Çocuk acil servisine başvuran akut zehirlenme vakalarının maruziyet etkenleri, demografik özellikleri, klinik durum ve tedavi süreçlerinin incelenmesi
Evaluation of exposure factors, demographic characteristics, clinical features and treatment processes in acute poisoning cases presenting to the pediatric emergency department
- Tez No: 1013980
- Danışmanlar: PROF. DR. CAN DEMİR KARACAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Zehirlenme zararlı bir maddenin vücuda alınması sonucunda normal fizyolojik işlevlerin bozulmasıyla ortaya çıkan bir klinik durumdur. Çocukluk çağında zehirlenmeler yaşa göre değişen klinik özellikleri ve adolesan dönemde artan kasıtlı alım oranları nedeniyle önemli bir sağlık sorunudur. Bu çalışmada, üçüncü basamak bir çocuk acil servisinde 2021–2024 yılları arasında zehirlenme nedeniyle başvuran hastaların demografik özellikleri, etken maddeler, klinik bulgular, tedavi yaklaşımları ve izlem sonuçlarının değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya 1 Ocak 2021–31 Mayıs 2024 tarihleri arasında zehirlenme ile başvuran 858 olgu dahil edildi. Hastaların yaş, cinsiyet, zehirlenme etkeni, alım şekli, başvuru süresi, klinik bulgular, laboratuvar sonuçları, uygulanan tedaviler ve yatış durumları hastane kayıtlarından elde edilerek analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen olguların %54,8'i kız olup, hastaların yaş ortalaması 121,9±77,9 ay olarak saptandı. Olguların %37,5'inin 0–60 ay, %7,3'ünün 61–144 ay ve %55,1'inin 145–216 ay aralığında olduğu görüldü. Olguların %53,4'ünde kasıtlı, %46,6'sında kazara maruziyet söz konusuydu. 0–60 ay yaş grubunda zehirlenmelerin büyük çoğunluğu kazara (%98,4) gerçekleşirken, adolesan yaş grubunda kasıtlı alımlar daha yüksek oranda saptandı (%93,4) (p<0,001). Zehirlenmeye en sık ilaçlar (%47,9) neden olurken, ikinci sırada etanol maruziyeti (%19,9) yer aldı. İlaç zehirlenmelerinin en sık antidepresanlar (%26,2) nedeniyle olduğu belirlendi ve olguların %32,8'inde birden fazla ilacın birlikte alındığı saptandı. Hastaların %61,4'ü semptomatikti, en sık gastrointestinal (%37,9) ve nörolojik (%33,3) sistem bulguları izlendi. Yoğun bakım gereksinimi adolesan yaş grubunda daha yüksek görüldü (p<0,001). Çalışma süresince mortaliteye rastlanmadı. Sonuç: Pediatrik zehirlenmeler yaşa bağlı belirgin farklılık göstermektedir. Küçük çocuklarda kazara ve ev içi maruziyetler ön plandayken, adolesan dönemde kasıtlı ve çoklu ilaç alımları daha sık görülmüştür. Bu bulgular, erken çocukluk döneminde koruyucu önlemlerin, adolesan dönemde ise ruh sağlığı odaklı yaklaşımların önemini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Introduction and Aim: Poisoning is a clinical condition resulting from exposure to a harmful substance that disrupts normal physiological functions. In childhood, poisoning represents a significant health concern due to age-related differences in clinical presentation and the increasing frequency of intentional ingestion during adolescence. This study aimed to evaluate the demographic characteristics, causative agents, clinical features, treatment approaches, and outcomes of patients admitted with poisoning to a tertiary pediatric emergency department between 2021 and 2024. Materials and Methods: This retrospective descriptive study included 858 patients who presented with poisoning between January 1, 2021, and May 31, 2024. Data regarding age, sex, causative agents, type of exposure (accidental or intentional), time to presentation, clinical findings, laboratory results, treatment modalities, and hospitalization status were obtained from hospital records and analyzed. Results: Of the patients, 54.8% were female, and the mean age was 121.9±77.9 months. Among the cases, 37.5% were aged 0–60 months, 7.3% were 61–144 months, and 55.1% were 145–216 months. Overall, 53.4% of poisonings were intentional and 46.6% were accidental. Accidental exposures predominated in the 0–60 month age group (98.4%), whereas intentional ingestions were significantly more frequent in adolescents (93.4%) (p<0.001). Medications were the most common cause of poisoning (47.9%), followed by ethanol exposure (19.9%). Among drug-related poisonings, antidepressants were the most frequently involved agents (26.2%), and multiple drug ingestion occurred in 32.8% of cases. A total of 61.4% of patients were symptomatic at presentation, with gastrointestinal (37.9%) and neurological (33.3%) findings being the most common. Intensive care admission was significantly higher in the adolescent age group (p<0.001). No mortality was observed during the study period. Conclusion: Pediatric poisonings show marked age-related differences. Accidental household exposures are more common in younger children, whereas intentional and multiple drug ingestions are more prevalent during adolescence. These findings emphasize the importance of preventive strategies in early childhood and mental health–focused interventions during adolescence.
Benzer Tezler
- Pediatrik ilaç intoksikasyonlarında risk faktörleri, klinik bulgular ve prognozun değerlendirilmesi
Evaluation of risk factors, clinical characteristics, and prognosis in pediatric drug intoxications
AYŞE SUBAŞI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NARİN AKICI
- Zehirlenme nedeni ile Çocuk Acil Ünitesi'ne başvuran hastaların değerlendirilmesi ve risk faktörlerinin belirlenmesi
Detection of risk factors and evaluation of patients applied to Child Emergency Unit due to intoxication
MOHAMMED KASEM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2010
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıHacettepe ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLSEV KALE
- Çocuk acil servise başvuran zehirlenme hastalarının değerlendirilmesi
Evaluation of pediatric poisoning cases admitted to the emergency department
LEYLA ALIYEVA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıManisa Celal Bayar ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALKAN BAL
- Çocuk acil polikliniğine ilaç zehirlenmesi nedeniyle gelen çocuk olgularda demografik özellikler ve ailesel etmenlerin değerlendirilmesi
Detection of risk factors and evaluation of patients applied to child emergency unit due to intoxication.
ALKIN MELİKOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıBezm-İ Alem Vakıf ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. M.RUŞEN DÜNDARÖZ
- İntoksikasyon tanısıyla çocuk sağlığı ve hastalıkları servisinde ve acilinde takip edilen hastaların sosyodemografik açıdan değerlendirilmesi
Sosyodemographic evaluation of patients diagnosis with intoxication followed in child health and diseases service and emergency
HALİL ALKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TAMAY GÜRBÜZ