Siber uluslararası ilişkilerde realist teori perspektifinden ittifaklar: Nato ve alternatif arayışlar
Alliances in cyber international relations from a realist theoretical perspective: Nato and the search for alternatives
- Tez No: 1011932
- Danışmanlar: PROF. DR. İSMAİL ERMAĞAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Siber caydırıcılık, Siber espiyonaj, Siber güvenlik, Siber güç, Siber istihbarat, Siber saldırı, Siber savaş, Siber suç, Siber terörizm, Siberuzay, Cyber deterrence, Cyberespionage, Cyber security, Cyber power, Cyber intelligence, Cyber attack, Cyber warfare, Cybercrimes, Cyber terrorism, Cyberspace
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medeniyet Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
21. yüzyılda siber uzayın“beşinci boyut”olarak yükselişi, uluslararası sistemin anarşik yapısını derinleştirerek devletlerin güvenlik ve ittifak stratejilerini kayda değer ölçüde dönüştürmüştür. Bu tez, siber uzayın hiper-anarşik, atıf sorunu barındıran ve makine hızında işleyen doğasının, devletleri Soğuk Savaş bakiyesi geleneksel ittifak modellerini sorgulamaya ittiğini Realist teori perspektifinden analiz etmektedir. Bu çalışma, siber uzayda NATO'nun ve alternatif ittifak modellerinin günümüz güvenlik ortamında ne ölçüde anlamlı ve sürdürülebilir olduğunu tartışmaktadır. NATO'nun siber uzayı askeri operasyon alanı ilan ederek normatif bir adaptasyon sağlasa da bürokratik yavaşlık, kapasite asimetrisi ve oybirliği kuralı nedeniyle anlık krizlerde operasyonel sınırlarına ulaştığını ve“güvenlik ikilemini”aşamadığını ortaya koymaktadır. Diğer taraftan, Batı merkezli düzene bir alternatif oluşturan Rusya, Çin ve İran ekseninin,“siber egemenlik”doktrininde birleşmelerine rağmen; karşılıklı stratejik şüphe, hiyerarşi sorunu ve operasyonel uyumsuzluklar nedeniyle kurumsal bir ittifaka dönüşemediği, esnek bir hizalanma seviyesinde kaldığı tespit edilmiştir. Çalışma, bu yapısal tıkanıklıkların aşılması yolunda uluslararası sistemin“Minilateralizm”,“Kabiliyet Kulüpleri”ve“Ağ Tipi Yönetişim”gibi yeni nesil, dar katılımlı ve sonuç odaklı kolektif savunma mekanizmalarına evrildiğini savunmaktadır. İstihbarat paylaşımında mutlak güvene, teknolojik üstünlükte üretim ortaklığına dayalı bu alternatif modellerin, hantal yapıların bıraktığı güvenlik boşluğunu doldurduğu görülmüştür. Nihayetinde bu çalışma, siber uzayda ittifakların artık statik bloklar halinde değil; tehdidin niteliğine göre şekillenen, çok katmanlı, esnek ve teknoloji eksenli bir mimari üzerinden yeniden kurgulandığını savunmaktadır.
Özet (Çeviri)
In the 21st century, the rise of cyberspace as the“fifth domain”has significantly transformed states' security and alliance strategies by deepening the anarchic structure of the international system. This dissertation analyzes, from the perspective of Realist theory, how the hyper-anarchic nature of cyberspace—characterized by attribution problems and machine-speed operations—has pushed states to question traditional alliance models inherited from the Cold War. The study examines the extent to which NATO and alternative alliance models remain meaningful and sustainable within the contemporary security environment of cyberspace. Although NATO has achieved a normative adaptation by recognizing cyberspace as a military operational domain, this dissertation argues that the Alliance has reached its operational limits in moments of immediate crisis due to bureaucratic sluggishness, capability asymmetries, and the consensus rule, and has thus failed to overcome the security dilemma. On the other hand, the Russia–China–Iran axis, which presents itself as an alternative to the Western-centered order, is found to have remained at the level of a flexible alignment rather than evolving into an institutionalized alliance, despite converging around the doctrine of“cyber sovereignty,”because of mutual strategic suspicion, hierarchy-related tensions, and operational incompatibilities. The study further contends that, in response to these structural bottlenecks, the international system is evolving toward new-generation, narrow-based, and outcome-oriented collective defense mechanisms such as minilateralism, capability clubs, and network governance. These alternative models, grounded in absolute trust in intelligence sharing and production partnerships aimed at achieving technological superiority, appear to fill the security vacuum left by cumbersome institutional structures. Ultimately, this dissertation argues that alliances in cyberspace are no longer being configured as static blocs; rather, they are being reconstructed through a multilayered, flexible, and technology-oriented architecture shaped by the nature of the threat.
Benzer Tezler
- İran dış politikasına realist bir bakış; Şii hilali ve Ortadoğu barışına etkileri
A realistic view of Iran's foreign policy; Shiite crescent and its effects on Middle East peace
SERDAR ASUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Uluslararası İlişkilerUfuk ÜniversitesiSiyaset ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SİBEL ELİF ÖZDİLEK
- Terörizm'in beşinci dalga teorisi perspektifinde dijital terörizm
Digital terrorism in the perspective of the fifth wave theory of terrorism
EMRE SOYLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Uluslararası İlişkilerTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA OZAN ŞAHİN
- Siber güvenliğe realist bir bakış
A realistic look at cybersecurity
OZAN SABRİ TUNCER
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Siyasal BilimlerSelçuk ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖNDER AYTAÇ AFŞAR
- Uluslararası güvenliğin yeni boyutu: Siber uzay
The new dimension of international security: Cyber space
EMRAH SAVAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Uluslararası İlişkilerGaziantep ÜniversitesiGüvenlik Stratejileri ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MESUT ŞÖHRET
- Sovyetler sonrası Gürcistan'ın dış politikasına yön veren etkenler
Factors guiding the foreign policy of post-Soviet Georgia
ATIF ABASOV
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Uluslararası İlişkilerSakarya ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİBEL AKGÜN