Borderline kişilik özelliklerine sahip bireylerin kimlik karmaşası belirtilerinde zaman algısının aracı rolü
The mediating role of time perception in the relationship between borderline personality features and identity diffusion symptoms
- Tez No: 1009683
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BEYZA NAZ DENİZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: borderline kişilik özellikleri, kimlik karmaşası, zaman perspektifi, borderline personality features, identity diffusion, time perspective
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın temel amacı, borderline kişilik özellikleri ile kimlik karmaşası arasındaki ilişkide zaman algısının aracı rolünü incelemektir. İlişkisel tarama modeline dayalı olarak tasarlanan çalışmanın örneklemini, 18–45 yaş aralığında, nörolojik ve psikiyatrik tanı bildirmeyen 361 yetişkin birey oluşturmaktadır. Veriler; Sınırda Kişilik Ölçeği (BPS), Genişletilmiş Objektif Ego Kimlik Statüleri Ölçeği ve Zimbardo Zaman Perspektifi Envanteri aracılığıyla toplanmıştır. Analizlerde Pearson korelasyon, basit doğrusal regresyon ve Hayes PROCESS Macro (Model 4) ile aracılık analizleri kullanılmıştır. Bulgular, borderline kişilik özellikleri ile kargaşalı kimlik statüsü arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunduğunu göstermektedir. Zaman perspektifi boyutları incelendiğinde, geçmiş olumsuz ve şimdi kaderci yönelimlerin borderline özelliklerle pozitif; geçmiş olumlu ve gelecek yönelimlerin ise negatif ilişkili olduğu saptanmıştır. Aracılık analizleri sonucunda, geçmiş olumsuz, şimdi hazcı, geçmiş olumlu ve gelecek zaman yönelimlerinin anlamlı bir aracı rol üstlenmediği; buna karşılık şimdi kaderci zaman yöneliminin borderline kişilik özellikleri ile kimlik karmaşası arasındaki ilişkide kısmi aracı rol oynadığı belirlenmiştir. Bu bulgu, zamanı kaderci ve kontrol dışı bir süreç olarak algılayan bireylerde kimlik bütünlüğünün daha kırılgan olabileceğine işaret etmektedir. Sonuçlar, borderline özellikler ile kimlik karmaşası arasındaki ilişkinin yalnızca kişilik örgütlenmesiyle değil, bireyin zamana yönelik öznel yönelimiyle de ilişkili olduğunu göstermektedir. Elde edilen bulgular, özellikle zaman perspektifine odaklanan terapötik müdahalelerin kimlik bütünlüğünü güçlendirmede önemli bir rol oynayabileceğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
The primary aim of this study was to examine the mediating role of time perspective in the relationship between borderline personality features and identity diffusion. The study was designed using a relational survey model and conducted with 361 adults aged between 18 and 45 who reported no neurological or psychiatric diagnoses. Data were collected using the Borderline Personality Scale (BPS), the Extended Objective Ego Identity Status Scale, and the Zimbardo Time Perspective Inventory. Pearson correlation analysis, simple linear regression, and mediation analyses using Hayes' PROCESS Macro (Model 4) were performed. Findings revealed a significant positive relationship between borderline personality features and identity diffusion. Regarding time perspective dimensions, past negative and present fatalistic orientations were positively associated with borderline features, whereas past positive and future orientations were negatively associated. Mediation analyses indicated that past negative, present hedonistic, past positive, and future orientations did not demonstrate a significant mediating effect. However, present fatalistic time perspective showed a significant partial mediating role in the relationship between borderline personality features and identity diffusion. This finding suggests that individuals who perceive time as uncontrollable and determined by external forces may experience greater fragility in identity integration. The results indicate that the association between borderline features and identity diffusion is not solely related to personality organization but also to individuals' subjective orientation toward time. These findings highlight the potential importance of therapeutic interventions focusing on time perspective in strengthening identity continuity.
Benzer Tezler
- Nevrotik kişilik örgütlenmesine sahip olan bireyler ile sınır (borderline) kişilik örgütlenmesine sahip olan bireyler arasında yüzden duygu tanıma becerisinin ve yüzden duygu tanıma becerisi üzerinde etkili olan etkenlerin incelenmesi
Examination of facial emotion recognition skills and the factors affecting facial emotion recognition skills between individuals with neurotic personality organization and individuals with borderline personality organization
FAHMIN HAGVERDIYEV
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Psikiyatriİstanbul ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET BİLGİN SAYDAM
- Romantik ilişkilerde duygusal istismarın, psikodinamik kişilik organizasyonları, klinik spektrumda kişilik eğilimleri ve aleksitimi ile ilişkisi
The relationship of emotional abuse in romantic relationships with psychodynamic personality organizations, personality dispositions on clinical spectrum and alexithymia
UYGAR YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FİLİZ KUMOVA
- Borderline kişilik özelliklerine sahip bireylerin duygusal tepkisellik ve romantik ilişkilerde yakınlık düzeylerinin incelenmesi
Investigation of the relationship between emotional responsiveness and the level of intimacy in romantic relationships of individuals with borderline personality traits
GAMZE BETÜL ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM NARTER
- Genç yetişkinlerde algılanan ebeveyn biçimleri ve kişilerarası problemlerin borderline kişilik bozukluğu inançları üzerindeki yordayıcı rolü
The predictive role of perceived parenting styles and interpersonal problems on borderline personality beliefs in young adults
SERGEN AKBAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
PsikolojiIşık ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SELİN KARAKÖSE ÇELİK
- Borderline kişilik özellikleri ve somatizasyonda reddedilme duyarlılığının aracı rolünün incelenmesi
Examination of the mediating role of rejection sensitivity in borderline personality traits and somatization
CEMİLE BİLĞİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul Aydın ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAYDEH FARAJİ