Genç yetişkinlerin yalnızlık deneyimlerinde siber zorbalığın rolü
The role of cyber bullying in young adults loneliness experiences
- Tez No: 1008772
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NİYAZİ AYHAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İletişim Bilimleri, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasının temel amacı, genç yetişkinlerin siber zorbalık mağduriyet deneyimleri ile yalnızlık düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma, dijital teknolojilerin yaygınlaşmasıyla birlikte sosyal ilişkilerin sanal ortamlara kayması sonucunda ortaya çıkan siber zorbalığın, özellikle kimlik gelişimi ve aidiyet ihtiyacının yoğun olduğu genç yetişkinlik döneminde yalnızlık duygusunu nasıl etkilediğini ortaya koymayı hedeflemiştir. Çalışmanın kapsamı Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'te yaşayan 18-30 yaş arası genç yetişkin bireylerle sınırlandırılmıştır. Bu yaş aralığı, genç yetişkinlik döneminin sosyal ilişkilerin arttığı, sosyal medya kullanımının yoğunlaştığı ve psikososyal gelişimin kritik olduğu bir evre olması nedeniyle tercih edilmiştir. Araştırmaya 550 gönüllü katılımcı dahil edilmiş ve örneklem basit rastgele örnekleme yöntemiyle oluşturulmuştur. Araştırma nicel yaklaşımla, ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Veri toplama aracı olarak üç bölümden oluşan bir anket formu kullanılmıştır. İlk bölümde cinsiyet, yaş, eğitim durumu, gelir düzeyi, günlük internet kullanım süresi, yerleşim yeri ve birlikte yaşanılan kişi gibi demografik bilgileri içeren form yer almaktadır. İkinci bölümde Stewart Siber Zorbalık Ölçeği (16 madde) uygulanarak katılımcıların siber zorbalık mağduriyet düzeyleri ölçülmüştür. Üçüncü bölümde ise UCLA Yalnızlık Ölçeği'nin 3. versiyonu (15 madde) ile yalnızlık düzeyleri belirlenmiştir. Veriler yüz yüze anket yöntemiyle toplanmış ve IBM SPSS Statistics programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Analizlerde betimleyici istatistikler, tek örneklem t-testi, bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson korelasyon analizi, basit doğrusal regresyon analizi ve Hayes PROCESS Macro ile moderasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre, katılımcıların genel siber zorbalık düzeyi düşük çıkmıştır (genel ortalama = 1,36). Ölçek maddeleri arasında en yüksek ortalamalar“çevrimiçi gruplardan çıkarılma”,“çatışmalı durumların parçası olma”ve“yakınların siber zorbalığa maruz kalması”ifadelerinde gözlenirken, tehdit edici mesaj alma ve şiddet tehdidi gibi maddelerde ortalamalar daha düşük kalmıştır. Yalnızlık düzeyi ise ölçek orta noktasının (3) altında ancak orta seviyeye yakın bir değer almıştır (genel ortalama = 2,56). Katılımcılar“kendi kendime vakit geçirmekten keyif alma”ifadesine en yüksek katılımı gösterirken,“üniversitede iletişim eksikliği”ve“arkadaş edinme zorluğu”gibi maddelerde daha düşük puanlar vermişlerdir. Demografik değişkenlere göre yapılan analizlerde siber zorbalık düzeyinin cinsiyet, yaş, gelir düzeyi, yerleşim yeri, eğitim durumu, çalışma durumu ve internet kullanım süresi açısından anlamlı farklılık göstermediği belirlenmiştir. Yalnızlık düzeyinde ise yalnızca yaş değişkenine göre anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır (F=3,981, p=0,008). 22-23 yaş grubunun yalnızlık ortalaması diğer yaş gruplarına göre daha yüksek bulunmuştur. Pearson korelasyon analizi sonucunda siber zorbalık ile yalnızlık arasında pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır (r=0,253, p<0,001). Basit doğrusal regresyon analizi ile siber zorbalığın yalnızlığı anlamlı düzeyde yordadığı görülmüştür (β=0,253, p<0,001). Model, yalnızlık varyansının %6,4'ünü açıklamaktadır. Hayes PROCESS moderasyon analizi (Model 1) sonucunda ise günlük internet kullanım süresinin siber zorbalık ile yalnızlık arasındaki ilişkiyi anlamlı biçimde düzenlemediği tespit edilmiştir (etkileşim p=0,064). Bununla birlikte, internet kullanım süresi arttıkça genel yalnızlık düzeyinin de yükseldiği gözlenmiştir. Sonuç olarak, bu tez çalışması siber zorbalığın genç yetişkinlerde yalnızlık duygusunu anlamlı düzeyde artırdığını, ancak bu etkinin tek başına açıklayıcı olmadığını ortaya koymuştur. Sanal ortamda yaşanan küçük düşürme, dışlama, iftira ve tehdit gibi davranışlar bireylerin sosyal aidiyet duygusunu zedeleyerek psikolojik iyi oluşu olumsuz etkilemektedir. Bulgular, dijital platformların risklerini azaltmak için farkındalık eğitimleri, psikolojik destek mekanizmaları ve dijital okuryazarlık programlarının önemini vurgulamaktadır. Özellikle genç yetişkinlere yönelik müdahale programlarının geliştirilmesi, siber zorbalığın uzun vadeli psikososyal sonuçlarının önlenmesinde kritik rol oynamaktadır. Bu araştırma, siber zorbalık ve yalnızlık arasındaki ilişkiyi Bişkek özelinde nicel verilerle inceleyen çalışmalar arasına katkı sağlamakta ve gelecekteki çalışmalar için önemli bir temel oluşturmaktadır.
