Okul müdürlerinin duygusal liderlik davranışlarına ilişkin öğretmen algıları
Teachers' perceptions of school principals' emotional leadership behaviors
- Tez No: 1009405
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER MURAT ÖTER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mardin Artuklu Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, okul müdürlerinin duygusal liderlik davranışlarına ilişkin öğretmen algılarını incelemek ve bu algıların çeşitli demografik değişkenlere göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini tespit etmektir. Nicel araştırma yöntemlerinden genel tarama modelinde tasarlanan araştırmanın evrenini, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında Şanlıurfa iline bağlı Viranşehir ilçesindeki kamu ve özel ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan 3.495 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi, kolayda örnekleme yöntemi ile belirlenen 563 öğretmenden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak Tirri ve Nokelainen (2011) tarafından geliştirilen Duygusal Liderlik Ölçeği (Emotional Leadership Questionnaire-ELQ) kullanılmıştır. Araştırma kapsamında ilgili ölçeğin Türkçeye uyarlama çalışması gerçekleştirilmiş, geçerlik ve güvenirlik analizleri sağlandıktan sonra asıl verilerin toplanması aşamasına geçilmiştir. Toplanan veriler SPSS 27 istatistik paket programı aracılığıyla analiz edilmiş; verilerin çözümlenmesinde betimsel istatistiklerin yanı sıra bağımsız gruplar t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, öğretmenlerin okul müdürlerinin duygusal liderlik davranışlarına ilişkin genel algılarının orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Alt boyutlar açısından incelendiğinde, öğretmenlerin duygusal liderlik algılarının en yüksek olduğu boyutun 'Sosyal Farkındalık', en düşük olduğu boyutun ise 'Öz Yönetim' olduğu belirlenmiştir. Demografik değişkenlere göre yapılan analizlerde öğretmenlerin duygusal liderlik algılarının eğitim düzeyi ve mevcut müdürle çalışma süresi değişkenlerine göre ölçek genel toplam puanı açısından anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Bu farklılıkların; eğitim düzeyi değişkeninde lisans mezunu öğretmenler lehine, mevcut müdürle çalışma süresi değişkeninde ise yöneticisiyle 1 yıldan az süredir çalışanlar lehine olduğu saptanmıştır. Öte yandan cinsiyet, medeni durum, branş, yaş ve mesleki kıdem değişkenlerine göre ölçek genel toplam puanı açısından anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Araştırmanın sonuçları doğrultusunda, okul müdürlerinin hizmet öncesi ve hizmetiçi eğitim programlarına, duygusal liderliğin öfke kontrolü ve duygusal dayanıklılık konuları eklenmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine teachers' perceptions of school principals' emotional leadership behaviors and to determine whether these perceptions differ significantly according to various demographic variables. The population of this study, which was designed as a general survey model within quantitative research methods, consists of 3,495 teachers working in public and private elementary, middle, and high schools in the Viranşehir district of Şanlıurfa province during the 2025–2026 academic year. The study sample comprises 563 teachers selected using convenience sampling. The Emotional Leadership Questionnaire (ELQ), developed by Tirri and Nokelainen (2011), was used as the data collection tool. As part of the study, the scale was adapted into Turkish; after validity and reliability analyses were conducted, the data collection phase began. The collected data were analyzed using the SPSS 27 statistical software package; in addition to descriptive statistics, the independent samples t-test and one-way analysis of variance (ANOVA) were utilized. The results of the study indicated that teachers' perceptions of school principals' emotional leadership behaviors were generally at a moderate level. When examined in terms of sub-dimensions, it was determined that the dimension in which teachers' perceptions of emotional leadership were highest was“Social Awareness,”while the dimension in which they were lowest was“Self-Management.”In analyses conducted according to demographic variables, it was determined that teachers' perceptions of emotional leadership showed significant differences in terms of the scale's total score based on the variables of educational level and length of time working with the current principal. These differences were in favor of teachers with a bachelor's degree regarding the educational level variable, and in favor of those working with their current principal for less than one year regarding the length of service variable. On the other hand, no significant differences were found in the scale's total score based on gender, marital status, subject area, age, and years of professional experience. In light of the study's findings, it is recommended that topics related to emotional leadership—specifically anger management and emotional resilience—be incorporated into pre-service and in-service training programs for school principals.
Benzer Tezler
- İlkokul öğretmenlerinin okul müdürlerinin dönüşümcü liderlik davranışlarına ilişkin algıları ile iş yaşam kaliteleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Research of the relationship between primary school teachers' perceptions regarding the transformational leadership behavior of school principles and their quality of work life
MELİS CAN ÖZCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve Öğretimİstanbul Kültür ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHAR AKINGÜÇ GÜNVER
- Ortaöğretim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin kapsayıcı liderlik davranışlarının öğretmenlerin performans düzeyleri üzerindeki etkisinde sosyal ve duygusal zekânın düzenleyici rolü
The regulatory role of social and emotional intelligence in the effect of inclusive leadership behaviors of school principals working in secondary education institutions on the performance levels of teachers
İSLAM DEVİREN
Doktora
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimSiirt ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VEYSEL OKÇU
- Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin duygusal zeka ve stratejik liderlik davranışlarının incelenmesi
Investigation of emotional intelligence and strategic leadership behaviors of school principals according to teacher's perceptions
AHMET UÇAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ATİLA YILDIRIM
- Okul yöneticilerinin öğretmenlerce algılanan otantik liderlik davranışları ile öğretmenlerin duygusal emek davranışları arasındaki ilişki
The relationship between school managers' authentic leadership behaviors percei̇ved by teachers and teachers' emotional labor behaviors
MEHMET AKİF KÖSE
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve Öğretimİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESRA TÖRE
- Okul yöneticilerinin hizmetkâr liderlik davranışları ile öğretmenlerin duygusal emek davranışları arasındaki ilişkide örgütsel adaletin aracılık etkisi
The mediating effect of organizational justice on the relationship between school principals' servant leadership behaviors and teachers' emotional labor behaviors
ÖMER YILMAZ
Doktora
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİ AKGÜN