Fingolimod ve kladribin kullanan multiple skleroztanılı hastalarda depresyon anksiyete ve yaşam kalitesinin karşılaştırılması
Comparison of depression, anxiety and quality of life in patients diagnosed with multiple sclerosis using fingolimod and cladribine
- Tez No: 1009299
- Danışmanlar: PROF. DR. ADALET ARIKANOĞLU
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Nöroloji, Neurology
- Anahtar Kelimeler: Multıple Skleroz (MS), yaşam kalitesi, depresyon ve anksiyete, Multıple Skelerosis (MS), Quality of life, depression and anxiety
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dicle Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Nöroloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
AMAÇ: Multple Skleroz (MS), dünya çapında yaklaşık 2 milyon insanı etkileyen, merkezi sinir sisteminin (MSS) kronik, dejeneratif, ilerleyici otoimmün bir hastalığıdır (1). MS ataklar ve remisyonlarla ilerlemesi, genç nüfusu etkilemesi nedeniyle önemli ölçüde psikososyal ve fiziksel özürlülüğe neden olur. İlerleyen fiziksel özürlülükler, bunun sonucunda gelişen emosyonel ve sosyal problemler hastanın yaşam kalitesini olumsuz etkilemektedir (4). MS gidişatında psikiyatrik bozukluklar çok sık olmaktadır. MS'de en sık görülen psikiyatrik bozukluk depresyondur ve anksiyete de sık görülmektedir (5). MS'li hastanın bakımında da yaşam kalitesi çalışmalarının önemi giderek artmaktadır. MS'te eskiden hastalığın sadece görünür etkileri değerlendirilirken, günümüzde hastalığın etkilerinin daha geniş bir perspektifle değerlendirilmesini sağlayan yaşam kalitesini ölçme yaklaşımı ön plandadır (8,9). Biz de bu çalışmamızda MS'li hastalarda sıklıkla gözden kaçan ve tedavisinde gecikme olabilen depresyon, anksiyete, yorgunluk, bilişsel ve cinsel işlev bozukluklarının tanımlanmasını, MS!li hastaların yaşam kalitesini ve Hastalık Modifiye Edici İlaçlar (HMEİ) fıngolımod ve kladribinin MS hastalarında depresyon-anksiyete ve yaşam kalitesi üzerine etkilerinin saptanmasını amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEMLER: Katılımcılar Dicle Üniversitesi Nöroloji polikliniğine başvuran 2017 Mcdonald kriterlerine göre kesin MS tanısı alan hastalardan seçilmiştir. Hastalar 18-50 yaş aralığında, en az 3 aydır fingolimod ve kladribin kullanan, son 1 ayda atak geçirmeyen, EDSS puanı 3 ve altında olan, herhangi bir antidepresif ilaç kullanmayan ve hasta onam formunu imzalayan kişilerden seçilmiştir. 40 Fingolimod kullanan MS hastası ve 40 kladribin kullanan MS hastasına Hamilton Depresyon değerlendirme Ölçeği (HADÖ), Hamilton Anksiyete değerlendirme Ölçeği (HADÖ) ve Multıple sclerosis Quality of Life-54 (MSQOL 54) anketleri uygulanmıştır. Hastaların yaşı, cinsiyeti, hastalık süresi, mesleği, EDSS puanları ve Manyetik Rezonans Görüntülemelerinden (MRG) lezyon yerleri yüküne bakılmıştır (periventriküler-kortikal, serebellar, beyin sapı ve medulla spinalis). X BULGULAR: Bu çalışmamızda MS hastalarının normal popülasyona oranla daha yüksek depresyon ve anksiyete oranlarına sahip olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca MSQOL-54 anketinden alınan toplam puanlar normal popülasyonun altındadır. Hastaların kullandıkları HMEİ (fingolimod ve Kladribin) depresyon ve anksiyete açısından anlamlı istatiksel fark saptanmamıştır. Yaşam kalitesi açısından değerlendirildiğinde fingolimod kullanan hastaların Bileşik Fiziksel Sağlık (BFS) ana grubunun enerji/yorgunluk alt grubundan alınan puanlar kladribin kullananlardan anlamlı olarak fazla bulunmuştur. Fingolimod kullanan Hastaların Bileşik Mental Sağlık (BMS) ana grubundan aldıkları toplam puan kladribin kullanan hastalardan daha yüksek bulunmuştur. Hastaların kullandıkları ilaçlarla MSQOL-54 bağımsız maddeleri olan Sağlıkta Değişiklik alt grubu ve Cinsel İşlevde Memnuniyet alt grubu puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır. Hastanın yaşı, hastalık süresi, EDSS puanları ve lezyon yeri yükü ile yaşam kalitesi arasında negatif yönlü ilişki bulunmuştur. Ayrıca Hastaların kullandıkları ilaçlara göre mesleklerinin dağılımları açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (X2=11,635; p<0,05). Kladribin kullanan hasta grubunda çalışmayan ve memur olan hasta oranının fingolimod kullanan hastalara göre daha yüksek; ev hanımı, işçi ve öğrenci olan hasta oranının fingolimod kullanan hastalara göre daha düşük olduğu saptanmıştır. SONUÇ: Bu çalışmamızda HMEİ olarak kullanılan fingolimod ve kladribin arasında depresyon anksiyete arasında fark bulunmamıştır. Yaşam kalitesi açısından fingolimod kullananların aldığı puanlar daha yüksektir. Bu durum da kladribinin MS hastalarında son birkaç yıldır tedaviye girmesi ve daha çok lezyon yükü olan hastalar tarafından kullanılmasına bağlanmıştır. MS'te yaşam kalitesini sadece ilaç kullanımı değil; yaş, hastalık süresi, EDSS puanı, lezyon yeri tutulumu ve yükü etkilemektedir. Bu konu daha çok çalışmaya ihtiyaç duymaktadır.
