Vardiya sistemi ile çalışan kadın sağlık çalışanlarının cinsel işlev ve cinsel yaşam kalitelerinin belirlenmesi
Determination of sexual function and sexual life quality of female healthcare workers
- Tez No: 1007827
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EZGİ ŞAHİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Cinsel işlevler, Cinsel sağlık, Cinsel yaşam, Hemşirelik, Sağlık personeli, Vardiya sistemi, Sexual functions, Sexual health, Sexual life, Nursing, Health personnel, Shiftwork system
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gedik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, vardiya sistemiyle çalışan kadın sağlık çalışanlarında cinsel işlev ve cinsel yaşam kalitesini değerlendirmek ve bu değişkenlerin sosyodemografik ve çalışma koşullarıyla ilişkisini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma, tanımlayıcı, kesitsel ve analitik desende olup, vardiya sistemiyle çalışan kadın hemşirelerden oluşan bir örneklem üzerinde yürütülmüştür. Veriler 10.02.2025-30.06.2025 tarihleri arasında çevrimiçi Google Form aracılığı ile toplanmıştır. Veriler Tanıtıcı Bilgi Formu, Cinsel Yaşam Kalitesi Ölçeği (CYKÖ) ve Kadın Cinsel İşlev Ölçeği (KCİÖ) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, parametrik testler, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre katılımcıların CYKÖ toplam puan ortalaması 52,05±8,54, KCİÖ toplam puan ortalaması ise 18,97±1,76 olarak bulunmuştur. KCİÖ alt boyutları incelendiğinde, en yüksek puanların lubrikasyon ve ağrı/rahatsızlık alanlarında, en düşük puanın ise doyum alt boyutunda olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların %42,8'i vardiyanın cinsel isteğini olumsuz etkilediğini, %68,2'si nöbet sonrası cinsel ilişkiden kaçındığını ve %51,8'i nöbetli ve nöbetsiz dönemler arasında cinsel haz açısından fark olduğunu belirtmiştir. Yaş, çocuk sayısı ve evlilik süresi gibi demografik değişkenler ile aylık nöbet sayısı, haftalık çalışma süresi, çalışma birimi ve vardiya sonrası dinlenme aralığı gibi çalışma özelliklerinin cinsel işlev ve cinsel yaşam kalitesi üzerinde anlamlı etkileri olduğu saptanmıştır (p<0,05). CYKÖ toplam puanı ile KCİÖ toplam puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı ancak çok zayıf düzeyde bir ilişki bulunmuştur. Buna karşın KCİÖ toplam puanı ile kendi alt boyutları arasında orta ve güçlü düzeyde pozitif ilişkiler saptanmıştır. Bu bulgu, cinsel yaşam kalitesinin yalnızca fizyolojik cinsel işlev göstergeleriyle açıklanamayacak kadar öznel ve çok boyutlu bir yapı sergilediğini düşündürmektedir. Sonuç olarak, vardiya sistemiyle çalışan kadın sağlık çalışanlarında cinsel işlev ve cinsel yaşam kalitesinin; yalnızca bireysel özellikler temelinde değil, çalışma düzeninin yapısal özellikleri, iş yükü, toparlanma olanakları ve psikososyal koşullarla etkileşim içinde şekillendiği görülmektedir. Çalışma bulguları, vardiya sistemiyle çalışan kadın sağlık çalışanlarının cinsel sağlığının iş sağlığı ve çalışan esenliği kapsamında ele alınması gerektiğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to evaluate sexual functioning and sexual quality of life among female healthcare workers working in a shift system and to examine the relationships of these variables with sociodemographic characteristics and working conditions. The study was designed as a descriptive, cross-sectional, and analytical research and was conducted on a sample of female nurses working in a shift system. Data were collected between February 10, 2025, and June 30, 2025, via an online Google Forms questionnaire. The data collection tools included an Introductory Information Form, the Sexual Quality of Life Questionnaire–Female (SQoL-F), and the Female Sexual Function Index (FSFI). Data analysis was performed using descriptive statistics, parametric tests, correlation analyses, and regression analyses. According to the findings, the mean total SQoL-F score of the participants was 52.05 ± 8.54, while the mean total FSFI score was 18.97 ± 1.76. Examination of the FSFI subdomains revealed that the highest scores were observed in the lubrication and pain/discomfort domains, whereas the lowest score was found in the satisfaction domain. Among the participants, 42.8% reported that shift work negatively affected their sexual desire, 68.2% stated that they avoided sexual intercourse after on-call duties, and 51.8% indicated a difference in sexual pleasure between on-call and off-duty periods. Sociodemographic variables such as age, number of children, and duration of marriage, as well as work-related characteristics including monthly number of on-call duties, weekly working hours, work unit, and post-shift recovery time, were found to have significant effects on sexual function and sexual quality of life (p < 0.05). A statistically significant but very weak correlation was identified between total SQoL-F and total FSFI scores. In contrast, moderate to strong positive correlations were observed between the total FSFI score and its subdomains. This finding suggests that sexual quality of life represents a subjective and multidimensional construct that cannot be explained solely by physiological indicators of sexual function. In conclusion, sexual functioning and sexual quality of life among female healthcare workers working in a shift system appear to be shaped not only by individual characteristics but also by the structural features of work schedules, workload, recovery opportunities, and psychosocial conditions. The findings highlight the necessity of addressing the sexual health of female healthcare workers within the broader framework of occupational health and employee well-being.
Benzer Tezler
- Vardiyalı çalışma sisteminin kadın hemşirelerin biyolojik ritimleri ve cinsel yaşam kaliteleri üzerindeki etkisi
The effect of shift working system on the biological rhythms and sexual life quality of female nurses
KÜBRA ÖZER KARADENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HemşirelikAvrasya ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLAY YEGİNOĞLU
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEMRA ELMAS
- Bir vakıf hastanesinde çalışan vardiyalı ve vardiyasız sağlık personellerinin yeme davranışları ve uyku kalitelerinin karşılaştırılması
Comparison of eating habits and sleep qualities of healtcare workers working with and without shift at a foundation hospital
TAMAR DEMİRÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Beslenme ve DiyetetikBiruni ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA ÇELİK
- İstanbul'da bir şehir hastanesinde görev yapan sağlık çalışanlarının sirkadiyen ritim ve yorgunluk durumlarının hedonik yemeye etkisi
Working in a city hospital in İstanbul the effect of circadian rhythm and fatigue conditions of health care workers on hedonic eating
MELEK NERGİS KARAGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Aydın ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜLKÜ DEMİRCİ
- Acil servis hemşirelerinin yaşadıkları sorunların incelenmesi: Nitel bir çalışma
Examination of the problems experienced by emergency service nurse: A qualitative study
AYDIN NART
- Vardiyalı çalışan sağlık personellerinin beslenme durumu ve uyku kalitesi ile tip 2 diyabet riski arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Assessment on the nutritional status and sleep quality of the healthcare personnel working in shifts with the risk of type 2 diabetes
DİLAN EKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Beslenme ve DiyetetikAcıbadem Mehmet Ali Aydınlar ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖZDE ARITICI