Rethinking place through digital nomadism: Spatial practices in motion
Dijital göçebelik bağlamında mekânı yeniden düşünmek:Hareket halinde mekânsal pratikler
- Tez No: 1007554
- Danışmanlar: DOÇ. DR. EZGİ TUNCER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Mimarlık, Şehircilik ve Bölge Planlama, Sociology, Architecture, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: Hareketlilik, Mobility
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Kadir Has Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sanat ve Tasarım Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Mimarlık ve Kent Çalışmaları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, dijital göçebelik üzerinden“mekân”kavramını yeniden düşünerek, birden fazla ülkede yaşayan ve çalışan bireylerin hareketli gündelik yaşam içinde mekânı nasıl kurduklarını ve sürdürdüklerini incelemektedir. Uzaktan çalışma, kısa süreli ikameti ve çok mekânlı gündelik rutinleri normalleştirerek, aidiyeti yerleşikliğe dayandıran modelleri sorgular hâle getirmiştir. Dijital göçebelik üzerine mevcut literatür ise, mekânın gündelik olarak nasıl üretildiğini ve“ev”in tekrar tekrar kurulup çözülmesi süreçlerini yeterince ele almamaktadır. Bu boşluğu ele alan çalışma, hareketliliğin yaşamın gönüllü olarak seçilmiş bir koşulu olduğu durumlarda dijital göçebelerin gündelik mekânsal pratikler aracılığıyla mekânı nasıl kurduklarını ve deneyimlediklerini sorgulamaktadır. Dijital göçebe deneyimleri üzerinden tez, hareketliliğin mekânı ortadan kaldırmadığını; aksine mekân kurma süreçlerini coğrafyalar arasında yeniden etkinleştirilebilen, tekrarlanabilir pratikler ve ilişkisel“demirleme noktaları”hâline getirdiğini savunmaktadır.Metodolojik olarak araştırma, dijital etnografi ile yarı yapılandırılmış görüşmeleri bir araya getirmektedir. Birden fazla ülkede yaşamış ve çalışmış on dört dijital göçebe ile yapılan görüşmeler; rota oluşturma ve varış noktası seçimleri, konaklama ve çalışma mekânı tercihleri, gündelik ritimler, sosyal ilişkiler ve topluluk, köklenme ve aidiyet üzerine düşünceler ekseninde tematik olarak kodlanmıştır. Katılımcılar tarafından paylaşılan fotoğraflar ile rotaları ve geri dönüşleri izleyen analitik haritalar ve diyagramlar, görüşme analizini tamamlamış ve okumanın mekânsal olarak temellendirilmesini sağlamıştır. Bulgular, dijital göçebelerin mekânsız bireyler olarak sunulduğu yaklaşımları karmaşıklaştırmaktadır. Katılımcılar, altyapısal ihtiyaçlarını (bağlantı, güvenlik, çalışma mekânları) duygusal ve sosyal gereksinimlerle uyumlandırarak ve rutinler ile taşınabilir kişisel nesneler aracılığıyla aşinalık üreterek mekânla müzakere etmektedir. Aidiyet, tekil ve sabit bir evden ziyade, tekrar eden kişiler, kentler ve pratiklerden oluşan esnek demirleme noktaları olarak ortaya çıkmakta; böylece kalıcılık varsayımına dayanmadan bağların kurulmasına olanak tanımaktadır. Bu tez, hareket hâlinde mekân kurmaya ilişkin ilişkisel bir okuma sunmakta ve çağdaş mobil yerleşme biçimlerinin, hareketliliği romantize etmeden ya da köksüzlüğe indirgemeden incelenebilmesi için analitik ipuçları önermektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis rethinks“place”through digital nomadism, examining how people who live and work across multiple countries make and sustain place in mobile everyday life. Remote work has normalized short-term inhabitation and multi-sited routines, challenging settlement-based models of belonging. Existing scholarship on digital nomadism leaves the everyday spatial production of place and the repeated making and unmaking of“home”underexplored. Addressing this gap, the study asks how digital nomads construct and experience place through everyday spatial practices when mobility is a voluntarily chosen condition of life. Through digital nomadic experiences, it argues that mobility does not erase place; it reorganizes place-making into repeatable practices and relational“moorings”that can be reactivated across geography. Methodologically, the research combines digital ethnography with semi-structured interviews with fourteen digital nomads. Interviews were thematically coded around route-making and destination choices, accommodation and workspace selection, everyday rhythms, social relations and community, and reflections on roots and belonging. Participant-shared photographs, analytical maps, and diagrams tracing routes and returns complemented the interview analysis and kept the reading spatially grounded. Findings complicate portrayals of digital nomads as placeless. Participants negotiated place by aligning infrastructural needs (connectivity, safety, workspaces) with affective and social requirements and by cultivating familiarity through routines and portable personal objects. Belonging emerged as flexible moorings (recurring people, cities, and practices) rather than a single fixed home, enabling attachments without assuming permanence. The thesis contributes a relational account of place-making in motion and offers analytic cues for studying contemporary mobile dwelling without romanticizing mobility or reducing it to rootlessness.
Benzer Tezler
- Z kuşağında dijital topluluk örüntüleri: Twitch platformu örneği
Digital community patterns among generation Z: The case of Twitch
HURİYE PİRİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Sosyolojiİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YILMAZ YILDIRIM
- Dijital sanat pratiklerinin müzeolojik bağlamda değerlendirilmesi
Interpreting the digital art practices within museological context
DERYA YÜCEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
MüzecilikYıldız Teknik ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. DR. HALE ÖZKASIM
- Kuir okuma: Dijital değerlerin mimarlık üretimlerinde potansiyelleri
Queer reading: The potential of digital values in architectural productions
FEYZA ÇINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İFFET HÜLYA ARI
DR. SEVGİ TÜRKKAN SROKA
- Yeni bir hayran kültürü olarak reaksiyon videolarının ulus markalama bağlamında araştırılması
Investigating reaction videos as a new fan culture in the context of nation branding
OSMAN CANAN
Doktora
Türkçe
2026
Halkla İlişkilerAtatürk ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET SERDAR ERCİŞ
- Mekansal hazlar ansiklopedisi: Mimarlık bilgisi için bir alet kutusu
Encyclopedia of spatial pleasures: A toolbox for the knowledge of architecture
OĞUL CAN ÖZTUNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İç Mimari ve Dekorasyonİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SIDIKA ASLIHAN ŞENEL