Bezelyede farklı ekim zamanı ve malçlı ekimin verim ve kalite kriterleri üzerine etkisi
The effect of different planting times and mulched planting on yield and quality criteria in peas
- Tez No: 1010857
- Danışmanlar: PROF. DR. LEYLA İDİKUT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, Kahramanmaraş ve Kahramanmaraş ile benzer iklim özelliklerine sahip bölgelerde, bezelyenin yetiştirilmesi gereken tarih aralığı ve en uygun ekim şeklinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü araştırma alanında yürütülmüştür. Deneme bölünmüş parseller deneme desenine göre üç tekerrürlü olarak kurulmuştur. Çalışma Şubat, Mart ve Nisan ayı olmak üzere üç farklı ekim zamanı; Malçlı, Çapa ile ot alma ve Kontrol olmak üzere üç ekim şekli uygulanmıştır. Materyal olarak Elena bezelye çeşidi kullanılmıştır. Çalışmada, bezelye bitkisinin çıkış süresi, çiçek açma süresi, bitki boyu, bakla bağlama süresi, dal sayısı, gövde kalınlığı, bakla sayısı, ilk bakla yüksekliği, bakla boyu, bakla ağırlığı, bakla eni, baklada tane sayısı, bakla tane ağırlığı, bin tane ağırlığı, kuru tane verimi, kuru sap verimi, dekardaki kuru bitki ağırlığı, protein oranı, yağ oranı, nişasta oranı ve hasat indeksi özellikleri incelenmiştir. Çıkış süresi, bitki boyu, gövde kalınlığı, kuru tane verimi, bin tane ağırlığı, yağ oranı, kuru sap verimi, dekardaki kuru bitki ağırlığı ekim şekli, ekim zamanları, ekim şekli x ekim zamanları interaksiyonları yönünden önemli bulunmuştur. Çiçek açma süresi, bakla bağlama süresi, bakla ağırlığı, baklada tane sayısı, baklada tane ağırlığı, protein oranları, ekim şekline, ekim zamanlarına göre istatiksel olarak önemli farklılıklar göstermiştir. Dal sayısı ekim şekillerine, ekim şekli x ekim zamanları interaksiyonlarına göre önemli farklılık oluşturmuştur. İlk bakla yüksekliği ve bakla eninde, ekim şekli x ekim zamanları interaksiyonu açısından önemli farklılık kaydedilmiştir. Bakla sayısı ekim şekilleri yönünden önemli farklılık göstermiştir. Bakla boyu, hasat indeksi, nişasta oranı ekim zamanları yönünden önemli bulunmuştur. Araştırmada kullanılan Elena bezelye çeşidinin uygulama (malçlı ve malçsız) şekilleri ve ekim zamanlarına göre; çıkış süresi 8-12 gün, çiçek açma süresi 28.66-70 gün, bakla bağlama süresi 34.66-77 gün, bitki boyu 38.06-65 cm, gövde kalınlığı 2.45-3.82 mm, dal sayısı 9.40-17.80 adet, ilk bakla yüksekliği 17.80-27.93 cm, bakla sayısı 5.73-20 adet, bakla ağırlığı 0.60-0.92 g, bakla boyu 4.90-6.01 cm, bakla eni 8.33-9.32 mm, baklada tane sayısı 4.03-5.74 adet, baklada tane ağırlığı 0.48-0.75 g, bin tane ağırlığı 120.08-134.86 g, kuru sap verimi 79.38-258.04, kuru tane verimi 29.86-214 kg da-1, dekardaki kuru bitki ağırlığı 109.24-472.04 kg da-1, protein oranı % 25.67-28.82, nişasta oranı %46.73-49.04, yağ oranı %1.86-2.20 ve hasat indeksi %23.04-46.92 arasında değişmiştir. Kahramanmaraş koşullarında en yüksek kuru tane verimi malçlı ekiminde elde edilmiş olup bezelye ekimi için en uygun ekim zamanı Şubat ayı olduğu görülmüştür.
