Okullarda sürdürülebilir liderlik ile öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimleri arasındaki ilişki
The relationship between sustainability leadership in schools and teachers' creative thinking dispositions
- Tez No: 1011906
- Danışmanlar: PROF. DR. SALİH PAŞA MEMİŞOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Liderlik, Sürdürülebilirlik, Yaratıcılık, Öğretmenler, Leadership, Sustainability, Creativity, Teachers
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Okullarda sürdürülebilir liderlik ile öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimleri arasında bir ilişki bulunup bulunmadığını belirlemek amacıyla gerçekleştirilen bu araştırma 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Zonguldak ilinde Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı Anadolu Liseleri ve Fen Liselerinde görevli 368 öğretmenin katılımıyla ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak Dağdeviren Ertaş ve Özdemir (2020) tarafından geliştirilen Okullarda Sürdürülebilir Liderlik Ölçeği ile Özgenel ve Çetin (2017) tarafından geliştirilen Marmara Yaratıcı Düşünme Eğilimleri Ölçeği kullanılmıştır. Toplanan verilere standart sapma, ortalama, t Testi, ANOVA ve Pearson Çarpım Momentler analizleri gerçekleştirilerek araştırma bulguları elde edilmiştir. Araştırma bulgularına göre okullarda sürdürülebilir liderliğin orta düzeyde ve öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğiliminin yüksek düzeyde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca öğretmenlerin cinsiyet, eğitim durumu, medeni durum ve mesleki kıdemlerine göre okullarda sürdürülebilir liderlik algısında ve yaratıcı düşünme eğilimi düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı olarak farklılaşmadığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Bununla birlikte okullarda sürdürülebilir liderlik ile öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimleri arasında pozitif ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma bulguları doğrultusunda uygulayıcılara; okul yöneticilerine sürdürülebilir liderlik konusunda hizmet içi eğitim verilmesi, müdürlerin öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimlerini destekleyici ortamlar hazırlaması ve karar süreçlerine öğretmen katılımının artırılması, erkek öğretmenlerin yüksek yaratıcılık eğilimleri dikkate alınarak karma ekiplerde liderlik rollerinin dağıtılması, sürdürülebilir liderlik ile yaratıcı düşünmeyi birlikte geliştirecek projelere yer verilmesi önerilmektedir. Araştırmacılara ise benzer çalışmaların farklı bölge, okul türü ve örneklemlerde tekrarlanarak bulguların genellenebilirliğinin sınanması ve sürdürülebilir liderliğin yalnızca öğretmen algılarıyla değil, yöneticilerin öz değerlendirmeleriyle de incelenmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study, conducted to determine whether there is a relationship between sustainable leadership in schools and teachers' tendencies toward creative thinking, was carried out using a correlational survey design during the 2024–2025 academic year with the participation of 368 teachers employed at Anatolian High Schools and Science High Schools affiliated with the Ministry of National Education in Zonguldak Province. The data collection tools used in the study were the School Sustainability Leadership Scale developed by Dağdeviren Ertaş and Özdemir (2020) and the Marmara Creative Thinking Tendencies Scale developed by Özgenel and Çetin (2017). Standard deviation, mean, t-test, ANOVA, and Pearson product-moment analyses were performed on the collected data to obtain the research findings. According to the research findings, it was concluded that sustainable leadership in schools is at a moderate level and teachers' creative thinking tendencies are at a high level. In addition, it was found that there were no statistically significant differences in the perception of sustainable leadership in schools and the level of creative thinking tendencies among teachers based on their gender, educational status, marital status, and professional seniority. However, it was concluded that there was a positive and moderately significant relationship between sustainable leadership in schools and teachers' creative thinking tendencies. Based on the research findings, the following recommendations are made to practitioners: school administrators should receive in-service training on sustainable leadership; principals should create environments that support teachers' creative thinking tendencies and increase teacher participation in decision-making processes; leadership roles in mixed-gender teams should be distributed with consideration for male teachers' high creativity tendencies; and projects that simultaneously develop sustainable leadership and creative thinking should be implemented. Researchers are advised to replicate similar studies in different regions, school types, and sample groups to test the generalizability of the findings, and to examine sustainable leadership not only through teachers' perceptions but also through administrators' self-assessments.
Benzer Tezler
- Öğretmenlerin görüşlerine göre sürdürülebilir liderlik ve okullarda hayat boyu öğrenme kültürü arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between sustainable leadership and life long learning culture in schools according to teachers' opinions
FATMA BETÜL YAZAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimSakarya ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖZDE SEZEN GÜLTEKİN
- Öğretmenlerin yenilikçi iş davranışları ile duygusal zekâları arasındaki ilişkide okul yöneticilerinin sürdürülebilir liderlik davranışlarının etkisi
The impact of school principals' sustainable leadership behaviors on the relationship between teachers' innovative work behaviors and emotional intelligence
NAZİK ŞENOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimSüleyman Demirel ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAİD TAŞ
- Sürdürülebilir liderlik ile öğrenen örgüt arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between sustainable leadership and learning organization
BEHİYE DAĞDEVİREN ERTAŞ
Doktora
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT ÖZDEMİR
- The mediating role of sustainable leadership on the relationship between teachers' environmental identity and environmental attitude
Öğretmenlerin çevre kimliği ve çevresel tutumu arasındaki ilişki üzerinde sürdürülebilir liderliğin aracılık rolü
YURDANUR ÇALIŞKAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
İşletmeAdana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İ. EFE EFEOĞLU
- İlköğretim okullarında karizmatik liderlik ile örgüt kültürü arasındaki ilişki
The relationship between charismatic leadership and organizational culture in primary schools
SİDRE CEYLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimDicle ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FIRAT KIYAS BİREL