Sıçanlarda valproik asit ile oluşturulan otizm spektrum bozukluğu modelinde GLP-1 agonisti semaglutidin etkisi
The effect of the GLP-1 agonist semaglutide in a rat model of autism spectrum disorder induced by valproic acid
- Tez No: 1012206
- Danışmanlar: DR. YASEMİN TEKŞEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eczacılık ve Farmakoloji, Pharmacy and Pharmacology
- Anahtar Kelimeler: Otizm spektrum bozukluğu, valproik asit, semaglutid, BDNF, CREB, ERK, Glukagon benzeri peptid 1, Otizm, Autism spectrum disorder, valproic acid, semaglutide, BDNF, CREB, ERK
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Farmakoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Farmakoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sıçanlarda Valproik Asit ile Oluşturulan Otizm Spektrum Bozukluğu Modelinde GLP-1 Agonisti Semaglutid'in Etkisi Amaç: Otizm spektrum bozukluğu (OSB), patofizyolojisi tam olarak aydınlatılamamış karmaşık bir nörogelişimsel bozukluktur. Glukagon benzeri peptid-1 (GLP-1) sinyal yolundaki bozulmanın OSB patogenezinde rol oynayabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmada valproik asit (VPA) ile OSB modeli oluşturulan sıçanlarda GLP-1 agonisti semaglutid'in (SEMA) otizm benzeri davranışlar ve moleküler mekanizmalar üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Gebeliklerinin 12,5. gününde sıçanlara tek doz 400 mg/kg VPA intraperitoneal (i.p.) uygulandı. Erkek yavrulara postnatal 21. günden itibaren 4 hafta süre ile SEMA verildi. Üç odalı sosyallik ve sosyal yenilik, bilye gömme, açık alan, yükseltilmiş artı labirent, pasif sakınma ve sıcak tabla testleri uygulandı. Beyin dokularında nöroplastisite için brain derived neurotrophic factor (BDNF), cAMP response element-binding protein (CREB) ve extracellular signal regulated protein kinase 1 ve 2 (ERK 1 ve 2), oksidatif stres ve nöroinflamasyon için nuclear factor (erythroid-derived 2)- like 2 (Nrf2), nuclear factor-kappa B (NF-κB), apoptoz için caspase-3 gen ekspresyonları gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu (real-time PCR) yöntemiyle değerlendirildi. Bulgular: Prenatal VPA'ya maruz kalan sıçanlarda SEMA'nın, 40 µg/kg dozunda daha belirgin olmak üzere, OSB benzeri davranışları, anksiyeteyi, bozulmuş öğrenme-bellek performansını düzelttiği, BDNF/CREB/ERK sinyal yolağını modüle ettiği, Nrf2 ekspresyonunu artırarak ve NF-κB ekspresyonunu azaltarak antioksidan ve antiinflamatuar yanıtı güçlendirdiği ve apoptotik süreci baskıladığı saptandı. Sonuç: SEMA beyinde nörotrofik sinyal yolaklarını modüle ederek, oksidatif stres, nöroinflamasyon ve apoptozu baskılayarak OSB benzeri davranışları düzeltebilir. GLP-1 agonistleri OSB'de umut verici terapötik ajanlar olabilir.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT 6 The Effect of the GLP-1 Agonist Semaglutide in a Rat Model of Autism Spectrum Disorder Induced by Valproic Acid Objective: Autism spectrum disorder (ASD) is a complex neurodevelopmental disorder with a pathophysiology that remains incompletely understood. Dysregulation of glucagon- like peptide-1 (GLP-1) signaling may contribute to ASD pathogenesis. This study aimed to investigate the effects of the GLP-1 agonist semaglutide (SEMA) on autism-like behaviors and associated molecular mechanisms in a valproic acid (VPA)-induced rat model of ASD. Methods: Pregnant rats received a single intraperitoneal injection of 400 mg/kg VPA on gestational day 12,5. Male offspring were treated with SEMA for 4 weeks beginning on postnatal day 21. Three-chamber socialization and social novelty, ball-burrowing, open field, elevated plus maze, passive avoidance, and hot plate tests were performed. In brain tissues, the gene expression levels of brain-derived neurotrophic factor (BDNF), cAMP response element-binding protein (CREB), and extracellular signal-regulated kinases 1 and 2 (ERK 1 and 2) as neuroplasticity markers; nuclear factor erythroid 2-related factor 2 (Nrf2) and nuclear factor-kappa B (NF-κB) as oxidative stress and neuroinflammation markers; and caspase-3 as an apoptosis marker were analyzed by real-time polymerase chain reaction (real time PCR). Results: In prenatally VPA-exposed rats, SEMA significantly improved ASD-like behaviors, anxiety, and impaired learning-memory performance, with a more pronounced effect at the 40 µg/kg dose. Furthermore, SEMA was found to modulate the BDNF/CREB/ERK signaling pathway, enhance antioxidant and anti-inflammatory responses by increasing Nrf2 expression and decreasing NF-κB expression, and suppress the apoptotic process. Conclusion: SEMA may improve ASD-like behaviors by modulating neurotrophic signaling pathways in the brain and suppressing oxidative stress, neuroinflammation, and apoptosis. GLP-1 agonists may be promising therapeutic agents for ASD.
Benzer Tezler
- Valproik asitle indüklenen sıçan otizm spektrum bozukluğu modelinde dimetil fumarat uygulamasının olası terapötik etkilerinin araştırılması
Investigation of the possible therapeutic effects of dimethyl fumarate administration in the valproic acid-induced rat autism spectrum disorder model
KÜBRA KARADAĞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Eczacılık ve FarmakolojiHacettepe ÜniversitesiTıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET MERT ERTUNÇ
PROF. DR. MEHMET YILDIRIM SARA
- Sıçanlarda valproik asit ile oluşturulan otizm modelinde mitokondriyal dinamiklerin gelişimsel süreçte incelenmesi
Investigation of mitochondrial dynamics in the development process in the autism model created with valproic acid in rats
SAMED ÖZER
Doktora
Türkçe
2022
GenetikAcıbadem Mehmet Ali Aydınlar ÜniversitesiFizyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLDAL SÜYEN
- Sıçanlarda valproik asitle oluşturulmuş otizm modelindebarrel korteks morfolojisinin incelenmesi
Investigating the barrel cortex morphology in the rat valproic acidmodel of autism
ÇAĞLAR ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
MorfolojiEskişehir Osmangazi ÜniversitesiSinir Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN AY
- Sıçanlarda valproik asit ve propiyonik asit ile oluşturulmuş iki ayrı otizm modelinde yüksek performanslı gaz kromatografisi yöntemi kullanılarak beyin omurilik sıvısında ve serumda propiyonik asit düzeylerinin belirlenmesi
Determination of propionic acid levels in cerebrospinal fluid and serum using high-performance gas chromatography method in two separate autism models created with valproic acid and propionic acid in rats
PELİN DAMLA EGÜL CANSIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
NörolojiÜsküdar ÜniversitesiNörobilim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ÖZÇETİN ŞENÖZ
- Valproik asit ile oluşturulan rat otizm modelinde tedavi yöntemlerinin etkinliklerinin karşılaştırılması
Comparison of effifciency of treatment methods in valproic acid induced rat model of autism
RECEP KEŞLİ
Doktora
Türkçe
2021
Veteriner HekimliğiAfyon Kocatepe ÜniversitesiMedikal Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MİNE DOSAY AKBULUT