IMPROVE ve SCHOENFELD üstbilişsel düşünme stratejileri ile problem kurma etkinliklerinin tasarımı
Design of problem posing activities with IMPROVE and SCHOENFELD metacognitive thinking strategies
- Tez No: 1007944
- Danışmanlar: PROF. DR. ABDULLAH KAPLAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Matematik Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırmanın amacı, üstbilişsel düşünme stratejilerine dayalı IMPROVE ve Schoenfeld yöntemleri kullanılarak geliştirilen problem kurma etkinliklerinin; öğrencilerin problem kurma becerileri ve problem kurmaya yönelik öz-yeterlikleri üzerindeki etkisini incelemek ve ayrıca öğrencilerin öğrenme sürecine yönelik görüşlerini belirlemektir. Yöntem: Çalışma, gelişmiş karma yöntem yaklaşımlarından müdahale deseni ile yürütülmüştür. Araştırma pilot ve asıl uygulama olmak üzere iki aşamadan yürütülmüştür. Araştırmanın nicel boyutunda ön test–son test kontrol gruplu seçkisiz desen kullanılmış; üç deney ve bir kontrol grubu oluşturulmuş, ön test, izleme, son test ve kalıcılık test uygulamaları yapılmıştır. Çalışma grubu, 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Bayburt ilinde MEB'e bağlı bir ortaokulda öğrenim gören 6. sınıf öğrencilerinden oluşmuş ve toplam 70 öğrenci araştırmaya dâhil edilmiştir. Veri toplama araçları olarak problem kurma başarı testi (PKBT), problem kurma öz yeterlilik ölçeği ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmanın sonucunda elde edilen nicel bulgular, deney gruplarının problem kurma başarılarında ve problem kurma öz-yeterlilik düzeylerinde zaman içinde olumlu yönde bir gelişim olduğunu; bu gelişimin kontrol grubuna kıyasla daha belirgin seyrettiğini göstermektedir. Nitel bulgular incelendiğinde ise öğrencilerin yapılan uygulamalar sonrasında problem kurma sürecine ilişkin farkındalıklarının arttığı görülmüştür. Öğrenciler, iyi bir problemin çözülebilir, günlük yaşamla ilişkili, açık ve sınıf düzeyine uygun olması gerektiğini daha bilinçli biçimde ifade etmiştir. Ayrıca problem kurarken daha planlı hareket ettikleri, kurdukları problemlerin yapısını sorguladıkları ve süreci daha kontrollü değerlendirdikleri belirlenmiştir. Sonuçlar: Çalışmada üstbilişsel düşünme stratejileri ile uygulanan problem kurma etkinliklerinin, 6. sınıf öğrencilerinin problem kurma becerilerini ve problem kurmaya yönelik öz-yeterliklerini anlamlı biçimde geliştirdiği; ölçümler boyunca ortaya çıkan bu gelişimin kalıcılık boyutunda da sürdüğü sonuçlarına ulaşılmıştır. Bu çerçevede müdahale sürecinin, öğrencilerin yalnızca daha nitelikli problemler kurmalarına değil; aynı zamanda öğrenmelerini planlayabilen, izleyebilen ve değerlendirebilen problem kurucular olarak güçlenmelerine katkı sağladığı görülmüştür. Araştırmadan elde edilen nitel bulguların ise problem kurma süreci, etkinliklerin değerlendirilmesi ve öneriler temaları üzerinden nicel bulguları açıkladığı, desteklediği ve geliştirdiği belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
Purpose: The aim of this research is to examine the effect of problem-posing activities developed using the IMPROVE and Schoenfeld methods, based on metacognitive thinking strategies, on students' problem-posing skills and self-efficacy towards problem-posing, and also to determine students' views on the learning process. Method: The study was conducted using an intervention design, a type of advanced mixed methods approach. The research was conducted in two phases: a pilot program and a main implementation phase. A pre-test–post-test control group randomized design was used in the quantitative dimension of the study; three experimental groups and one control group were formed, and pre-test, follow-up, post-test, and retention tests were administered. The study group consisted of 70 sixth-grade students attending a secondary school affiliated with the Ministry of National Education in Bayburt province during the 2023-2024 academic year. The problem-posing achievement test (PKBT), the problem-posing self-efficacy scale, and a semi structured interview form were used as data collection tools. Findings: The quantitative findings of the study show that the experimental groups experienced a positive improvement over time in their problem-posing success and problem-posing self efficacy levels; this improvement was more pronounced compared to the control group. When the qualitative findings were examined, it was observed that students' awareness of the problem posing process increased after the interventions. Students more consciously expressed that a good problem should be solvable, related to daily life, clear, and appropriate for their class level. Furthermore, it was determined that they acted more strategically when posing problems, questioned the structure of the problems they posed, and evaluated the process in a more controlled manner. Conclusions: The study found that problem-posing activities implemented with metacognitive thinking strategies significantly improved the problem-posing skills and self-efficacy of 6th grade students; this improvement, observed throughout the measurements, was also sustained. In this context, it was observed that the intervention process contributed not only to students posing more qualitative problems but also to their empowerment as problem-posed individuals capable of planning, monitoring, and evaluating their learning. The qualitative findings obtained from the research were determined to explain, support, and enhance the quantitative findings through the themes of the problem-posing process, evaluation of the activities, and recommendations.
Benzer Tezler
- Ultraviolet solar blind Ga2O3 based photodetectors
Ultraviyole güneş körü Ga2O3 tabanlı fotodedektörler
ISA HATİPOGLU
Doktora
İngilizce
2021
Fizik ve Fizik MühendisliğiUnıversıty Of Central FlorıdaOptik ve Fotonik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. WINSTON V. SCHOENFELD
- Üstbiliş destekli IMPROVE öğretim modelinin yedinci sınıf öğrencilerinin üstbilişsel farkındalıklarına etkisi ve problem çözme süreçlerindeki üstbilişsel davranışlarının incelenmesi
The effect of metacognition-supported IMPROVE instructional model on metacognitive awareness of seventh grade students and investigating metacognitive behaviors in problem solving process
MELTEM KIZILTEPE
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimAydın Adnan Menderes ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESRİN ÖZSOY BÜR
- Oran-orantı konusunun öğretimi ve orantısal akıl yürütme becerisinin geliştirilmesinde üstbilişsel IMPROVE tekniğinin etkililiğinin incelenmesi
Investigation of the efficiency of metacognitive IMPROVE technique in teaching ratio-proportion and developing proportional reasoning skills
TUĞBA ŞAHİNKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimBayburt ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MESUT ÖZTÜRK
DOÇ. DR. MUSTAFA ALBAYRAK
- Lise öğrencilerinin limit ve süreklilik konusunda muhakeme ve üstbilişsel gelişiminin Improve modeli ile incelenmesi
Investigation of reasoning and metacognitive development of high school students on the subject of limit and continuity with model of Improve process
FURKAN ÖZDEMİR
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimAtatürk ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULLAH KAPLAN
- Tıbbi onkoloji servisinde yatan kanser hastalarında tromboemboli ve trombofilaksi sıklığının araştırılması; khorana, padua, conko, protecht ve improve skorlarının tromboemboli riskini öngörme gücünün değerlendirilmesi
Investigation of the frequency of thromboembolism and thromboprophylaxis in cancer patients hospitalized in the medical oncology department; evaluation of the predictive power of khorana, padua, conko, protecht and improve scores for thromboembolism risk
SAMET SERTDEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖZHAN AYDIN
DR. ELİF ŞAHİN