Kentiçi arterlerde sürücüsüz taşıtların yer aldığı trafik akım koşullarının incelenmesi
Investigation of traffic flow conditions on urban arterials which involve autonomous vehicles
- Tez No: 1008854
- Danışmanlar: PROF. DR. SERHAN TANYEL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ulaşım, Trafik, Transportation, Traffic
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ulaştırma Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sürücüsüz taşıtların kentsel trafik sistemlerine kademeli olarak bütünleştirmesi, özellikle insan sürücüler ile sürücüsüz taşıtların birlikte yer aldığı karma özdevinim döneminde, trafik işletim başarımı ve çevresel etkiler üzerinde önemli değişimlere neden olmaktadır. Ancak literatürde, bu geçiş sürecinin sinyalize kentsel ağlar özelinde; insan sürücüler arasındaki davranışsal heterojenlik ile sürücüsüz taşıt yayılım oranlarını birlikte dikkate alan çalışmalar sınırlıdır. Bu tez çalışmasında, söz konusu boşluğu doldurmak amacıyla davranış temelli bir taşıt düzeyinde trafik benzetim çerçevesi geliştirilmiştir. Çalışma kapsamında farklı insan sürücü davranış tipleri açık biçimde modellenmiş ve sürücüsüz taşıtlar %0 ile %100 arasında değişen yayılım oranlarında sisteme dâhil edilmiştir. Analizler, koordine sinyal kontrolü altında işletilen kentsel bir arter ağında gerçekleştirilmiş; gecikme, kuyruk uzunluğu, yakıt tüketimi ve salımlar hem ağ hem de bağlantı düzeyinde başarım göstergeleri olarak değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, özdevinim seviyesi ile trafik başarımı arasında doğrusal olmayan bir ilişki olduğunu ortaya koymaktadır. Düşük ve orta sürücüsüz taşıt oranlarında başarım değişimleri sınırlı kalırken, yaklaşık %75 ve üzerindeki yayılım oranlarında ağ genelinde belirgin iyileşmeler gözlemlenmiştir. Bu seviyede ortalama gecikmelerde %3–5 oranında azalma sağlanmış; yakıt tüketimi ve salımlarda da tutarlı düşüşler elde edilmiştir. Sonuçlar, karma özdevinim döneminde sürdürülebilir kentsel hareketliliği destekleyecek trafik planlama ve yönetim stratejileri için önemli çıkarımlar sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The gradual integration of driverless vehicles into urban traffic systems is expected to significantly influence both operational performance and environmental outcomes, particularly during the mixed-automation phase in which human-driven and driverless vehicles coexist. However, existing studies rarely examine this transition period by jointly accounting for behavioral heterogeneity among human drivers and varying levels of driverless vehicle penetration, especially in signalized urban networks. This dissertation addresses this gap by developing a behavior-based microscopic traffic simulation framework that explicitly models different human driving styles together with driverless vehicles at penetration rates ranging from 0% to 100%. The analyses are conducted on an urban arterial network operating under coordinated signal control conditions. Network-level and link-level performance indicators, including average delay, queue length, fuel consumption, and emissions, are evaluated to assess the impacts of increasing automation levels. The results reveal a nonlinear relationship between the level of automation and traffic performance. While changes remain limited at low and moderate driverless vehicle penetration rates, substantial improvements emerge once a critical threshold of approximately 75% is exceeded. At this level, network-wide average delays are reduced by approximately 3–5%, accompanied by consistent decreases in fuel consumption and emissions. By demonstrating how behavioral interactions shape the effectiveness of vehicle automation, the findings provide valuable insights for traffic planning, signal control strategies, and policy decisions aimed at supporting sustainable urban mobility during the mixed-automation phase.
Benzer Tezler
- Kentiçi ana arterlerde yaya güvenliğinin irdelenmesine yönelik bir araştırma: Yeni İstanbul Caddesi (Konya) örneklem alanı
A survey on evaluation of pedestrian safety in main urban arteries: the case of Yeni İstanbul Caddesi̇ (Konya)
NAJIBULLAH HAIDARY
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
UlaşımKonya Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAVVA FİLİZ MEŞHUR
- Koordine sinyalize kavşaklarda gecikme modellemesi: Ulus bulvarı örneği, Denizli
Modeling of delay in coordinated signalized intersection: Denizli Ulus boulevard sample
HALİL İBRAHİM YİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
UlaşımPamukkale Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİM CEYLAN
- Kentsel ana arterlerde şerit bazlı mikroskobik trafik akımparametrelerinin incelenmesi: Ankara-Ayaş yolu, Eryaman girişi mevkiörneği
Investigation of lane-based microscopic traffic flow parameters in urban main arteries: Ankara-Ayas road, Eryaman entrance location example
BURCU BÜŞRA KOÇAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
TrafikGazi Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HİKMET BAYIRTEPE
- An approach to investigate relationship between speed and safety on urban arterials
Kent içi ana arterlerde hız ile trafik güvenliği arasındaki ilişkinin belirlenmesi için bir yaklaşım
ZERRİN ARDIÇ EMİNAĞA
Yüksek Lisans
İngilizce
2008
İnşaat MühendisliğiEskişehir Osmangazi Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZDEMİR AKYILMAZ
YRD. DOÇ. DR. HEDİYE TÜYDEŞ
- Ortak kullanılan bağlantı yollarında, özel araç akımının otobüs işletme hızına etkisi
The effect of private car flow on bus operating speed in common links
ABDUL WAHID RAHNAWARD
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
İnşaat MühendisliğiEge Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YALÇIN ALVER