Geri Dön

Aile sağlığı merkezine başvuran yetişkinlerin D vitamini eksikliği hakkında bilgi, tutum ve D vitamini kullanımının değerlendirilmesi

Evaluation of knowledge, attitudes, and vitamin D use regarding vitamin D deficiency among adults applying to a family health center

PDF İndir

  1. Tez No: 1009498
  2. Yazar: ARİF ERDOĞAN
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ÖZLEM POLAT
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: İstanbul Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu araştırmanın amacı, İstanbul Esenyurt 20 nolu Aile Sağlığı Merkezi'ne başvuran yetişkinlerin D vitamini eksikliği hakkındaki bilgi düzeylerini, tutumlarını ve D vitamini kullanım alışkanlıklarını sistemli bir şekilde değerlendirmektir. Bu kapsamda, katılımcıların D vitamini ile ilgili temel bilgi düzeylerinin yanı sıra, D vitamini eksikliğinin nedenleri, belirtileri, etkileri ve önlenmesi konularındaki bilgileri de araştırılacaktır. Araştırma, elde edilecek verilerin analiziyle, D vitamini eksikliği ile ilgili kamu sağlığı politikalarının ve sağlık hizmetlerinin geliştirilmesine yönelik öneriler sunmayı amaçlamaktadır. Bu öneriler, D vitamini eksikliğinin iyileştirilmesine yönelik ve D vitamini seviyesini aile sağlığı merkezlerinde kontrol edebilmenin önemini göstermek açısından önemli görülmektedir. Yöntem: Çalışmaya katılmayı kabul eden 18-65 yaş aralığında 405 adet hastaya ait veriler, demografik bilgiler, sosyo ekonomik bilgiler ve D vitamini eksikliği ve D vitamini eksikliği bilgi düzeyini ölçen 32 soruluk anket formları ile toplanmıştır (Ek 1). Anketler yüz yüze yöntemiyle uygulanmıştır. Çalışma Tanımlayıcı-Kesitsel Tipte Anket çalışmasıdır. Tüm veriler bilgisayarda SPSS (statistical package for social sciences) for Windows 28 programına kaydedilerek analiz edilmiştir. Kategorik değişkenlerin dağılımı frekans analizi ile yapılarak yüzde frekans olarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %35,55'inin erkek, %64,44'ünün kadın olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların %6,91'inin okur yazar olmadığı, %31,85'inin ilkokul mezunu, %16,54'ünün ortaokul mezunu, %16,30'unun lise mezunu, %9,14'ünün ön lisans mezunu, %18,77'sinin lisans mezunu, %0,49'unun yüksek lisans veya doktora mezunu olduğu saptanmıştır. Katılımcıların, %31,11'inin çalışmadığı, %10,62'sinin emekli olduğu, %9,63'ünün öğrenci olduğu, %43,70'inin tam zamanlı çalıştığı ve %4,94'ünün yarı zamanlı çalıştığı