Ağlebîlerin denizcilik faaliyetleri ve Orta Akdeniz hâkimiyeti
Maritime activities of aghlabids and Central Mediterranean domination
- Tez No: 1008823
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MURAT ÖZTÜRK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Akdeniz, Ağlebiler, Kuzey Afrika, Malta, İtalya-Sicilya, Mediterranean, Aghlabids, North Africa, Malta, Italy-Sicily
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
184 (800) yılında İfrîkıye'de tesis edilen ve doğusunda Sünnî İslâm dünyası, kuzeyinde Orta Akdeniz'e hâkim Bizans, kuzeybatısında Hâricî-İbâzî Rüstemîler, güneyinde Hâricî-Sufrî Midrârîler ile batısında Alevî İdrisîler gibi heterodoks emîrliklerle çevrilen Ağlebîler bölgenin tek Sünnî gücü olarak yine heterodoks bir devlet olan Şiî-İsmailî Fâtimîler tarafından yıkılışına değin varlığını bir asırdan fazla devam ettirerek, temin ettikleri güven ve istikrar neticesinde, bir fetih toplumu olarak bölgede refahın artmasına öncülük etmişlerdir. İki kıta arasındaki yakın konumları, uzun kıyı şeridine sahip olmaları ve sahillerinin Bizans korsanlarının hedefi hâline gelmesi onları denizcilik faaliyetlerine yönelmelerine ve bu alanda varlık göstermelerine zorlamıştır. IX. yüzyılın İslâm dünyasında Orta Akdeniz'de denizcilik faaliyetlerinde güç sahibi tek emîrlik olan Ağlebîler, Tunus, Sûse, Malta, Messina ve Palermo tersanelerinde inşa ettikleri gemilerle çeyrek asır içinde, Bizans egemenliğindeki Sicilya Adası'nın fethine başlayarak adayı İslâm yurdu hâline getirmişler ve Orta Akdeniz'de hâkimiyet mücadelesinde Bizans'a karşı üstünlük sağlamışlardır. Orta Akdeniz ticaretine hâkim olmalarının yanı sıra Güney İtalya başta olmak üzere Tiren ve Adriyatik sahillerine akınlar düzenleyerek korku salmışlardır. Bu tezde Ağlebîlerin denizcilik faaliyetleri, muharebeleri, adada, yarımadada yürüttükleri taarruzlar, ticarî faaliyetler, inşa ettikleri ribâtlar, tersaneler, filonun kullandığı silâhlar, gemiler, donanma yapıları ve gemi mürettebatı hakkındaki bilgiler ayrıntılı olarak ele alınacaktır.
Özet (Çeviri)
Established in Ifrīḳiya in 184 (800), and surrounded by heterodox emīrates such as the Sunnī Islāmīc world to the east, the Byzantines dominating the Central Mediterranean to the north, the Khārijite-Ibāḍī Rustamids to the northwest, the Khārijite-Ṣufrī Midrārids to the south and the ʿAlawī Idrīsids to the west, the Aghlabīds continued their existence as the only Sunnī power in the region for more than a century until they were overthrown by the Shīʿite-Ismāʿīlī Fāṭimids, another heterodox state. As a result of the environment of trust they provided and the stability they established, and as a conquering society, they pioneered the increase in prosperity in the region. Their close location between two continents, their long coastline and the fact that their coasts became the target of Byzantine pirates forced them to focus on maritime activities and establish a presence in this area. In the 10th century, the Aghlabīds, the only emirate in the Islāmīc world with power in maritime activities in the Central Mediterranean, began the conquest of Sicily, which was under Byzantine rule, within a quarter of a century with the ships they built in the shipyards of Tunisia, Sousse, Malta, Messina and Palermo, turning the island into an Islāmīc homeland and gaining superiority over Byzantium in the struggle for dominance in the Central Mediterranean. In addition to dominating the Central Mediterranean trade, they also spread fear by raiding the Tyrrhenian and Adriatic coasts, especially in Southern Italy. In this thesis, the maritime activities and battles of the Aghlabīds, the attacks and commercial activities they carried out on the island and the peninsula, the ribats they built, the shipyards, the weapons used by the fleet, ships, naval structures and information about the ship crews will be discussed in detail.
Benzer Tezler
- Fâtımîler döneminde Sicilya (297-444/910-1052)
Sicily during the Fātimīd period (297-444/910-1052)
BURAK ARSLAN
Doktora
Türkçe
2025
TarihAnkara Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İRFAN AYCAN
PROF. DR. MEHMET ÖZDEMİR
- Ağlebîler devrinde sosyal, ekonomik ve kültürel hayat (184-296/ 800-909)
Social, economic and cultural life in the era of Aghlabid (184-296/800-909)
MEHMET DEMİRALAY
- İtalya'da Müslüman fetihleri
Muslim conqests in Italy
MERVE KARAGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
TarihHitit Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET AZİMLİ
- Ağlebî Devleti ve Akdeniz'deki faaliyetleri (800-909)
Aghlabid state and its activities in the Mediterranean (800-909)
SEMRA KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
TarihAkdeniz ÜniversitesiAkdeniz Ortaçağ Araştırmaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ KÜRŞAT TURGUT
- Fâtımî Devleti'nde kelbî idarecileri (H.296-443/m.909-1052)
The kalbid governors in the Fatimid State (A.H. 296–443/A.D. 909–1052)
HATİCE KAVAS
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
TarihBursa Uludağ Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADEM APAK