Azerbaycan'da sağlık hizmeti sunumuna yönelik bölgeselkapasite farklılıklarının incelenmesi
Examining regional disparities in the capacity of healthcare service delivery in Azerbaijan
- Tez No: 1007541
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AHMET BAHADIR ŞİMŞEK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sağlık Yönetimi, Healthcare Management
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gümüşhane Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sağlık sektörü, bir ülkenin sosyal refah düzeyini, ekonomik kalkınmasını ve beşerî sermayesinin niteliğini belirleyen en önemli alanlardan biridir. Bu nedenle sağlık hizmetlerinin performansının ölçülmesi ve bölgesel farklılıkların analiz edilmesi, sağlık politikası analizi açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışma, Azerbaycan'ın 14 ekonomik bölgesine ait sağlık göstergelerini Çok Kriterli Karar Verme yaklaşımı çerçevesinde bölgesel sağlık performansı açısından karşılaştırmalı olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada sağlık sistemini temsil eden dört temel kriter dikkate alınmıştır: 10.000 kişi başına düşen doktor sayısı (K1), paramedik personel sayısı (K2), hastane yatağı sayısı (K3) ve ayakta tedavi kliniklerinin kapasitesi (K4). Analiz süreci ağırlıklandırma, sıralama ve sınıflandırma aşamalarından oluşmaktadır. İlk aşamada kriter ağırlıkları AHP, Entropi ve CRITIC yöntemleriyle belirlenmiş; ikinci aşamada bölgeler TOPSIS ve PROMETHEE yöntemleriyle sıralanmıştır. Son aşamada ise FLOWSORT yöntemi kullanılarak bölgeler performans düzeylerine göre sınıflandırılmıştır. 2012 ve 2024 yıllarına ait verilerle gerçekleştirilen analiz sonuçları, Azerbaycan'da sağlık performansının bölgesel olarak farklılaştığını göstermektedir. Özellikle Bakü ve Gence–Daşkesen bölgeleri yüksek performans sergilerken, bazı bölgelerin sağlık altyapısı ve insan kaynağı açısından geride kaldığı tespit edilmiştir. Bu bulgular, bölgesel sağlık performansının iyileştirilmesi ve sağlık politikası analizi kapsamında kaynakların daha etkin dağıtılmasına yönelik önemli çıkarımlar sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The healthcare sector is one of the most important fields determining a country's social welfare, economic development, and the quality of its human capital. Therefore, measuring healthcare performance and analyzing regional differences are of great importance in terms of health policy analysis. This study aims to comparatively examine healthcare indicators of 14 economic regions of Azerbaijan within the framework of Multi-Criteria Decision Making, focusing on regional health performance. Four main criteria representing the healthcare system are considered: number of physicians per 10,000 population (K1), number of paramedical staff (K2), number of hospital beds (K3), and outpatient clinic capacity (K4). The analysis consists of weighting, ranking, and classification stages. In the first stage, criteria weights are determined using AHP, Entropy, and CRITIC methods; in the second stage, regions are ranked using TOPSIS and PROMETHEE methods. In the final stage, regions are classified according to their performance levels using the FLOWSORT method. The analysis based on data from 2012 and 2024 shows that healthcare performance in Azerbaijan differs regionally. While Baku and Ganja-Dashkasan regions demonstrate high performance, some regions lag behind in terms of healthcare infrastructure and human resources. These findings provide important insights for improving regional health performance and for more effective resource allocation within the scope of health policy analysis.
Benzer Tezler
- Azerbaycan'da göçmen ve mültecilerin sağlık hakları: Yasal çerçeve, mevcut durum, sorunlar ve olası çözümler
The right to health of migrants and refugees in Azerbaijan: The legal framework, current cituation, problems and possible solutions
NAJIBA RAFIZADE
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sağlık Kurumları YönetimiSakarya ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MAHMUT AKBOLAT
- Türkiye ve Azerbaycan'da özel sağlık sigortası uygulamaları
Private health insurance practices in turkey and Azerbaijan
SHOVKAT YUSIFOV
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Aktüerya BilimleriKarabük ÜniversitesiAktüerya ve Risk Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKİM AZİZ
- Türkiye ve Azerbaycan sosyal güvenlik sistemleri: Sağlık hizmetleri boyutuyla bir karşılaştırma
Social security systems of Türkiye and Azerbaijan: A comparison with the dimension of health services
VÜGAR ASGAROV
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Sağlık Kurumları YönetimiSivas Cumhuriyet ÜniversitesiSağlık Kuruluşları Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YILMAZ DAŞLI
- The analysis and modelling of accounts receivable management: An application from the health care industry
Alınan hesapların analizi ve modellenmesi: Sağlık bakımı endüstrisinden bir uygulama
ARZU TAHIRLI
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
İşletmeİstanbul Aydın Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HÜLYA BOYDAŞ HAZAR
- Sağlık turizminde ülke seçimini etkileyen faktörler: Ev sahibi ülke olarak Türkiye örneği
Factors affecting country selection in health tourism: The case of Turkey as a host country
SAADET ZÜMRÜT CÖMERT
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
EkonometriÇukurova ÜniversitesiEkonometri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEDA ŞENGÜL