belirlenmiştir. Katılımcıların, D vitamini takviyeleri veya ilaçlarını kullanma tutumuna göre, %22,47'sinin belirli durumlarda kullandığı, %75,31'inin doktor önerisiyle kullandığı, %2,22'sinin ise kesinlikle kullanmadığı saptanmıştır. Katılımcıların %41, 73'ünün D vitamini düzeyinin düşük, %44,20'sinin normal, %13,58'inin ise yüksek olduğu belirlenmiştir. Eğitim düzeyi ile takviye kullanımı incelendiğinde; eğitim seviyesi arttıkça“doktor önerisi olmaksızın/kendi isteğiyle”D vitamini kullanma oranının arttığı saptanmıştır (p<0,001). Ayrıca tedavi başlanan hastaların %58,1'inin kontrol muayenesine gitmediği tespit edilmiştir. D vitamini eksikliğinin etkileri hakkında bilgi edinme kaynakları incelendiğinde, katılımcıların %40,84'ünün sağlık kuruluşlarından, %23,04'ünün televizyon ve internet sitelerinden, %20,68'inin aile ve arkadaşlardan, %14,92'sinin dergi ve gazetelerden ve %0,52'sinin kendisinden bilgi aldığı belirlenmiştir. 50 yaş ve üzeri katılımcıların D vitamini düzeylerinin, genç yaş grubuna (18-35 yaş) göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu (p<0,001) ve bu grubun takviye kullanımına uyumunun daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Çalışmamızda D vitamini eksikliği yaygın bulunmuş olup, toplumda D vitamini kaynakları ve güvenli kullanımı konusunda bilgi eksikliği mevcuttur. Genç nüfusun risk altında olması ve eğitimli gruptaki bilinçsiz kullanım eğilimi, Aile Sağlığı Merkezlerinde yürütülecek eğitim ve risk grubu tarama programlarının önemini ortaya koymaktadır. Beklenenin aksine, 50 yaş üzeri bireylerde D vitamini düzeyleri genç nüfusa (18-35 yaş) göre daha yüksek saptanmıştır. Ayrıca tedavi başlanan hastaların %58,1'inin takiplere gelmediği; bu durumun özellikle genç çalışan nüfusta birinci basamak tetkik kısıtlamalarından (SUT) kaynaklandığı belirlenmiştir. Çalışmamızda, katılımcıların D vitamini konusundaki bilgilerini %40,84 oranında sağlık kuruluşları aracılığıyla edindiği belirlenmiştir. Bu sonuç, özellikle birinci basamak sağlık hizmeti sunan Aile Sağlığı Merkezlerinin toplumun bilinçlendirilmesindeki önemine işaret etmektedir. Ayrıca, hastaların büyük çoğunluğunun D vitamini eksikliği konusunda aile hekimlerinden bilgi aldıkları da Aile Sağlık Merkezlerinin bu konuda ne kadar etkili bir bilgi kaynağı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu, aile hekimlerinin hastaların sağlık eğitiminde oynadığı kritik rolü ve toplum sağlığı üzerindeki etkisini de öne çıkarmaktadır.