Özet (Çeviri)
The main purpose of this thesis study is to examine the relationship between young adults' experiences of cyberbullying victimization and their levels of loneliness. The research aims to reveal how cyberbullying, which emerges as a result of the shift of social relationships to virtual environments due to the widespread use of digital technologies, affects the feeling of loneliness, particularly during young adulthood — a period when identity development and the need for belonging are intense. The scope of the study is limited to young adults aged 18-30 living in Bishkek, the capital of Kyrgyzstan. This age range was preferred because young adulthood is a critical stage characterized by increasing social relationships, intensive social media use, and significant psychosocial development. A total of 550 voluntary participants were included in the study, and the sample was formed using the simple random sampling method. The research was designed with a quantitative approach using a relational survey model. A three-part questionnaire was used as the data collection instrument. The first part consisted of a demographic information form including variables such as gender, age, educational status, income level, daily internet usage time, place of residence, and people lived with. In the second part, the Stewart Cyberbullying Scale (16 items) was administered to measure participants' levels of cyberbullying victimization. In the third part, the UCLA Loneliness Scale (Version 3, 15 items) was used to determine participants' loneliness levels. Data were collected through face-to-face surveys and analyzed using the IBM SPSS Statistics program. Descriptive statistics, one-sample t-test, independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), Pearson correlation analysis, simple linear regression analysis, and moderation analysis with Hayes PROCESS Macro were employed in the analyses. According to the findings of the study, the participants' overall cyberbullying level was low (overall mean = 1.36). Among the scale items, the highest means were observed in the statements“being removed from online groups,”“being part of conflictual situations,”and“close ones being exposed to cyberbullying,”while lower means were recorded for items such as receiving threatening messages and threats of violence. The loneliness level was below the scale midpoint (3) but close to the moderate level (overall mean = 2.56). Participants showed the highest agreement with the statement“I enjoy spending time alone,”while they gave lower scores to items such as“experiencing communication deficiency at university”and“difficulty making friends.”In the analyses conducted according to demographic variables, cyberbullying levels did not show significant differences in terms of gender, age, income level, place of residence, educational status, employment status, or internet usage duration. However, a significant difference was found in loneliness levels only according to the age variable (F = 3.981, p = 0.008). The 22-23 age group had a higher mean loneliness score compared to other age groups. Pearson correlation analysis revealed a positive and statistically significant relationship between cyberbullying and loneliness (r = 0.253, p < 0.001). Simple linear regression analysis showed that cyberbullying significantly predicted loneliness (β = 0.253, p < 0.001). The model explained 6.4% of the variance in loneliness scores. According to the Hayes PROCESS moderation analysis (Model 1), daily internet usage duration did not significantly moderate the relationship between cyberbullying and loneliness (interaction p = 0.064). Nevertheless, it was observed that general loneliness levels increased as internet usage duration increased. In conclusion, this thesis study has demonstrated that cyberbullying significantly increases the feeling of loneliness among young adults; however, this effect is not solely explanatory. Behaviors such as humiliation, exclusion, defamation, and threats experienced in virtual environments damage individuals' sense of social belonging and negatively affect their psychological well-being. The findings emphasize the importance of awareness training, psychological support mechanisms, and digital literacy programs to reduce the risks of digital platforms. In particular, the development of intervention programs targeting young adults plays a critical role in preventing the long-term psychosocial consequences of cyberbullying. This research contributes to the body of studies examining the relationship between cyberbullying and loneliness with quantitative data in the context of Bishkek and provides an important foundation for future studies.
Benzer Tezler
- Exploring eco-anxiety and coping in young adults: a qualitative study on the mental health effects of environmental crisis
Genç yetişkinlerde eko-anksiyete ve baş etme yöntemlerinin incelenmesi: çevre krizinin ruh sağlığı etkileri üzerine nitel bir araştırma
MELİSSA ELİTOK
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Psikolojiİstanbul Bilgi ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ANIL ÖZGE ÜSTÜNEL BALCI
- Üstün yetenekli yetişkinlerde başarı algısı: Nitel bir çalışma
Perception of success in gifted adults: A qualitative study
SALİHA DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DEFNE YILMAZ
- Yakın ilişkilerde yalnızlığın bağlanma stilleri ve duygu düzenleme güçlüğü açısından incelenmesi
In terms of the attachment styles and emotion dysregulation of loneliness intimate relationships
SEVDA KISRIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiMarmara ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DURMUŞ ÜMMET
- Genç yetişkinlerin ebeveynleşmeleri ile yalnızlık ve depresyon düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Research on the relationship between parentification and young adults levels of loneliness and depression
KÜBRA KANIK ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiAile Danışmanlığı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA TÜRKMEN
- Genç yetişkinlerin algıladıkları sosyal destek ve yalnızlıklarının kaygı düzeylerine etkisinde psikolojik dayanıklılığın aracı rolü
The mediator role of psychological resilience in the effect of the perceived social support and loneliness on anxiety levels of young adults
MERT ÖZSOY