Pozisyonel ve pozisyonel olmayan obstrüktif uyku apne sendromlu hastaların klinik ve polisomnografik verilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of clinical and polysomnographic data in patients with positional and non-positional obstructive sleep apnea syndrome
- Tez No: 1007138
- Danışmanlar: PROF. DR. ELİF TORUN PARMAKSIZ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Göğüs Hastalıkları, Chest Diseases
- Anahtar Kelimeler: OUAS, Pozisyonel OUAS, PSG, Depresyon, Anksiyete, Platelet, Hipoksemi, Regresyon Analizi, OSAS, Positional OSAS, PSG, Depression, Anxiety, Platelet, Hypoxemia, Regression Analysis
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Sancaktepe Şehit Prof. Dr. İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, Obstrüktif Uyku Apne Sendromu (OUAS) tanısı alan hastaların pozisyonel ve pozisyonel olmayan fenotiplerine göre antropometrik, demografik, klinik ve polisomnografik (PSG) özelliklerinin karşılaştırılması; uyku kalitesi, depresyon/anksiyete düzeyleri ve laboratuvar parametrelerindeki farklılıkların incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca pozisyonel fenotipi ve hipoksemiyi belirleyen bağımsız değişkenlerin saptanması hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntem: Prospektif ve tek merkezli olarak tasarlanan bu çalışmaya,Sancaktepe Şehit Prof. Dr. İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi Uyku Laboratuvarı'na Aralık 2024 - Ağustos 2025 tarihleri arasında başvuran ve PSG sonucunda OUAS saptanan 160 hasta dahil edildi. Hastalar; supin pozisyondaki AHİ değerinin lateral pozisyona göre en az iki kat fazla ya da non-supin AHİ < 5 olmasına göre pozisyonel ve non-pozisyonel olarak iki gruba ayrıldı. Hastalara ait Epworth Uykululuk Ölçeği (ESS), Beck Depresyon Ölçeği, Beck Anksiyete Ölçeği ve Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) verileri, rutin laboratuvar tetkikleri ve Solunum Fonksiyon Testleri (SFT) değerlendirildi. Veriler çok değişkenli lojistik ve lineer regresyon modelleri ile analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya alınan 160 hastanın 82'sinde (%51,2) pozisyonel OUAS saptandı. Gruplar arasında yaş, cinsiyet ve BKİ açısından anlamlı fark izlenmedi (p>0,05). Polisomnografik verilerde; toplam AHİ, REM AHİ ve NREM AHİ değerleri non-pozisyonel grupta anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0,001). Ortalama ve minimum SpO₂ değerleri pozisyonel grupta anlamlı derecede yüksek, derin uyku (N3) süresi de daha uzundu (p<0,001). Laboratuvar parametrelerinde, non-pozisyonel grupta platelet (PLT) değerleri pozisyonel gruba göre anlamlı derecede yüksek bulundu (p = 0,006). Klinik semptomlar arasında sadece uykudan boğularak uyanma non-pozisyonel grupta daha sıktı. ESS, PUKİ, Beck Depresyon/Anksiyete skorları ve SFT parametreleri açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). Çok değişkenli lojistik regresyon analizinde; AHİ ve PLT'nin pozisyonel OUAS ile ters yönde, N3 süresinin ise pozitif yönde bağımsız olarak ilişkili olduğu saptandı. Hipoksemi parametrelerini değerlendiren lineer regresyon analizinde ise pozisyonel fenotipin bağımsız bir etkisinin olmadığı, viii oksijenlenmeyi belirleyen tek bağımsız değişkenin toplam AHİ olduğu saptandı (p<0,001). Sonuç: Pozisyonel OUAS sık görülen bir alt tiptir. Non-pozisyonel grup daha ağır polisomnografik verilere ve daha belirgin hipoksemiye sahip olsa da, her iki grup benzer klinik semptomlar ve psikolojik stres yükü taşımaktadır. Non-pozisyonel hastalarda saptanan yüksek PLT değerleri, kronik hipokseminin sistemik etkilerini yansıtıyor olabilir. Çok değişkenli analizler, hipoksemi derinliğinin doğrudan pozisyonel fenotipten ziyade hastalık şiddeti (AHİ) ile ilişkili olduğunu ortaya koymuştur. OUAS yönetiminde pozisyonel özelliğin belirlenmesi, erken dönem pozisyon önerileriyle komplikasyonların önlenmesi ve tedavi stratejilerinin bireyselleştirilmesi açısından kritik önem taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study was to compare the anthropometric, demographic, clinical, and polysomnographic (PSG) characteristics of patients diagnosed with Obstructive Sleep Apnea Syndrome (OSAS) based on their positional and non-positional phenotypes; and to investigate differences in sleep quality, depression/anxiety levels, and laboratory parameters. Furthermore, it aimed to identify the independent variables determining the positional phenotype and hypoxemia. Materials and Methods: Designed as a prospective and single-center study, a total of 