Özet (Çeviri)
AİM: Multiple Sclerosis (MS) is a chronic, degenerative, autoimmune disease of the central nervous system that affects approximately 2 million people worldwide (1). MS causes significant psychosocial and physical disability as it progresses with attacks and remissions and affects the young population. Progressive physical disabilities and the resulting emotional and social problems negatively affect the patient's quality of life (4). Psychiatric disorders occur very frequently in the course of MS. The most common psychiatric disorder in MS is depression, and anxiety is also common (5). The importance of quality of life studies in the care of patients with MS is increasing. While in the past only the visible effects of the disease were evaluated in MS, today the approach to measuring quality of life, which allows the effects of the disease to be evaluated from a broader perspective, is at the forefront (8,9). In this study, we aimed to identify depression, anxiety, fatigue, cognitive and sexual dysfunctions that are often overlooked in patients with MS and whose treatment may be delayed, to determine the quality of life of patients with MS and to evaluate the effect of the Disease Modifying Drugs (DMD) fingolimod and cladribine on depression-anxiety in MS patients. We aimed to determine its effects on quality of life. Material and metods : Participants were selected from patients diagnosed with MS according to the 2017 McDonald's criteria who applied to Dicle University Neurology outpatient clinic. Patients were selected from people between the ages of 18-50, who had been using fingolimod and cladribine for at least 3 months, who had not had an attack in the last month, who had an EDSS score of 3 or less, who did not use any antidepressive medication, and who signed the patient consent form. Hamilton Depression Rating Scale (HADS), Hamilton Anxiety Rating Scale (HADS) and Multiple sclerosis Quality of Life-54 (MSQOL-54) questionnaires were administered to 40 MS patients using Fingolimod and 40 MS patients using cladribine. The patients' age, gender, disease duration, occupation, EDSS scores and Magnetic Resonance Imaging (MRI) lesion location burden were examined (periventricular-cortical, cerebellar, brainstem and medulla spinalis) XII Results: In our study, it was found that MS patients have higher rates of depression and anxiety than the normal population. Additionally, the total scores from the MSQOL-54 questionnaire are below the normal population.. No significant statistical difference was detected in terms of depression and anxiety between the DMDs (fingolimod and Cladribine) used by the patients. When evaluated in terms of quality of life, the scores obtained from the energy/fatigue subgroup of the Composite Physical Health (CPH) main group of patients using fingolimod were found to be significantly higher than those using cladribine. The total score of patients using fingolimod in the Composite Mental Health (CMH) main group was found to be higher than patients using cladribine. No statistically significant difference was detected between the medications used by the patients and the scores of the Change in Health subgroup and Satisfaction with Sexual Function subgroup, which are independent items of MSQOL-54. A negative relationship was found between the patient's age, disease duration, EDSS scores, lesion site burden and quality of life. Additionally, a statistically significant difference was found in terms of the distribution of the patients' professions according to the drugs they used (X2=11.635; p<0.05). The proportion of unemployed and civil servant patients in the patient group using cladribine was higher than in patients using fingolimod; It was found that the rate of patients who were housewives, workers and students was lower than that of patients using fingolimod. Conclusion: In our study, no difference was found in depression and anxiety between fingolimod and cladribine used as DMD. In terms of quality of life, those using fingolimod have higher scores. This is attributed to the fact that cladribine has been used in the treatment of MS patients for the last few years and is mostly used in patients with lesion burden. Quality of life in MS is not only affected by drug use; Age, disease duration, EDSS score, lesion location and burden affect it. This issue needs more study.
Benzer Tezler
- Multıple skleroz tanılı hastalarda beslenme durumu ve disfaji sıklığının taranması
Screening of nutritional status and dysphagia frequency in patients with multiple sclerosis diagnosis
İPEK ÇAĞIR YILDIRIM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
NörolojiDicle ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET UFUK ALUÇLU
- Multipl skleroz hastalarının klinik, laboratuvar ve tedavi yanıtlarının incelenmesi
Analysis of clinical, laboratory and treatment responses of multiple sclerosis (Ms) patients
ŞEVKET OZAN DÖRTKOL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Nörolojiİstanbul ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT KÜRTÜNCÜ
- Multipl sklerozda kullanılan hastalık modifiye edici tedaviler ve kanser bildirimi arasındaki ilişkinin incelenmesi: Advers olay bildirim sistemi kullanılarak yapılan orantısızlık analizi
Association between disease-modifying therapies for multiple sclerosis and cancer reporting: A disproportionality analysis using an adverse event reporting system database
ZEYNEP BÜŞRA SOYSAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
NörolojiKocaeli ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP MÜLAYİM
- Fingolimod tedavisi alan multipl skleroz hastalarında B lenfosit alt gruplarının izlemi ve klinik korelasyonu
Monitoring and clinical correlation of B-lymphocyte subgroups in patients receiving fingolimod for treatment of multiple sclerosis
CANSU EĞİLMEZ
- Fingolimod ve glatiramer asetat kullanan ile koruyucu ilaç kullanmayan multiple skleroz hastalarında SOCS1, SOCS3, stat3 ve stat6 genlerinin mrna düzeyleri ile IL-13 ve IL-22 sitokin düzeylerinin hastalık aktivitesi, prognoz ve tedaviye yanıt üzerine olan etkilerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
FİDEL DEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
NörolojiDicle ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET UFUK ALUÇLU