Gastronomi müze ziyaretçilerinin algılanan otantiklik düzeylerinin, hatırlanabilir gastronomi deneyimleri üzerindeki etkisinde gastronomi müze deneyiminin aracı rolü
The mediating role of the gastronomy museum experience in the effect of visitors' perceived levels of authenticity on memorable gastronomy experiences
- Tez No: 1006814
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SERDAR EGELİ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Gastronomi ve Mutfak Sanatları, Gastronomy and Culinary Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gelişim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gastronomi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasının amacı, gastronomi müzesi ziyaretçilerinin algıladıkları otantiklik düzeyinin hatırlanabilir gastronomi deneyimleri üzerindeki etkisini incelemek ve bu ilişkide gastronomi müze deneyiminin aracılık rolünü ortaya koymaktır. Bu doğrultuda, araştırmanın kuramsal çerçevesi gastronomi turizmi, gastronomi müzeleri, algılanan otantiklik ve hatırlanabilir gastronomi deneyimi kavramları üzerine yapılandırılmıştır. Literatür taraması sonucunda, bu kavramlar arasındaki olası etkileşimler değerlendirilmiş, önceki çalışmaların bulguları gözden geçirilmiş ve bu temele dayanarak araştırma hipotezleri geliştirilmiştir. Ayrıca, kavramsal ve kuramsal temele dayalı olarak, araştırmanın bütüncül yapısını yansıtan bir model oluşturulmuştur. Araştırmada nicel yöntem tercih edilmiş ve veri toplama aracı olarak anket kullanılmıştır. Türkiye'deki gastronomi müzelerini ziyaret eden katılımcılardan çevrim içi ve yüz yüze yöntemlerle toplam 500 anket formu toplanmıştır. Toplanan veriler SPSS 26.0 programı kullanılarak analiz edilmiş ve normallik koşullarının sağlanması nedeniyle parametrik testler tercih edilmiştir. Araştırmanın ilk aşamasında, kullanılan ölçeklerin geçerlilik ve güvenilirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) sonuçları ölçeklerin tek faktörlü ve yüksek faktör yüklerine sahip olduğunu gösterirken, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) modellerin uygun uyum sağladığını ortaya koymuştur. Ayrıca, Cronbach Alfa, Composite Reliability (CR) ve Average Variance Extracted (AVE) değerlerinin yüksek olması, ölçeklerin hem güvenilir hem de geçerli olduğunu desteklemiştir. Araştırmanın ikinci aşamasında, değişkenler arasındaki ilişkiler Yapısal Eşitlik Modellemesi (SEM) yöntemi ile AMOS 21.0 programı kullanılarak test edilmiştir. Analizler, gastronomi müze deneyiminin, algılanan otantiklik ile hatırlanabilir gastronomi deneyimi arasındaki ilişkide önemli bir aracılık rolü üstlendiğini göstermiştir. Bu bağlamda, algılanan otantikliğin hatırlanabilir deneyim üzerindeki etkisi büyük ölçüde gastronomi müze deneyimi aracılığıyla gerçekleşmektedir. Son aşamada, ölçek puanlarının demografik değişkenler açısından farklılık gösterip göstermediği incelenmiştir. Bu analizde, bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Genel olarak, çalışma boyunca veri yapısı, ölçeklerin psikometrik özellikleri ve hipotezlerin niteliği göz önünde bulundurularak en uygun istatistiksel analizler seçilmiş; modelin yapı geçerliliği güçlü biçimde doğrulanmış, farklı gruplar arasındaki karşılaştırmalar kapsamlı şekilde yapılmış ve kuramsal model bütüncül biçimde test edilmiştir. Bu süreç, elde edilen bulguların metodolojik olarak güvenilir, geçerli ve bilimsel açıdan tutarlı bir zeminde değerlendirilmesini sağlamıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the effect of visitors' perceived authenticity on memorable experiences in gastronomy museums and to explore the mediating role of the gastronomy museum experience in this relationship. Accordingly, the theoretical framework of the research is structured around gastronomy tourism, gastronomy museums, perceived authenticity, and memorable gastronomic experience. A literature review was conducted to evaluate potential interactions among these concepts, review previous findings, and develop research hypotheses. Based on the conceptual and theoretical foundation, a comprehensive model representing the overall structure of the study was constructed. A quantitative research design was adopted, and a survey was used as the data collection tool. A total of 500 responses were collected from participants visiting gastronomy museums in Turkey through both online and face-to-face methods. The collected data were analyzed using SPSS 26.0, and parametric tests were employed due to the fulfillment of normality assumptions. In the first stage of the analysis, the validity and reliability of the scales were assessed. Exploratory Factor Analysis (EFA) indicated that the scales were unidimensional with high factor loadings, while Confirmatory Factor Analysis (CFA) confirmed good model fit. Moreover, high values of Cronbach's Alpha, Composite Reliability (CR), and Average Variance Extracted (AVE) supported the reliability and validity of the scales. In the second stage, relationships among the variables were tested using Structural Equation Modeling (SEM) with AMOS 21.0. The results revealed that the gastronomy museum experience plays a significant mediating role in the relationship between perceived authenticity and memorable gastronomic experience. In other words, the effect of perceived authenticity on memorable experiences largely occurs through the gastronomy museum experience. Finally, differences in scale scores based on demographic variables were examined using independent samples t-tests and one-way ANOVA. Overall, statistical analyses were selected considering the data structure, psychometric properties of the scales, and the nature of the hypotheses. The structural validity of the model was robustly confirmed, comparisons among different groups were comprehensively conducted, and the conceptual model was tested in a holistic manner. This process ensured that the findings were evaluated on a methodologically sound, valid, and scientifically consistent basis.
Benzer Tezler
- Turizm potansiyeli açısından Türkiye'deki gastronomi müzelerinin analizi
Analysis of gastronomy museums in Turkey in terms of tourism potential
TANSU AKBIYUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
TurizmGazi ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYBUKE ELİF CEYHUN SEZGİN
- Besin ile ilgili eğitici bir müze tasarımı önerisi ve Anadolu gıda kültürü ile ilişkisi
A proposal for an educational museum about food and its relationship with anatolian food culture
YAĞMUR MELTEM KOCAGÖZOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Endüstri Ürünleri TasarımıHaliç ÜniversitesiEndüstriyel Tasarım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖNDER KÜÇÜKERMAN
- Destinasyon çekicilik unsuru olarak Türkiye'de gastronomi müzeleri: Atatürk Orman Çiftliği Müze ve Sergi Salonu (Şarap Müzesi)
Gastronomy museums in Turkey as an element of destination attraction: Atatürk Forets Farm Museum and Exhi̇bi̇ti̇on Hall (Wine Museum)
DİLAN ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Gastronomi ve Mutfak SanatlarıSelçuk ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KADRİYE ALEV AKMEŞE
- Modern gastronomi müzeciliğinde kültürel miras yaklaşımları
Cultural heritage approaches in modern gastronomy museology
HANİFE ERSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Gastronomi ve Mutfak SanatlarıAlanya Hamdullah Emin Paşa ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET DURDU ÖNER
PROF. DR. EBRU GÜLBUĞ EROL
- Kocaeli mutfak kültürünün sürdürülebilirliğine yönelik gastronomi müzesi model önerisi
Gastronomy museum model proposal for the sustainability of Kocaeli cuisine culture
AHMET CAN GÖKSUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Gastronomi ve Mutfak SanatlarıKocaeli ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİHAN AKDEMİR