Aerosol optik derinliği kaynak bölgelerinin PSCF ve CWT kullanılarak belirlenmesi
Determination of aerosol optical depth source regions using PSCF and CWT
- Tez No: 1008597
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKER BALCILAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Çevre Mühendisliği, Environmental Engineering
- Anahtar Kelimeler: Akdeniz, Mediterranean
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çevre Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezde, Doğu Akdeniz'de Mersin il sınırları içerisinde yer alan Erdemli AERONET istasyonunda 1999–2026 yılları arasında ölçülen aerosol optik özellikleri kullanılarak aerosollerin türleri ve kaynak bölgeleri incelenmiştir. Aerosol yükü ve parçacık boyutu sırasıyla Aerosol Optik Derinliği ve Angström üssü ile değerlendirilmiş; parçacık şekli ve soğurma özellikleri ise Parçacık Doğrusal Depolarizasyon Oranı ve Tek Saçılma Albedosu kullanılarak tanımlanmıştır. Aerosol Optik Derinliği (440 nm) ve Angström üssü (440–870 nm) değerlerinin mevsimsel değişimi, ilkbaharda mineral toz katkısının; yaz aylarında ise ince mod antropojenik ve ikincil aerosollerin güçlendiğini göstermektedir. Parçacık Doğrusal Depolarizasyon Oranı (1020 nm) ile Tek Saçılma Albedosu (1020 nm) temelli sınıflandırmaya göre, Erdemli'de aerosol rejimi büyük ölçüde karışım karakterlidir. En yüksek paya sahip kirlilik baskın karışım aerosolleri toplamın %34,2'sini oluşturmaktadır. Bunu güçlü soğurucu aerosoller (%19,1), toz baskın karışım aerosolleri (%13,8), soğurmayan aerosoller (%12,8), zayıf soğurucu aerosoller (%9,9) ve orta derecede soğurucu aerosoller (%9,0) izlemektedir. Saf mineral toz aerosollerinin oranı ise %1,2'dir. Tür özgül optik yükler kullanılarak uygulanan geri yörünge tabanlı Potansiyel Kaynak Katkı Fonksiyonu ve Konsantrasyon Ağırlıklı Yörünge analizleri, mineral tozun ağırlıklı olarak Orta Doğu ve Kuzey Afrika'nın doğu kesimlerinden; kirlilik ve güçlü soğurucu aerosollerin ise Orta Doğu, Kafkasya ve Doğu Avrupa kaynaklı uzun menzilli taşınımlardan etkilendiğini göstermiştir.
Özet (Çeviri)
In this thesis, aerosol types and their source regions were investigated using aerosol optical properties measured between 1999 and 2026 at the Erdemli AERONET station located within the provincial borders of Mersin in the Eastern Mediterranean. Aerosol load and particle size were evaluated using Aerosol Optical Depth and the Angstrom exponent, respectively, while particle shape and absorption characteristics were characterized by the Particle Linear Depolarization Ratio and Single Scattering Albedo. The seasonal variation of Aerosol Optical Depth (440 nm) and the Angstrom exponent (440–870 nm) indicates enhanced mineral dust contributions in spring and increased fine mode anthropogenic and secondary aerosols during summer. According to the classification based on Particle Linear Depolarization Ratio (1020 nm) and Single Scattering Albedo (1020 nm), the aerosol regime over Erdemli is predominantly characterized by mixed conditions. Pollution dominated mixed aerosols constitute the largest fraction (34.2%). These are followed by strongly absorbing aerosols (19.1%), dust dominated mixed aerosols (13.8%), non-absorbing aerosols (12.8%), weakly absorbing aerosols (9.9%), and moderately absorbing aerosols (9.0%). Pure mineral dust aerosols account for only 1.2% of the total. Back trajectory based Potential Source Contribution Function and Concentration Weighted Trajectory analyses using type-specific optical loads reveal that mineral dust mainly originates from the eastern parts of the Middle East and North Africa, whereas pollution and strongly absorbing aerosols are associated with long range transport from the Middle East, the Caucasus, and Eastern Europe.
Benzer Tezler
- Büyük Akdeniz Havzasında kum ve tozfırtınalarının incelenmesi ve Türkiye'yi etkileyentoz kaynak bölgelerinin belirlenmesi
Investigation of the sand and dust storms overgreater Mediterranean Basin and determinationof the dust source areas affecting Turkey
CİHAN DÜNDAR
Doktora
Türkçe
2019
Çevre MühendisliğiHacettepe ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLEN GÜLLÜ
- Gaziantep'te PM2.5 konsantrasyonunun zamansal ve mekânsaltahminine yönelik transfer öğrenme destekli hibrit yapay zeka modelleri
Spatio-temporal estimation of PM2.5 concentrations in gaziantepusing transfer learning-based hybrid artificial intelligence models
TÜRKAN ZENGİN GÖMLEKSİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Meteorolojiİstanbul Teknik Üniversitesiİklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN TOROS
- Spatial distribution of health risks associated with PM2.5 in turkey and iran using satellite and ground observations
Yer ve uydu ölçümleri kullanılarak belirlenen PM2.5 kaynaklı sağlık risklerinin Türkiye ve İran için alansal dağılımı
MEHRDAD SAMAVATI
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Çevre Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURÇAK KAYNAK TEZEL
- Effects of air pollutant parameters on respiratory diseases in Edirne
Edirne'de hava kirletici parametrelerinin solunum yolu hastalıklarına olan etkisi
KUTLAY ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Çevre Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURÇAK KAYNAK TEZEL
DR. ÖZKAN ÇAPRAZ
- Estımatıon of daıly ground-level PM₂.₅ and PM₁₀ concentratıon usıng maıac aerosol optıcal depth at 1 km resolutıon ın türkıye
Türkiye'de 1 km çözünürlükte maıac aerosol optik derinliği kullanılarak günlük yer seviyesi PM₂.₅ ve PM₁₀ konsantrasyonunun tahmini
ARZU MERAL
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Çevre MühendisliğiHacettepe ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLEN GÜLLÜ