Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Tıp Fakültesi tıpta uzmanlık öğrencilerinin malpraktis ve defansif tıp konusundaki bilgi, tutum ve düşüncelerinin adli tıp açısından değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge, attitudes, and opinions of medical specialty residents at Çanakkale Onsekiz Mart University Faculty of Medicine regarding malpractice and defensive medicine from a forensic medicine perspective
- Tez No: 1012855
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ESİN AKGÜL KALKAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Adli Tıp, Forensic Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Adli Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırmanın amacı; tıpta uzmanlık öğrencilerinin malpraktis bilgi düzeyleri, malpraktis korkuları, tıbbi hatalara yönelik tutumları ve defansif tıp eğilimlerini incelemektir. Yöntem: Bu çalışma, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde eğitim gören tıpta uzmanlık öğrencilerinin katılımıyla gerçekleştirilen, tanımlayıcı ve analitik özellikte kesitsel bir çalışmadır. Veriler; Sosyodemografik Veri Formu, Malpraktis Bilgi Düzeyi Formu, Malpraktis Korku Ölçeği, Tıbbi Hatalarda Tutum Ölçeği ve Defansif Tıp Tutum Ölçeği kullanılarak yüz yüze ve çevrim içi anket yöntemiyle toplandı. Elde edilen verilerin istatistiksel analizi Jamovi (Open Statistical Software) programı aracılığıyla yapıldı. Tüm istatistiksel değerlendirmelerde anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Araştırmaya katılan tıpta uzmanlık öğrencilerinin (n= 204) %58,8'i (n= 120) kadındı. Katılımcıların yaş ortalaması 28,8±3,2 idi. Araştırma sonucunda, katılımcıların %69,6'sının yüksek düzeyde malpraktis korkusu taşıdığı ve %98,1'inin klinik pratiklerinde orta veya yüksek düzeyde defansif tıp uygulamalarına başvurduğu saptandı. Tıpta uzmanlık öğrencilerinin malpraktis korkuları arttıkça defansif tıp uygulamalarına başvurma eğilimlerinin de anlamlı düzeyde arttığı belirlendi (rs= 0,475; p<0,001). Katılımcıların temel malpraktis kavramlarında bilgi düzeyi yüksek bulunmasına rağmen, aydınlatılmış onam ve hukuki sorumluluk sınırları gibi ayrıntılarda bilgi eksiklikleri vardı. Ayrıca, meslekte 5 yıl ve daha az deneyimi olan hekimlerin defansif tıp eğilimlerinin daha yüksek olduğu saptandı (p<0,05). Katılımcıların %60,3'ünün uzmanlık dalı tercihinde malpraktis çekincesinden etkilendiği belirlendi. Uzmanlık dalı tercihinde bu çekinceden etkilenme oranının kadın hekimlerde (%70,8) erkek hekimlere (%45,2) göre, dahili branşları tercih edenlerde (%67,1) cerrahi branşları tercih edenlere (%38,8) göre ve haftalık 0–40 saat çalışan grupta (%74,6) daha uzun süre çalışanlara (%54,5) göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlendi (p<0,05). Buna karşın, malpraktis iddiasıyla şikayet edilme (%18,4), çevresinde ceza alan meslektaşı bulunma (%22,4) ve gelecek 10 yıl içinde dava açılma beklentisi (%57,1) oranlarının cerrahi bilimlerde dahili bilimlere (%7,1; %8,4 ve %34,8) göre daha yüksek olduğu saptandı (p<0,05). Sonuç: Malpraktis korkusu, tıpta uzmanlık öğrencileri arasında oldukça yaygındır ve defansif tıp uygulamalarını doğrudan etkilemektedir. Ayrıca bu korku, hekimlerin branş seçiminde, cerrahi gibi yüksek riskli alanlardan kaçınmalarına neden olmaktadır. Gelecekte cerrahi disiplinlerde ve riskli uzmanlık alanlarında yaşanabilecek olası hekim açığı krizini önlemek adına, bu branşlara yönelik uzmanlık eğitimi çekirdek müfredatlarında malpraktis ve defansif tıp konularına ilişkin bilişsel, olgu temelli ve uygulamalı içeriklerin güçlendirilmesi ve asistan hekimlerin çalışma koşullarının iyileştirilmesi önerilir.