Özet (Çeviri)
This study aimed to determine the appropriate planting date range and optimal planting method for pea cultivation in Kahramanmaraş and regions with similar climate characteristics. The study was conducted in the research area of the Field Crops Department, Faculty of Agriculture, Kahramanmaraş Sütçü İmam University. The trial was set up in a split-plot design with three replications. Three different planting times were used in the study: February, March, and April; and three planting methods were applied: Mulch, Weeding, and Control. The Elena pea variety was used as the material. Pea emergence time, flowering time, plant height, pod setting time, number of branches, stem thickness, pod number, first pod height, pod length, pod weight, pod width, number of grains per pod, pod weight, thousand grain weight, dry grain yield, dry stem yield, dry plant weight per decare, protein content, oil content, starch content and harvest index characteristics were investigated in the study. Emergence time, plant height, stem thickness, dry grain yield, thousand grain weight and oil content, dry stalk yield, dry plant weight per decare were found to be significant in terms of planting method, planting times, and planting method x planting times interactions. Flowering time, pod setting time, pod weight, grain number per pod, grain weight per pod, and protein content were statistically significant in terms of planting method and planting times. Branch number trait was found to be significant in terms of planting method and planting times interactions. First pod height and pod width traits were found to be significant in terms of planting method x planting times interactions. Pod number showed significant differences in terms of planting method. Pod length, harvest index, starch content, and stem index traits were found to be significant in terms of planting times. According to the application methods and planting times of the Elena pea variety used in the research; emergence time 8-12 days, flowering time 28.66-70 days, pod setting time 34.66-77 days, plant height 38.06-65 days, trunk thickness 2.45-3.82 mm, number of branches 9.40-17.80 pieces, first pod height 17.80-27.93 cm, pod number 5.73-20 pieces, pod weight 0.60-0.92 g, pod length 4.90-6.01 cm, pod width 8.33-9.32 mm, grain number per pod 4.03-5.74 pieces, grain weight per pod 0.48-0.75 g, thousand grain weight 120.08-134.86 g, dry stalk yield 79.38-258.04, dry grain yield 29.86-214 kg da-1, dry plant weight per decare varied between 109.24-472.04 kg da-1, protein ratio varied between 25.67-28.82%, starch ratio varied between 46.73-49.04%, oil ratio varied between 1.86-2.20%, harvest index varied between 23.04-46.92%. In Kahramanmaraş conditions, the highest dry grain yield was obtained in mulch planting and the most suitable planting time for pea planting was found to be February.
Benzer Tezler
- Winner bezelye (Pisum sativum L.) çeşidinde farklı aşılama yöntemleri, azotlu gübre dozları ile ekim zamanlarının verim ve verim öğelerine etkileri
The Effect of different inoculation methods, nitrogen doses and sowing times on yield and yield components in winner variety of peas (Pisum sativum L.)
MUHARREM KAYA
Doktora
Türkçe
2000
ZiraatAnkara ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEMALETTİN YAŞAR ÇİFTÇİ
- Erzurum koşullarında farklı yetiştirme zamanlarının pırasa (Allium porrum L.) ve taze bezelye (Pisum sativum L.) çeşitlerinde verim, kalite ve gelişmelerine etkisi
Effect of diffrent growing period on yield, quality and plant growth of leek (Allium porrum L.) and fresh pea (Pisum sativum L.) cultivars in Erzurum conditions
HÜLYA EMİNAĞAOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
ZiraatAtatürk ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ATİLLA DURSUN
- Bezelyede ekim sıklıklarının verim parametreleri üzerine etkisi
Başlık çevirisi yok
BURCU CESUROL
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
ZiraatAdnan Menderes ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYDIN ÜNAY
- Çukurova koşullarında farklı ekim zamanlarının bazı bezelye (Pisum sativum Ssp. Sativum L.) çeşitlerinde verim ve verim öğelerine etkisi üzerine bir araştırma
A research on the effect of different sowing times on the yield and yield components of some pea (Pisum sativum Ssp. Sativum L.) cultivars in Çukurova conditions
AYBEGÜN TON
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADEM EMİN ANLARSAL
- Buğday-bezelye karışık ekimi ile sürdürülebilir tarım uygulamaları: Yüksek ve kaliteli verim için ideal oranların ve hasat zamanlarının belirlenmesi
Promoting sustainable agriculture practices through wheat-pea intercropping: Determining ideal ratios and harvest stages for enhanced and quality yield
MUHAMMAD ZULQARNAIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
ZiraatBursa Uludağ ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. UĞUR BİLGİLİ