Sosyal medya platformlarındaki yapay zekâ destekli tavsiye algoritmalarının Amerikan hukuku bağlamında değerlendirilmesi
Evaluation of AI-powered recommendation algorithms on social media platforms within the context of U.S. law
- Tez No: 1013889
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MERVE AYŞEGÜL KULULAR İBRAHİM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bilişim ve Teknoloji Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Bilişim ve Teknoloji Hukuku Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bilişim çağı olarak adlandırılan günümüz dünyasında bilginin elde edilmesinde ana kaynak web 2.0 ile birlikte sosyal medya olmuştur. Sosyal medyanın gelişmeye başladığı yıllarda bu çevrim içi platformların tasarımı ve bilgi sunum biçimleri bugüne kıyasla herkes için tutarlı olması sebebiyle daha basit ve sade iken; tavsiye algoritmalarının platformlarda kullanılmaya başlanmasıyla birlikte platformların tasarımlarında derin değişiklikler yaşanmıştır ve bilginin yayılma biçimi oldukça karmaşıklaşmıştır. Başlangıçta sosyal medya kullanıcılarına özel deneyimler yaşatmak amacıyla uygulamaya alınan tavsiye algoritmaları, zamanla dezenformasyon, siyasi seçimlerin manipüle edilmesi, terörist faaliyetler, nefret söylemi ve çocukların gelişimi gibi alanlarda ya olumsuz sonuçlara neden olmuştur ya da var olan risklerin boyutunu arttırmıştır. Yaşanan bu durum karşısında platformlarında tavsiye algoritmaları kullanan hizmet sağlayıcı olan sosyal medya şirketlerinin hukuken sorumluluğu tartışılır hale gelmiştir. Ancak yasal mevzuat uyarınca sosyal medya platformunun işletmecisi olan şirketlere tavsiye algoritmasının neden olduğu zararlar dolayısıyla hukuken sorumluluk yüklenmesi mümkün gözükmemektedir. Bu durumun sebebi olarak internetin 1990'lı yıllardan günümüze kadar yaşadığı gelişim karşısında yasaların bu değişime kayıtsız kalması veya kendini yenileyemediği için günümüzdeki ihtiyaçlara cevap verememesi gösterilebilir. Bununla birlikte yargı makamları önünde görülen davalar da göstermektedir ki sosyal medya şirketlerinin tavsiye algoritmalarıyla değişen faaliyetleri, hukuki statülerinin ve dolayısıyla hukuki sorumluluklarının yeniden gözden geçirilmesini hakkaniyet gereği zorunlu hale getirmiştir. Tez çalışması ile birlikte sosyal medya şirketlerinin yasal mevzuat karşısındaki hukuki statüsü ve faaliyetleri incelenerek tavsiye algoritması kullanımından doğan sorumlulukları yargı makamlarının kararlarıyla birlikte analiz edilmiştir. Bu analiz doğrultusunda çevrim içi platformu işleten şirketlerin algoritmik faaliyetlerden kaynaklanan zararlardan hukuken sorumlu olması gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu sorumluluk görüşüyle beraber platformları işleten şirketlerin tavsiye algoritması kullanımı çerçevesindeki değişmesi potansiyel olarak düşünülen statülerine ve sorumluluklarına ilişkin doktrinde sunulan çözüm önerilerine yer verilmiştir.
Özet (Çeviri)
In today's world, often referred to as the Information Age, social media has become the primary source for obtaining information alongside Web 2.0. In the early years of social media, the design of these online platforms and the way information was presented were simpler and more straightforward compared to today, as they were consistent for everyone; however, with the introduction of recommendation algorithms on these platforms, their designs have undergone significant changes, and the way information spreads has become quite complex. Recommendation algorithms, initially implemented to provide users with personalized experiences, have over time either led to negative outcomes or exacerbated existing risks in areas such as misinformation, the manipulation of political elections, terrorist activities, hate speech, and children's development. In light of this situation, the legal liability of social media companies—as service providers utilizing recommendation algorithms on their platforms—has become a subject of debate. However, under current legal regulations, it does not appear possible to hold the companies operating social media platforms legally liable for damages caused by recommendation algorithms. This situation can be attributed to the fact that laws have either remained indifferent to the internet's evolution from the 1990s to the present or have failed to adapt, thereby unable to address current needs. Furthermore, cases heard in courts demonstrate that the evolving activities of social media companies driven by recommendation algorithms have made it imperative, in the interest of fairness, to re-examine their legal status and, consequently, their legal liabilities. This thesis examines the legal status and activities of social media companies in relation to existing legislation and analyzes the liabilities arising from the use of recommendation algorithms in conjunction with judicial decisions. Based on this analysis, it has been concluded that companies operating online platforms should be held legally liable for damages resulting from algorithmic activities. Along with this view on liability, the thesis presents proposed solutions offered in legal doctrine regarding the potential changes to the legal status and liabilities of companies operating platforms within the framework of recommendation algorithm usage.
Benzer Tezler
- Sosyal medyada yapay zekâ içerik destekli siyasal dezenformasyon yayılımı
Artificial intelligence content-supported political disinformation spread on social media
TUĞBA IŞIK ERCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
GazetecilikAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEM YAŞIN
- Yapay zekâ destekli dil öğrenme platformlarında kullanıcı yorumlarının içerik analizi: Sosyal Medya'daki İngilizce dil öğrenme uygulaması, Cambly örneği
Content analysis of user comments on artificial intelligence supported language learning platforms: The example of Cambly, an English language learning application on social media
ŞUHAY NAKİPOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İletişim Bilimleriİstanbul Arel ÜniversitesiMedya ve Kültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ORHAN FAİK
- Prıorıtızatıon of socıal medıa advertısıng channels ınonlıne retaılıng by an aı-drıven mcdm framework
Çevrimiçi perakendecilikte sosyal medya reklamkanallarinin yapay zeka destekli bir çkkv çerçevesiyleönceliklendirilmesi
SABA MOSTAFAEI
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUSUF İLKER TOPCU
- Sosyal medyada sanal kimlik: Yapay zekâ destekli sanal influncer'lar
Virtual identity in social media: artificial intelligence-supported virtual influencers
VEDAT AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
GazetecilikAtatürk ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İBRAHİM ETEM ZİNDEREN
- Markaların sosyal medya tasarımlarında insan yapay zekâ işbirliği: etik ve yaratıcılık üzerine bir inceleme
Human-ai collaboration in social media designs of brands: an examination of ethics and creativity
ŞİMAL ÖZEN YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İletişim Bilimleriİstanbul Kültür Üniversitesiİletişim Sanatları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGE ÖZKÖK ŞİŞMAN