Özet (Çeviri)

Aim: The aim of this study is to systematically evaluate the knowledge levels, attitudes and vitamin D usage habits of adults who applied to Istanbul Esenyurt 20 family health center about vitamin D deficiency. In this context, in addition to the basic knowledge levels of the participants about vitamin D, their knowledge about the causes, symptoms, effects and prevention of vitamin D deficiency were investigated. The study aims to provide suggestions for the development of public health policies and health services regarding vitamin D deficiency by analyzing the data to be obtained. These suggestions are considered important in terms of improving vitamin D deficiency and showing the importance of controlling vitamin D levels in family health centers. Method: Data of 405 patients between the ages of 18-65 who agreed to participate in the study were collected with 32-question survey forms measuring demographic information, socio-economic information and vitamin D deficiency and vitamin D deficiency knowledge levels (Appendix 1). The surveys were applied face to face. The study is a Descriptive-Cross-sectional Survey study. All data were recorded and analyzed on the computer using the SPSS (statistical package for social sciences) for Windows 28 program. The distribution of categorical variables was evaluated as percentage frequency by frequency analysis. Results: It was determined that 35.55% of the participants were male and 64.44% were female. It was determined that 6.91% of the participants were illiterate, 31.85% were primary school graduates, 16.54% were secondary school graduates, 16.30% were high school graduates, 9.14% had an associate degree, 18.77% were bachelor's degree graduates, and 0.49% had a master's or doctorate degree. It was determined that 31.11% of the participants were unemployed, 10.62% were retired, 9.63% were students, 43.70% worked full-time, and 4.94% worked part-time. According to the participants' attitudes towards using vitamin D supplements or medications, it was determined that 22.47% used them in certain situations, 75.31% used them with a doctor's recommendation, and 2.22% never used them. It was determined that 41.73% of the participants had low vitamin D levels, 44.20% had normal levels, and 13.58% had high levels. When the relationship between education level and supplement use was examined, it was found that as the education level increased, the rate of using vitamin D“without doctor's recommendation/voluntarily”increased (p<0.001). Additionally, it was determined that 58.1% of the patients who started treatment did not attend follow-up examinations. When the sources of information about the effects of vitamin D deficiency were examined, it was determined that 40.84% of the participants received information from health institutions, 23.04% from television and internet sites, 20.68% from family and friends, 14.92% from magazines and newspapers, and 0.52% from themselves. Vitamin D levels of participants aged 50 and over were found to be significantly higher than the young age group (18-35 years) (p<0.001), and adherence to supplement use was higher in this group. Conclusion: Vitamin D deficiency was found to be common in our study, and there is a lack of knowledge in the community regarding vitamin D sources and safe usage. The fact that the young population is at risk and the tendency for unconscious use in the educated group reveals the importance of education and risk group screening programs to be carried out in Family Health Centers. Contrary to expectations, vitamin D levels were found to be higher in individuals over 50 years of age compared to the young population (18-35 years). Furthermore, it was determined that 58.1% of the patients started on treatment did not attend follow-ups, and this disconnection, especially in the young working population, stemmed from primary care testing restrictions (SUT regulations). It was determined that 40.84% of the participants obtained information regarding Vitamin D through healthcare institutions. This result highlights the significance of Family Health Centers, which provide primary healthcare services, in raising public awareness. In addition, the fact that the vast majority of patients received information about vitamin D deficiency from their family doctors reveals how effective a source of information Family Health Centers are in this regard. This also highlights the critical role that family doctor play in the health education of patients and their impact on public health.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    567559

    Aile sağlığı merkezine başvuran 18-65 yaş arası bireylerin gıda takviyesi alım davranışları ve ilişkili etmenlerin değerlendirilmesi

    Dietary supplement intake and evaluation of related factors among 18-65 aged primary care patients

    NAİME SEVGİ KARADAĞ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Aile Hekimliğiİzmir Katip Çelebi Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLSEREN PAMUK

    PROF. DR. KURTULUŞ ÖNGEL

  2. Tez No

    1010591

    İstanbul Anadolu yakasında erişkinlerin güneşten faydalanma-kaçınma tutum ve davranışları

    Attitudes and behaviors of adults regarding sun exposure and avoidance in the Anatolian side of Istanbul

    ZEHRA AYAZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    HemşirelikMarmara Üniversitesi

    Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HASİBE KADIOĞLU

  3. Tez No

    1005089

    Yetişkinlerde Akdeniz Diyetine uyumun konstipasyon ciddiyeti, mikrobiyota farkındalığı ve bağırsak sağlığı ile ilişkisi

    The relationship between adherence to the Mediterranean Diet and constipation severity, microbiota awareness, and gut health in adults

    DİLARA KARABULUT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Beslenme ve Diyetetikİstanbul Atlas Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE BETÜL BİLEN

  4. Tez No

    805619

    Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne başvuran hastalarda gıda takviyesi kullanım durumu ve temel beslenme bilgi düzeyini etkileyen faktörler

    Factors affecting the level of food supplement use and basic nutritional knowledge of patients applied to aydin Adnan Menderes University Educational Family Health Center

    DOĞANCAN GÜNEŞ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Aile HekimliğiAydın Adnan Menderes Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYFER GEMALMAZ

  5. Tez No

    643875

    Denizli ili Pamukkale ilçesindeki aile sağlığı merkezlerine başvuran yetişkinlerde akılcı ilaç kullanımı

    Rati̇onal drug use of pati̇ents who apply to the fami̇ly health center i̇n Pamukkale, Deni̇zli̇

    RECEP KILIÇ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Aile HekimliğiPamukkale Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AYSUN ÖZŞAHİN

Geri Dön