Sürdürülebilir yapılı çevre bağlamında konut yerleşkelerinde sıfır atık yönetimi: Trabzon örneği
Zero waste management in residential complexes within the context of the sustainable built environment: The case of Trabzon
- Tez No: 1011667
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SİBEL MAÇKA KALFA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Çevre Mühendisliği, Mimarlık, Environmental Engineering, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında, Trabzon ili Ortahisar ilçesinde yer alan 1461 Rezidans yerleşkesi pilot alan olarak seçilerek, konut sitelerinde uygulanabilir entegre bir sıfır atık yönetim modeli geliştirilmiştir. Çalışmanın amacı, mevcut atık yönetimi sorunlarını sürdürülebilir yapılı çevre yaklaşımı doğrultusunda analiz etmek ve mimari, teknik ve ekonomik boyutları kapsayan bütüncül bir sistem ortaya koymaktır. Bu kapsamda literatür incelemesi, saha gözlemleri, paydaş görüşmeleri, kullanıcı anketleri ve nicel atık verileri birlikte değerlendirilmiştir. Geliştirilen model kapsamında; organik atıkların yerinde kompostlaştırılması, geri dönüştürülebilir atıkların kaynağında ayrıştırılması, bitkisel atık yağların ayrı toplanması ve yağmur suyu hasadı sistemlerinin entegre edilmesi önerilmiştir. Böylelikle atık, bertaraf edilmesi gereken bir yük olmaktan çıkarılarak döngüsel ekonomi çerçevesinde yeniden değer üreten bir kaynağa dönüştürülmektedir. Sıfır atık sistemlerinin başarısı, kullanıcı davranışıyla doğrudan ilişkilidir; erişim kolaylığı ve mekânsal düzen, ayrıştırma performansını belirleyici biçimde etkiler. Bu doğrultuda model, teknik altyapı ile davranışsal teşvik mekanizmalarını bütünleştiren bir yapı sunmaktadır. Ekonomik analizler, önerilen sistemin gelir ve tasarruf potansiyeli sayesinde finansal açıdan da sürdürülebilir olduğunu ortaya koymaktadır. Sonuç olarak bu çalışma, sıfır atık yaklaşımının yalnızca çevresel bir gereklilik değil; mimari tasarım, ekonomik sürdürülebilirlik ve kullanıcı davranışı ile bütünleşen uygulanabilir ve ölçeklenebilir bir model olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
In this thesis, the 1461 Residence complex located in the Ortahisar district of Trabzon was selected as a pilot site, and an integrated zero waste management model applicable to residential settlements was developed. The aim of the study is to analyze existing waste management problems within the framework of a sustainable built environment approach and to propose a holistic system encompassing architectural, technical, and economic dimensions. In this context, literature review, field observations, stakeholder interviews, user surveys, and quantitative waste data were evaluated collectively. Within the scope of the proposed model, on-site composting of organic waste, source separation of recyclable materials, separate collection of waste vegetable oils, and the integration of rainwater harvesting systems are recommended. Thus, waste is transformed from a disposal burden into a resource that generates value within the framework of a circular economy. The success of zero waste systems is directly related to user behavior; accessibility and spatial organization play a decisive role in separation performance. Accordingly, the model integrates technical infrastructure with behavioral incentive mechanisms. Economic analyses demonstrate that the proposed system is financially sustainable due to its potential for revenue generation and cost savings. In conclusion, this study reveals that the zero waste approach is not only an environmental necessity but also an applicable and scalable model integrated with architectural design, economic sustainability, and user behavior.
Benzer Tezler
- Toplu konut yerleşimlerinde peyzaj tasarımı ve yönetimi sorunlarının çözümünün, Ankara koru-yön örneğinde irdelenmesi
Analysing the problem of landscape design and management in mass housing areas: koru-yön case in Ankara
FÜRÜZAN ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
Peyzaj MimarlığıAnkara ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. METİN BAŞAL
- İstanbul konut alanlarındaki değişimin yapılı çevre bileşenleri yönünden çözümlenmesi
Analysis of the change in housing areas in Istanbul in terms of the built environment
EBRU ÇAKMAK YETİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiKentsel Tasarım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH TERZİ
- Karma kullanımlı çok katlı konut yapılarında sürdürülebilir tasarım kriterleri
Sustainable design criteria of mixed-use residential high-rise buildings
ÖZGE SÜZER
Doktora
Türkçe
2012
Şehircilik ve Bölge PlanlamaHacettepe Üniversitesiİç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Sanat Dalı
PROF. DR. MELTEM YILMAZ
- Sürdürülebilir toplu konut üretimi üzerine bir araştırma
A research on production of sustainable mass housing
MELİS BÜŞRA KARATAY
- Sosyal sürdürülebilirlik bağlamında konut ve yakın çevresinde mekânsal ölçütlerin incelenmesi
A research on spatial criteria in housing and surrounding in the context of social sustainability
TUĞÇE AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÇİĞDEM POLATOĞLU