Bazı somatotip hesaplama programlarının incelenerek yeni somatotip programı geliştirilmesi
Development of a new somatotype program through the examination of some somatotype calculation programs
- Tez No: 1013825
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DENİZ ŞENOL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Anatomi, Anatomy
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Düzce Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Anatomi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Somatotip, insan vücudunun morfometrik özelliklerine göre endomorfi, mezomorfi ve ektomorfi olarak sınıflandırılması yöntemidir. Spor bilimleri, antropoloji, sağlık ve tıp alanları olmak üzere birçok alanda somatotip değerlendirmelerine ihtiyaç duyulmaktadır. Altın standart olarak kabul edilen Heath-Carter somatotip belirleme yönteminde, toplanan veriler üzerinden matematiksel işlemler ya da değerlendirme formlarıyla somatotip numerik değerlerinin belirlenmesi, kategorik isimlendirmelerinin yapılması ve yine matematiksel işlemlerle iki boyutlu somatokart görsellerinin oluşturulması gerekmektedir. Bu süreçleri kolaylaştırmak için mevcut programlar bulunsa da bütüncül bir yaklaşımla somatotip belirlenmesi sınırlıdır. Bu tez çalışmasında, mevcut programların avantaj ve dezavantajlarından yola çıkarak“SomatoMetrics”adında, bütüncül bir yaklaşımla somatotip belirleyen modern bir program geliştirilerek geçerlik ve güvenilirliği araştırıldı. Etik kurul onayı alındıktan sonra 18-35 yaş aralığında 132 birey çalışmaya dahil edildi. Bireylerden Heath-Carter somatotip belirleme metoduna uygun olarak antropometrik veriler toplandı. Tanita SC-330S cihazı kullanılarak biyoelektrik empedans analizi (BEA) yapıldı. Elde edilen antropometrik verilerle SomatoMetrics, SOMATOTÜRK ve Somatotype programlarında somatotip değerlendirmeleri yapıldı. SomatoMetrics programı ön yüzde Flutter, arka yüzde Golang programlama dili kullanılarak geliştirildi. Geliştirilen programa aynı anda birden fazla projenin yönetilebilmesi, verilerin tek tek veya BEA verileri dahil toplu olarak girilebilmesi, somatotiplerin numerik, kategorik karşılıkları ve somatokart görsellerine ek üç boyutlu saçılım grafikleri oluşturabilmesi gibi özellikler eklendi. İleri filtreleme seçenekleri ile filtrelere göre şekil ve renk atamalarının yapılabildiği, toplu çıktı alınabilen modern bir kullanıcı arayüzü geliştirildi. Güvenilirlik analizinde Intraclass Correlation Coefficient (ICC), Pearson korelasyonu, ortalama mutlak farklar ve Bland–Altman analizi kullanıldı. Kategorik isimlendirmelerin uyumu, Cohen's Kappa katsayısı kullanılarak değerlendirildi. Programlar arası ICC analiz sonuçları yüksek uyum gösterirken (ICC: 0,999-1,000; p<0,001); Pearson korelasyon analizinde somatotip bileşenlerinde pozitif yönlü, 0.99'ün üzerinde kuvvetli korelasyon olduğu tespit edildi. Bland–Altman analizinde sistematik bir yanlılık saptanmadı. Cohen's kappa değerleri, SomatoMetrics'in diğer yöntemlerle benzer doğrulukta çalıştığını gösterdi (Cohen's kappa: 0,970 ve 0,902; p<0,001). Sonuç olarak, SomatoMetrics somatotip belirlemede kullanıcı dostu, pratik ve güvenilir bir alternatif dijital araç sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Somatotype is a method of classifying the human body into endomorphy, mesomorphy, and ectomorphy based on its morphometric characteristics. Somatotype assessments are required in many fields, including sports science, anthropology, health, and medicine. In the Heath–Carter somatotype method, which is accepted as the gold standard, mathematical calculations or evaluation forms are used to determine numerical somatotype values, assign categorical classifications, and generate a two-dimensional somatochart. Although existing programs aim to facilitate these processes, a comprehensive approach to somatotype determination remains limited. In this thesis, based on the advantages and disadvantages of existing programs, a modern software program called“SomatoMetrics”was developed to determine somatotype using a holistic approach, and its validity and reliability were investigated. After obtaining ethical committee approval, 132 individuals between the ages of 18-35 were included in the study. Anthropometric data were collected according to the Heath-Carter method. Bioelectrical impedance analysis (BIA) was performed using the Tanita SC-330S device. Somatotypes were determined in each program (SomatoMetrics, SOMATOTURK, and Somatotype) using the anthropometric data. The SomatoMetrics program was developed using Flutter for frontend and Golang programming language for backend. Features such as managing multiple projects simultaneously, entering data individually or in bulk including BIA data, generating numerical and categorical somatotype outputs, somatochart visuals, and additional three-dimensional scatter plots were added to the developed program. A modern user interface was developed that allows shape and color assignments according to advanced filtering options and enables bulk output generation. Intraclass Correlation Coefficient (ICC), Pearson correlation, mean absolute differences, and Bland–Altman analysis were used to assess reliability. The consistency of categorical naming was evaluated using Cohen's Kappa coefficient. Inter-program ICC analysis results showed high agreement (ICC: 0.999-1.000, p<0.001); Pearson correlation analysis revealed strong positive correlations above 0.99 in somatotype components. No systematic bias was detected in the Bland–Altman analysis. Cohen's kappa values indicated that SomatoMetrics demonstrated accuracy comparable to other methods (Cohen's kappa: 0.970 and 0.902; p<0.001). As a result, SomatoMetrics provides a user-friendly, practical, and reliable digital alternative for somatotype determination.
Benzer Tezler
- Türkiye Kano Milli Takımı durgunsu kayakçılarının antropometrik-somatotip özellikleri ve çeşitli performans testi sonuçlarının performansla ilişkisinin incelenmesi
Investigation of anthropometric-somatotype characteristics, some performance test results and their relationships with performance in Turkish National Flatwater kayak team paddlers
FIRAT AKÇA
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
SporAnkara ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. SÜRHAT MÜNİROĞLU
- İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu öğrencilerinin antropometrik ölçülerinin incelenmesi
Investigation of anthropometric measurements of School of Physical Education and Sports students in Inonu University
DENİZ ŞENOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Anatomiİnönü ÜniversitesiAnatomi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DAVUT ÖZBAĞ
PROF. DR. MURAT ÖGETÜRK
- 12-15 yaş grubu judocu, güreşçi ve sedanterde somatotipin belirlenmesi
The determination of somatotype in the judoist, wrestlers and sedanter between the ages 12 to 15
FAİK YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
SporSelçuk ÜniversitesiAntrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. TURGUT KAPLAN
- Somatotip özellikler açısından bazı motorik parametrelerin incelenmesi
Examination of some motoric parameters based on somatotype features
FAHRİ SAFA ÇINARLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Sporİnönü ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUHAMMED EMİN KAFKAS
DOÇ. DR. FERDA GÜRSEL
- 12-14 yaş erkek basketbolcuların somatotip yapılarının ve bazı kuvvet parametrelerinin şut performansları ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between somatotypes structures and strength levels of 12-14 years old basketballs with shooting performance
İSMAİL ÇEŞMECİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
SporHaliç ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM TURGAY TURAN