Kur'ân-ı Kerîm'de fasıl zamirinin kullanım alanları ve manaya etkisi
Usage domains of the separative pronoun ḍamīr al-faṣl in the Qur'ān and its impact on meaning
- Tez No: 1007162
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HAŞİM ÖZDAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsanlığa yol gösterici olarak indirilen Kur'ân-ı Kerîm, barındırdığı yüksek edebî ahenk sayesinde muhatapları üzerinde büyük bir etkiye sahiptir. Bu etki, içinde sayısız edebî üslup ve yöntemi barındırmasından kaynaklanmakta; böylece iletilmek istenen mesajlar en etkili ve güçlü biçimde aktarılmaktadır. Bu üslup ve yöntemlerden biri de fasıl zamiridir. Fasıl zamiri; merfû' munfasıl bir zamir olup, marife veya marife konumunda bir kelimeden sonra gelir. Arap grameri terminolojisinde, kendisinden önceki marife isme mutabık olarak zikredilen, merfû' ve munfasıl olarak ortaya çıkan zamir şeklinde tanımlanır. Bu çalışma, Kur'ân-ı Kerîm'de fasıl zamirinin kullanım alanlarını ve âyetlerin anlamına olan etkisini incelemektedir. Arap dilinde belâgat ve nahiv açısından önemli bir unsur olan fasıl zamiri, cümlede vurgu, tahsis ve anlamı pekiştirme işlevleriyle öne çıkmaktadır. Çalışmada öncelikle fasıl zamiri kavramı klasik kaynaklar ışığında ele alınmış, ardından Kur'ân-ı Kerîm'de fasıl zamirinin geçtiği âyetler tespit edilerek tablo hâlinde sunulmuştur. Bu ayetler üzerinden yapılan analizlerde, fasıl zamirinin âyetin anlamında meydana getirdiği farklılıklar değerlendirilmiş ve zamirin belâğî katkısı ortaya konmuştur. Tefsir kaynaklarına başvurularak, fasıl zamirinin ayetlerin yorumuna olan etkisi de incelenmiştir. Çalışma, fasıl zamirinin Kur'ân dilindeki işlevini ve anlam derinliğine katkısını ortaya koymayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The Qur'an, revealed as guidance for humanity, exerts a profound influence on its audience through its elevated literary harmony. This impact stems from the inclusion of numerous rhetorical styles and linguistic devices that ensure the conveyed messages are delivered in the most effective manner. One of these devices is the fasl pronoun (ḍamīr al-faṣl). The fasl pronoun is a nominative, detached pronoun that appears after a definite noun or a word functioning as definite. In Arabic grammatical terminology, it is defined as a nominative and detached pronoun that corresponds to the preceding definite noun. This thesis examines the areas of usage of the fasl pronoun in the Qur'an and its effect on the meanings of the verses. As a significant element in Arabic grammar and rhetoric, the fasl pronoun stands out for its functions of emphasis, specification, and reinforcement of meaning within a sentence. The study first addresses the concept of the fasl pronoun in light of classical sources, then identifies the Qur'anic verses in which it appears and presents them in tabular form. Through analyses of these verses, the semantic differences created by the use of the fasl pronoun are evaluated, and its rhetorical contributions are demonstrated. By consulting classical tafsir sources, the study also examines the influence of the fasl pronoun on the interpretation of the verses. Ultimately, this research aims to reveal the function of the fasl pronoun in the language of the Qur'an and its contribution to semantic depth.
Benzer Tezler
- Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi
Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque
EVREN YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE
- Kur'an-ı Kerim'de muttarid olmayan zamir mercileri
Non-gramer pronouns in The Quran
SALİH TÜRKMENOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DilbilimOndokuz Mayıs ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET YÜKSEL
- Ferrâ'nın Meâni'l-Kur'an'ında sarf odaklı tefsir
Sarf-centered tafsir in Ferra's Maani'l-Qur'an
AHMET SAĞLAM
Doktora
Türkçe
2025
DinAnkara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET AKİF KOÇ
- Tasilu edilletil mütekellimin Minel Kur'anil Kerim
Kur'an-i Keri̇m'de Kelam i̇lmi̇ni̇n kuralları
FARES OMRAN
Yüksek Lisans
Arapça
2019
DinYalova ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NAJMEDDIN ALLİSSA
- صيانة الأسرة في القرآن الكريم
Kur'an-ı Kerim'de ailenin korunması
İBROKHİM ZAİROV
Yüksek Lisans
Arapça
2019
DinYalova ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET ALABALIK