Hukukun telosu olarak ortak iyi
The common good as the telos of law
- Tez No: 1007167
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ŞULE ŞAHİN CEYLAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Kamu Hukuku Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, hukuku yalnızca fiilî davranışları düzenleyen bir teknik olarak değil; 'bağlayıcı olma' iddiası nedeniyle kendiliğinden gerekçe talebi üreten bir pratik olarak ele almaktadır. İnsanın biricik yaşamını anlamlı biçimde sürdürme arayışı, toplumsal varoluş koşulları nedeniyle zorunlu olarak birlikte yaşamanın nasıl kurulacağı sorusuna genişlemektedir. Bu genişleme, ortak iyiyi, bir yandan birlikte yaşamın savunulabilir hedefi, diğer yandan bu hedefi mümkün kılan kurumsal koşullar (adalet, güvenlik, öngörülebilirlik, keyfîliğe karşı güvenceler, temel imkânlara erişim ve koordinasyon) olarak iki düzlemde görünür kılmaktadır. Tezin temel iddiası, hukukun merkezi anlamı bakımından ortak iyiye yönelim olmaksızın kavramsal olarak açıklanamayacağıdır. Bu iddia, ortak iyi fikrini hukuk düşüncesinin merkezine yerleştiren üç yaklaşımın karşılaştırılmasıyla temellendirilmektedir: Aristoteles'te politik birliğin iyi yaşama yönelen amacı; Aquinas'ta ortak iyiye yönelen aklî düzenleme ve genel ilkelerden somut kurallara geçişin kurumsal mantığı; Finnis'te ise çoğulcu toplumda temel iyiler ve koordinasyon ihtiyacı üzerinden ortak iyinin yeniden inşası. Çalışma, ortak iyi telosunun tek tip yaşam dayatmasına indirgenmeksizin, modern çoğulculukta hakları ve özerkliği mümkün kılan kurumsal zemini açıklayabildiğini savunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This dissertation approaches law not merely as an effective instrument for regulating conduct, but as a practice that necessarily raises a demand for justification insofar as it presents itself as binding. The human pursuit of living a meaningful life, given our inescapably social formation, expands into the question of how a shared life can be organized and defended. Within this framework, the 'common good' is treated on two interconnected levels: (i) The defensible aim of communal life and (ii) the institutional conditions that render that aim practicable (such as justice, security, predictability, safeguards against arbitrariness, access to basic means, and coordination). The main claim is that, in its central meaning (central case), law cannot be conceptually elucidated without reference to this orientation toward the common good. The argument is developed through a comparative analysis of three systematic traditions: Aristotle's account of political association ordered to living well; Aquinas's theory of law as rational ordering to the common good and the institutional logic of moving from general principles to determinate rules; and Finnis's reconstruction of the common good under modern pluralism via basic goods and the coordination problem. The dissertation concludes that a common-good telos can be defended in pluralistic legal settings without imposing a single comprehensive way of life, while still grounding the institutional preconditions of rights and autonomy.
Benzer Tezler
- Social ethical thought of Bediüzzaman Said-i Kürdi
Bediüzzaman Said-i Kürdi`nin toplum ve etik düşüncesi
ESAT ARSLAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2004
DinSabancı ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SELÇUK AKŞİN SOMEL
