 1.5%, 2%, 2.5%, and 3% were added to the Murashige and Skoog (MS) medium to determine the most suitable dose to create artificial drought conditions. In seedlings obtained in MS medium containing different doses of PEG, shoot length, number of nodes, fresh and dry weight of the plant, fresh and dry weight of the root, SPAD values, degree of plant damage, and nutrient element concentrations were examined. As a result, it was determined that with increasing doses of PEG, the degree of damage increased, growth and development declined, and the fresh and dry weight of the plant as well as the fresh and dry weight of the root decreased. The assessment revealed that the most suitable PEG dose to induce drought was 1% due to the stress it caused on growth and physiological parameters, and that this dose represented an appropriate level of drought stress to be used in the study. In the second stage, the effects of coping with drought were evaluated by testing potassium silicate, proline, and putrescine at doses of 0, 0.5, 1.0, and 2.0 mM in MS media with and without 1% PEG added. At this stage, it was revealed that the physiological and morphological responses of the 140Ru and 5BB rootstocks clearly differentiated under in vitro drought stress induced by 1% PEG, and it was determined that 0.5 mM potassium silicate was the most effective application in simultaneously supporting growth and stress tolerance. To evaluate the effect of the study on biochemical characteristics, plants treated with 0.5 mM doses of potassium silicate, proline, and putrescine were used. Analyses revealed that PEG-induced stress significantly reduced chlorophyll a, chlorophyll b, and total chlorophyll levels, as well as carotenoid content, but 140Ru showed this loss to a more limited extent compared to 5BB. While the 5BB rootstock exhibited a profile more sensitive to oxidative damage with high MDA accumulation, the 140Ru rootstock maintained lower MDA levels, demonstrating greater resilience to drought. Ascorbic acid and glutathione levels were suppressed by PEG treatment, and it was observed that elicitors could alleviate this suppression to a limited extent. This suppression was more pronounced in 5BB rootstock, while antioxidant metabolites were found to be more stable in 140Ru. In subsequent studies, it is recommended to test different PEG doses and different elicitors and their doses to cope with drought in various grape varieties and rootstocks.
Benzer Tezler
- Amerikan asma anaçlarında kurağa dayanımın erken belirlenmesinde In vitro bir yöntem geliştirilmesi
Development of an In vitro method for the early determination of drought resistance in American grape rootstocks
NURAY MEŞE
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
ZiraatÇukurova ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERPİL TANGOLAR
- Farklı asma anaçlarının in vitro koşullarda tuza ve kirece dayanıklıkları üzerine araştırmalar
Başlık çevirisi yok
NECLA ERCAN
- Farklı salisilik asit dozlarının bazı Amerikan asma anaçlarının tuzluluğa olan dayanımları üzerine etkilerinin in vitro koşullarda belirlenmesi
Determination of effects of different salicylic acid doses on resistance to salinity in some American grapevine rootstocks by in vitro
SEDA CİĞERLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
ZiraatOrdu ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HATİCE BİLİR EKBİÇ
- Bazı üzüm çeşitlerinin ve asma anaçlarının kallus kültürü yoluyla in vitro rejenerasyonu üzerine araştırmalar
Studies on the in vitro regeneration of grape cultivars and grapevine rootstocks by callus culture
ARZU BAYIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. H. İBRAHİM UZUN
- In vitro koşullarda bazı Amerikan asma anaçlarında bitki gelişimini teşvik eden bakterilerin köklenme üzerine etkilerinin belirlenmesi
Determination of the effects of antagonistic bacteria on rooting in some American vine rootstocks in vitro conditions
FATİH ÇİÇEKLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ZiraatTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NEVAL TOPCU ALTINCI