Özet (Çeviri)
Purpose: The aim of this study was to examine medical specialty residents' level of knowledge about malpractice, their fear of malpractice, their attitudes toward medical errors, and their tendencies toward defensive medicine. Method: This cross-sectional study, characterized by descriptive and analytical features, was conducted with the participation of medical specialty residents studying at Çanakkale Onsekiz Mart University Faculty of Medicine. Data were collected through face-to-face and online surveys using a Sociodemographic Data Form, Malpractice Knowledge Level Form, Malpractice Fear Scale, Attitude Toward Medical Errors Scale, and Defensive Medicine Attitude Scale. Statistical analysis of the obtained data was performed using Jamovi (Open Statistical Software). For all statistical evaluations, the significance level was accepted as p<0.05. Results: Of the medical specialty residents participating in the study (n= 204), 58.8% (n= 120) were female. The mean age of the participants was 28.8±3.2 years. The findings revealed that 69.6% of the participants had a high level of fear of malpractice, and 98.1% resorted to moderate or high levels of defensive medicine practices in their clinical work. As the fear of malpractice increased among residents, their tendency to engage in defensive medicine practices also increased significantly (rs= 0.475; p<0.001). Although participants demonstrated a high level of knowledge regarding basic malpractice concepts, gaps were identified in more specific areas such as informed consent and the limits of legal liability. Additionally, physicians with 5 years or less professional experience showed significantly higher tendencies toward defensive medicine (p<0.05). It was determined that 60.3% of the participants were influenced by concerns about malpractice when choosing their specialty. This influence was significantly higher among female physicians (70.8%) compared to male physicians (45.2%), among those preferring internal medicine specialties (67.1%) compared to surgical specialties (38.8%), and among those working 0–40 hours per week (74.6%) compared to those working longer hours (54.5%) (p<0.05). On the other hand, the rates of facing malpractice claims (18.4%), having a colleague in their environment who had received a penalty (22.4%), and expecting to face litigation within the next 10 years (57.1%) were found to be higher in surgical sciences compared to internal sciences (7.1%, 8.4%, and 34.8%, respectively) (p<0.05). Conclusion: Fear of malpractice is highly prevalent among medical residents and directly influences their engagement in defensive medicine practices. Moreover, this fear affects physicians' specialty choices, leading them to avoid high-risk fields such as surgical disciplines. To prevent a potential future shortage of physicians in surgical and other high-risk specialties, it is recommended to strengthen cognitive, case-based, and practical training components related to malpractice and defensive medicine within the core curricula of these specialties, and to improve the working conditions of resident physicians.
Benzer Tezler
- Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencilerinin çocuk ı̇stismarı ve ı̇hmalinin belirti ve risklerini tanımlama durumu ve öğrencilerin bilgi ve farkındalık düzeyine adli tıp eğitiminin etkisi
The identification of the signs and risks of child abuse and neglect by medical students of Çanakkale Onsekiz Mart University and the effect of forensic medicine education on students' knowledge and awareness levels
NAGİHAN ÖZKULLUK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Adli TıpÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiAdli Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESİN AKGÜL KALKAN
- Tıp fakültesi öğrencilerinin postüral bozukluklar hakkında bilgi ve farkındalık düzeylerinin araştırılması
Investigation of medical students knowledge and awareness levels regarding postüral disorders
MERVE NUR METİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ COŞKUN ZATERİ
- Tıp fakültesi öğrencilerinde nikotin bağımlılığı ve uyku kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of nicotine addiction and sleep quality in medicine faculty students
ÖZGÜN ARSLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Aile HekimliğiÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF HAYDAR ERTEKİN
PROF. DR. ERKAN MELİH ŞAHİN
- Tıp fakültesi öğrencilerinde dijital wellbeing verileri ile uyku kalitesi arasındaki ilişki
The relationship between digital wellbeing data and sleep quality in medical faculty students
ÜMİT GÜNARA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUSUF HAYDAR ERTEKİN
- Tıp fakültesi öğrencilerinde cinsel yönelime ilişkin tutumlar ve ilişkili psikososyal risk etkenleri
Attitudes towards sexual orientation in medical faculty students and related psychosocial risk factors
BERKE BETİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DEMET GÜLEÇ ÖYEKÇİN