Bipolar bozukluk tanılı hastaların manik epizot ve ardışık iyilik döneminde GLP-1 ve IL-6 düzeylerinin hastalık şiddeti ile ilişkisi
The relationship between GLP-1 and IL-6 levels and disease severity in patients diagnosed with bipolar disorder during manic episodes and subsequent periods of remission
- Tez No: 1011191
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÇETİN TURAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Bipolar Bozukluk, Biyobelirteç, GLP-1, IL-6, Nöroinflamasyon, Bipolar Disorder, Biomarker, GLP-1, IL-6, Neuroinflammation
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada bipolar bozukluk (BB) tanılı hastaların manik epizot (dönem) ve ardışık iyilik (ötimi) dönemleri arasında ve sağlıklı kontrollerle glukagon benzeri peptid-1 (GLP-1) ve interlökin-6 (IL-6) düzeylerinin farklılık gösterip göstermediği ve bu belirteç düzeylerinin hastalık şiddeti ile ilişkisi incelenmiştir. Gereç ve Yöntemler: S.B.Ü. Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi psikiyatri servisinde yatan DSM-5-TR kriterlerine göre manik dönemde 39 hasta ve ardışık ötimi döneminde Young Mani Değerlendirme Ölçeği ≤6 kriterini karşılayan 35 hasta ve herhangi bir psikiyatrik tanısı bulunmayan 39 sağlıklı gönüllü çalışmaya dahil edilmiştir. Tüm katılımcılara sosyodemografik veri formu, Young Mani Derecelendirme Ölçeği (YMDÖ), Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği (HAM-D), TEMPS-A Mizaç Ölçeği, Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Anketi (Kısa Form) uygulanmıştır. Hasta grubunda TEMPS-A Mizaç Ölçeği ve Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Anketi (Kısa Form) katılımcılara ardışık ötimik dönemde uygulanmıştır. Katılımcılardan hemogram, CRP, HgA1C, açlık kan şekeri, GLP-1 ve IL-6 düzeyleri ölçülerek gruplar arasında karşılaştırma yapılmıştır. Bulgular: Gruplar arasında yaş, cinsiyet dağılımı ve beden kitle indeksi (BMI) arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır. Manik ve ötimik dönemler arasındaki değişim incelendiğinde, GLP-1 düzeylerinin ötimik dönemde manik döneme kıyasla anlamlı olarak arttığı saptanmıştır (p<0,001; r=0,736). Yaş, BMI ve sigara kullanımı için düzeltme yapılan ANCOVA analizinde, manik dönemde log-dönüştürülmüş GLP-1 düzeylerinin bipolar bozukluk grubunda sağlıklı kontrollere göre anlamlı olarak daha düşük olduğu saptanmıştır (p<0,001; kısmi η²=0,209). Ötimik dönemde log-dönüştürülmüş GLP-1 düzeyleri açısından gruplar arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p=0,165; kısmi η²=0,028). Manik dönemde log-dönüştürülmüş IL-6 düzeyleri açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmazken (p=0,221; kısmi η²=0,020), ötimik dönemde bipolar bozukluk grubunun sağlıklı kontrollere göre anlamlı olarak daha düşük IL-6 düzeylerine sahip olduğu belirlenmiştir (p=0,008; kısmi η²=0,096). Sağlıklı KG ile BB hastalarının manik dönem karşılaştırmasında, IL-6 (p=0,028; r=0,248) ve GLP-1 (p<0,001; r=0,540) düzeylerinin BB grubunda anlamlı olarak daha düşük olduğu saptanmıştır. Buna karşın CRP (p=0,019; r=0,267), Nötrofil/Lenfosit (p=0,001; r=0,380) ve Monosit/Lenfosit (p=0,005; r=0,323) oranlarının BB grubunda anlamlı olarak daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Sağlıklı KG ile BB hastalarının ötimik dönemdeki karşılaştırılmasında, IL-6 (p=0,001; r=0,372) ve GLP-1 (p=0,021; r=0,267) düzeylerinin BB grubunda anlamlı olarak daha düşük olduğu saptanmıştır. CRP düzeylerinin ötimik dönemde anlamlı olarak azaldığı belirlenmiştir (p=0,004; r=0,480). Manik ve ötimik dönemlerde biyobelirteçler ile YMDÖ ve HAM-D puanları arasındaki ilişkiler incelendiğinde, hiçbir biyobelirteç ile klinik ölçek puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0,05). Biyobelirteç değişimleri ile YMDÖ ve HAM-D puanlarındaki değişim arasındaki ilişkiler incelendiğinde, hiçbir biyobelirteç değişiminin klinik değişim puanları ile istatistiksel olarak anlamlı ilişkili olmadığı saptanmıştır (p>0,05). Sonuç: Çalışmamızın sonuçları bipolar bozuklukta immün yanıt ile metabolik süreçlerin karmaşık ve çok boyutlu bir etkileşim içinde olduğunu ortaya koymaktadır. CRP'nin dönemle ilişkili değişimi bipolar bozuklukta akut inflamasyonu desteklerken, Nötrofil/Lenfosit oranı (NLR) ve Monosit/ Lenfosit oranı (MLR)'nin kalıcı yüksekliği kronik inflamatuar yükü düşündürmektedir. GLP-1'in manik dönemde belirgin düşük, ötimik dönemde daha yüksek bulunması ise bipolar bozuklukta bağırsak-beyin-metabolizma ekseninin önemini düşündüren özgün bir bulgudur. IL-6 bulguları inflamatuar süreçlerin heterojen yapısını vurgulamaktadır. Klinik açıdan kalıntı belirtilerin sürmesi, hastalığın epizodik olduğu kadar süreğen özellikler de taşıdığını göstermektedir. Bu veriler, daha geniş ve uzunlamasına çalışmalarla doğrulanmaya ihtiyaç duymaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: This study examined potential differences in glucagon-like peptide-1 (GLP-1) and interleukin-6 (IL-6) levels among patients with bipolar disorder (BD) during manic episodes and subsequent euthymic periods, as well as in comparison to healthy controls. Furthermore, the association between these biomarker levels and the severity of the illness was evaluated. Materials and Methods: A total of 39 patients in a manic episode (diagnosed per DSM-5-TR criteria) hospitalized at the S.B.