160 patients diagnosed with OSAS based on PSG results, who presented to the Sleep Laboratory of Sancaktepe Martyr Prof. Dr. İlhan Varank Training and Research Hospital between December 2024 and August 2025, were included. Patients were divided into positional and non-positional groups based on having a supine AHI at least twice as high as the lateral AHI, or a non-supine AHI < 5. The Epworth Sleepiness Scale (ESS), Beck Depression Inventory, Beck Anxiety Inventory, Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) scores, routine laboratory tests, and Pulmonary Function Test (PFT) data were evaluated. Data were analyzed using multivariate logistic and linear regression models. Results: Positional OSAS was detected in 82 (51.2%) of the 160 patients. No significant difference was observed between the groups in terms of age, gender, and BMI (p>0.05). Polysomnographic data revealed that total AHI, REM AHI, and NREM AHI values were significantly higher in the non-positional group (p<0.001). Mean and minimum SpO₂ values were significantly higher, and deep sleep (N3) duration was significantly longer in the positional group (p<0.001). Among laboratory parameters, platelet (PLT) values were significantly higher in the non-positional group compared to the positional group (p=0.006). Among clinical symptoms, only“waking up choking”was more frequent in the non-positional group. No significant differences were found between the groups regarding ESS, PSQI, Beck Depression/Anxiety scores, and PFT parameters (p>0.05). In the multivariate logistic regression analysis, AHI and PLT were found to be independently and inversely associated with positional OSAS, while N3 duration was positively x associated. In the linear regression analysis evaluating hypoxemia parameters, the positional phenotype had no independent effect; total AHI was the only independent variable determining oxygenation (p<0.001). Conclusion: Positional OSAS is a common subtype. Although the non-positional group has more severe polysomnographic data and more pronounced hypoxemia, both groups bear similar clinical symptoms and psychological stress burdens. The elevated PLT values detected in non-positional patients may reflect the systemic effects of chronic hypoxemia. Multivariate analyses revealed that the severity of hypoxemia is primarily related to disease severity (AHI) rather than the positional phenotype itself. Determining positional characteristics in OSAS management is of critical importance for preventing complications through early positional recommendations and individualizing treatment strategies.
Benzer Tezler
- Pozisyonel obsrüktif uyku apne sendromlu hastaların fenotipik ve polisomnografik özellikleri
Phenotypic and polisomnographic features of positional obstructive sleep apnea syndrome patients
SEHER KARAKUŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2014
Göğüs HastalıklarıSüleyman Demirel ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖNDER ÖZTÜRK
- Obstruktif uyku apne sendromlu hastalarda polisomnografi ve oksidatif stres parametreleri ile fizik muayene arasındaki ilişkilerin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between polisomnography, oxidative stress parameters and physical examination results in obstructive sleep apnea patients
ABİTTER YÜCEL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2014
Kulak Burun ve BoğazNecmettin Erbakan ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FUAT YÖNDEMLİ
PROF. DR. HAMDİ ARBAĞ
- Obstrüktif uyku apne sendromlu hastalarda polisomnografinin pozisyonel sonuçlarının uyku endoskopisindeki obstrüksiyon paternleri ile karşılaştırılması
Comparison of positional results of polysomnography with obstruction patterns in sleep endoscopy in patients with obstructive sleep apnea syndrome
NADİR ARDA KIRAÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Kulak Burun ve BoğazAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ALİ BABADEMEZ
- Uyku apne hastalarının tanısında negatif ekspiratuar basınçla (nep) akım kısıtlılığı tayinin yeri
Başlık çevirisi yok
YELDA TURGUT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
Göğüs Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF.DR. BİRSEN MUTLU
- Obstrüktif uyku apne sendromlu hastalarda pozitif basınç tedavisinin böbrek fonksiyonları, kan basıncı ve endotel disfonksiyonu üzerine etkisi
Effect of positive pressure therapy on endothelial dysfunction, blood pressure and renal fuctions in patients with obstructive sleep apnea syndrome
ALPER KOÇ