Extremist nationalism in Turkey: Historical roots and contemporary dynamics (A case study of the Zafer Party)
Türkiye'de ekstremist milliyetçilik: Tarihsel kökler ve güncel dinamikler (Zafer Partisi örneği)
- Tez No: 1008723
- Danışmanlar: PROF. DR. HALİL BERKTAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası İlişkiler, Siyasal Bilimler, Tarih, International Relations, Political Science, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İbn Haldun Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Osmanlı Devleti'nin son döneminde komitacı bir siyasal örgütlenme olarak ortaya çıkan İttihat ve Terakki'den başlayarak, Cumhuriyet'in kuruluş ideolojisi olan Kemalizm, askerî darbelerin şekillendirdiği vesayet mirası ve MHP'nin ideolojik etkisi üzerinden günümüz Zafer Partisi'ne uzanan tarihsel ve söylemsel bir hattı izleyerek Türkiye'de ekstremist milliyetçiliğin analizini sunmaktadır. Bu tezde savunduğum temel argüman, bugün radikal ve göçmen karşıtı bir hareket olarak görülen olgunun, istisnai bir kopuş olmaktan ziyade, Cumhuriyet'i de biçimlendiren ve zamanla anayasal güvencelerle egemenlik statüsü kazanmış milliyetçi kalıpların aşırılaştırarak yeniden üretilen olguların bir tezahürü olduğudur. Bu devamlılık çizgisini kavramsallaştırmak amacıyla çalışma“ateşin siyaseti”metaforunu geliştirmektedir. Milliyetçilik, ateş elementi gibi, bir yandan insanı evinde ısıtan, ocağını tüttüren, sofrayı kuran; toplumsal dayanışmayı besleyerek vatanperverlik etrafında birleştirici ve koruyucu bir işlev üstlenen bir güç olarak ele alınmaktadır. Üniter devlet yapısını, ulusal bağlılığı ve ortak aidiyet hissini güçlendirdiği ölçüde, toplumu soğuktan ve dağılmaktan koruyan bir“ısı”işlevi görür. Ne var ki, ateşin aşırılığı nasıl yakıcı ve yıkıcıysa, milliyetçilik de hukuki, kurumsal ve ahlaki mekanizmalarla çevrelenmediğinde, çatışma, savaş, soykırım, etnik temizlik, sistematik dışlama, devlette nüfuz elde etmeye dönük klikleşme ve ideolojininaraçsallaştırılması ile pragmatizm elde etme gibi süreçler üzerinden yakıcı, dışlayıcı ve nihayetinde yok edici bir niteliğe bürünmeye açık hale gelmektedir. Tez, liderin hatadan ve tartışmadan fiilen muaflılaştırıldığı otoriter bir bağlılık biçimini tanımlamak üzere“siyasi şeyhlik”(kutsal otorite) kavramını da önermektedir. Ayrıca çalışma, devletin kutsallaştırılmasıyla birlikte azınlıkların ve farklı toplumsal grupların“abartılı bir Öteki”olarak kurulmasına hizmet eden güvenlik merkezli söylemlerin, özellikle kitlesel göç ve demografik kaygılar bağlamında nasıl yükseldiğini incelemektedir. Parti manifestoları, miting konuşmaları, semboller ve medya söylemleri üzerinden yürütülen analiz, Zafer Partisi'nin“Büyük Türkçülük”ütopyasını mobilize ederek kurumlara ve liderlere aşırı anlamlar yüklediğini; bunun bazı kesimlerde güçlenme ve korunma duygusu üretirken, diğerlerinde yoğun bir dışlanma ve savunmasızlık hissini derinleştirdiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis offers an interpretive analysis of extremist nationalism in Turkey by tracing a line from the Committee of Union and Progress in the late Ottoman period, through Kemalism, the tutelary legacy shaped by military coups, and the influence of the Nationalist Action Party (MHP), to the Zafer Party. It argues that what is widely seen today as a radical, anti-immigrant movement is not an exceptional rupture, but an intensified reproduction of nationalist patterns that helped shape the Republic and later gained sovereign standing through constitutional guarantees. To conceptualize this continuity, the study develops the metaphor of a politics of fire. Nationalism, like fire, can warm the home, keep the hearth burning, set the table, and sustain social solidarity. By reinforcing the unitary structure of the state and a sense of national belonging, it may function as a protective force. Yet fire can also burn and destroy. Likewise, in the absence of legal, institutional, and ethical constraints, nationalism can enable conflict and systematic exclusion. The thesis introduces the concept of political sheikhdom, or sacral authority, to describe a mode of attachment in which nationalist discourse places leadership beyond error and debate, and personal loyalty replaces rational deliberation and institutional checks. It also examines how the sacralization of the state reinforces security-centered and suspicion-based discourses that construct migrants and minorities as an exaggerated Other, especially in the context of mass migration and demographic anxieties. Drawing on party manifestos, public speeches, symbols, and media discourse, the analysis shows that the Zafer Party places anti-immigrant mobilization at the core of its strategy, framing migration as a security threat. While this produces feelings of protection for some, it deepens exclusion and vulnerability for targeted groups. The thesis thus offers a framework for understanding how political actors reproduce extremist nationalism in Turkey through continuity, symbolic politics, emotional mobilization, and the imagery of fire.
Benzer Tezler
- Yerli merkebin (Equus asinus L.) gözü (organum visus) üzerinde komparatif makro-anatomik ve subgros araştırmalar
Başlık çevirisi yok
R. MERİH HAZIROĞLU
- Hemiplejik hastaların rehabilitasyonunda brunnstrom ve NEH (Normal eklem hareketleri) tedavi yöntemlerinin karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
NURTEN DARDAĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Uludağ ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Sürekli yanma odalarında alev cephesinin dinamik yapısına ait bir çalışma
A Study on the dynamic structure of flame front in continuous combustion chambers
ALİ SÜRMEN