Ü. Bursa Yüksek İhtisas Training and Research Hospital, 35 patients meeting the remission criterion (YMRS ≤6) during follow-up, and 39 healthy controls were enrolled. Participants completed a sociodemographic form, the Young Mania Rating Scale (YMRS), the Hamilton Depression Rating Scale (HAM-D), the TEMPS-A Temperament Scale, and the WHO Quality of Life-BREF. For the patient group, the TEMPS-A and WHOQOL-BREF were administered during the euthymic phase. Intergroup comparisons were conducted based on hemogram, CRP, HbA1c, fasting blood glucose, GLP-1, and IL-6 levels. Results: No significant differences were found between the groups in terms of age, gender distribution, or body mass index (BMI). When examining the transition between manic and euthymic phases, GLP-1 levels were found to increase significantly in the euthymic phase compared to the manic phase (p < 0.001; r = 0.736). In the ANCOVA analysis adjusted for age, BMI, and smoking status, log-transformed GLP-1 levels were significantly lower in the bipolar disorder (BD) group during the manic phase compared to healthy controls (p < 0.001; partial η² = 0.209). No significant difference was found between the groups regarding log-transformed GLP-1 levels during the euthymic phase (p = 0.165; partial η² = 0.028). While no significant difference was observed between the groups in log-transformed IL-6 levels during the manic phase (p = 0.221; partial η² = 0.020), the BD group had significantly lower IL-6 levels during the euthymic phase compared to healthy controls (p = 0.008; partial η² = 0.096). In the comparison between healthy controls and BD patients during the manic phase, IL-6 (p = 0.028; r = 0.248) and GLP-1 (p < 0.001; r = 0.540) levels were significantly lower in the BD group. Conversely, CRP (p = 0.019; r = 0.267), neutrophil-to-lymphocyte (p = 0.001; r = 0.380), and monocyte-to-lymphocyte (p = 0.005; r = 0.323) ratios were significantly higher in the BD group. In the comparison between healthy controls and BD patients during the euthymic phase, IL-6 (p = 0.001; r = 0.372) and GLP-1 (p = 0.021; r = 0.267) levels were significantly lower in the BD group. CRP levels were found to decrease significantly during the euthymic phase (p = 0.004; r = 0.480). When examining the relationships between biomarkers and YMRS and HAM-D scores during both manic and euthymic phases, no statistically significant correlation was found between any biomarker and clinical scale scores (p > 0.05). Furthermore, no significant association was observed between changes in biomarker levels and changes in YMRS and HAM-D scores (p > 0.05). Conclusion: Our findings reveal an intricate and multifaceted interplay between immune activation and metabolic pathways in bipolar disorder. The fluctuation of CRP levels in relation to clinical episodes supports the role of acute inflammation, whereas the sustained elevation of NLR and MLR points toward a chronic inflammatory state. Notably, the marked reduction of GLP-1 during mania followed by its increase during euthymia provides novel evidence for the relevance of the gut-brain-metabolic axis in the pathophysiology of BD. The IL-6 results further emphasize the heterogeneity of inflammatory mechanisms. Clinically, the presence of residual symptoms suggests that BD is characterized by both episodic and chronic features. Future large-scale, longitudinal research is warranted to confirm these observations.
Benzer Tezler
- Bipolar bozuklukta mevsimsellik ve klinik özellikler ile ilişkisi
Seasonal pattern in bipolar disorder and its relationship with clinical features
YUSUF ZİYA ÖZDEMİR
- Bipolar bozukluk tanılı hastalarda tedavisiz geçen süre ve klinik özellikler arasındaki ilişki
Duration of untreated illness in bipolar disorder and its association with clinical features
İSA ALPTUĞ KIRIK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
PsikiyatriEge ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİMAVİ VAHİP
- Bipolar bozukluk hastalarında beden imajının klinik özelliklerle ilişkisi
The relationship between body image and clinical features in bi̇polar patients
SEDA TÜMEN ÖNER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
PsikiyatriSağlık BakanlığıRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NURHAN FISTIKCI
- Remisyon dönemindeki bipolar bozukuk tanılı hastalar ile sağlıklı kardeş ve kontrol grubunda dürtüsellik, biyolojik ritim ve affektif mizaç özellikleri
Impulsivity, biological rhythm andaffective temperaments in bipolar patients in remission, healthy siblings and healthy controls
NERİMAN FİDANLI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EROL GÖKA
DR. HASAN KAYA
- Manik hastalarda bilgisayar programı aracılığıyla konuşma içeriğinin analizi ve konuşma içeriği ile hastalık şiddetinin ilişkisi
Content analysis of speech with using general inguirer in patients with mania and the elationship between speech content and severity of disease
ASLI TUĞBA ESEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Psikiyatriİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET LEVENT METE