Ailevi Akdeniz Ateşi olan çocuklarda serum amiloid A ölçümünün tanı ve tedavide yeri
The role of serum amyloid A measurement in the diagnosis and management of children with Familial Mediterranean Fever
- Tez No: 1014013
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BİNNAZ ÇELİK
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: anti-IL1, çocuklar, kolşisin, AAA, serum amiloid A, anti-IL1, children, colchicine, FMF, serum amyloid A
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Kayseri Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
AİLEVİ AKDENİZ ATEŞİ OLAN ÇOCUKLARDA SERUM AMİLOİD A ÖLÇÜMÜNÜN TANI VE TEDAVİDE YERİ ÖZET Amaç: Ailevi Akdeniz Ateşi (AAA) olan çocuklarda serum amiloid A' nın (sAA) AAA tanısındaki rolünü ve izlem süresince seyrini değerlendirerek AAA hastalarında bu biyobelirtecin yüksekliği ile ilişkili faktörleri belirlemek. Gereç ve Yöntem: Haziran 2023 ile Haziran 2025 tarihleri arasında AAA tanısıyla değerlendirilen çocukların tıbbi kayıtları incelendi. Düzeyleri etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla tekrarlayan sAA ölçümleri Lineer karma model (Linear mixed model, LMM) ile analiz edildi. Genotipler arası sAA ile C-reaktif protein (CRP) farklılıklarını ortaya çıkarmak için LMM'de bir genotip-CRP etkileşimi kullanıldı. Genelleştirilmiş doğrusal karma modeller (Generalized linear mixed model, GLMM) ile, farklı CRP eşiklerinde yüksek sAA olasılığı değerlendirildi. Bulgular: Lineer karma model analizinde homozigot M694V genotipi ve yakın zamandaki klinik aktivite, sAA yüksekliğini etkileyen bağımsız faktörler idi. Homozigot M694V dışı genotipler ile CRP etkileşimi (beta = -0,15; p = 0,001), homozigotlarda daha yüksek bir inflamatuvar yanıt yörüngesi ortaya koydu ve bunun CRP 10 mg/L düzeyinde istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılığa ulaştığı görüldü (p = 0,043). Genelleştirilmiş lineer karma modeller analizinde, homozigot M694Vgenotipinin sAA >10 mg/L olasılığını artırdığı izlendi (OR 3,32; p < 0,001). Anti-interlökin-1 (IL-1) tedavisi sAA yüksekliği ihtimalini azaltırken (p <0,001), kolşisin dozunun sAA düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkisi görülmedi (p = 0,540). Sonuç: Homozigot M694V genotipi, minimal inflamasyona karşı dahi artmış bir inflamatuvar yörünge ile karakterize sAA düzeylerine yol açmaktadır. Bu hastalarda, CRP düzeyleri ile birlikte yapılan klinik izlem, sıklıkla önemli düzeydeki subklinik sAA yüksekliğini maskelemektedir. Dahası, artmış sAA yörüngesi, hasar birikiminin bir öncülü olarak görülebilir. Bu nedenle, yüksek riskli genotipler için sAA kılavuzluğunda izlem esas olmalı ve tekrarlayan ölçümlerde izlenen sAA yüksekliği, biyolojik tedavilere daha erken geçiş için nesnel bir gösterge olarak kabul edilmelidir.
Özet (Çeviri)
THE ROLE OF SERUM AMYLOID A MEASUREMENT IN THE DIAGNOSIS AND MANAGEMENT OF CHILDREN WITH FAMILIAL MEDITERRANEAN FEVER ABSTRACT Objectives: To evaluate the role of serum amyloid A (sAA) in the diagnosis of familial Mediterranean fever (FMF) in children and to assess its trajectory during follow-up, as well as to identify factors associated with elevated levels of this biomarker in patients with FMF. Methods: Between June 2023 and June 2025, the medical records of children evaluated with a diagnosis of familial Mediterranean fever (FMF) were reviewed. Repeated sAA measurements were analyzed using a linear mixed model (LMM) to identify factors influencing sAA levels. A genotype–C-reactive protein (CRP) interaction term was incorporated into the LMM to determine genotype-specific differences in the relationship between sAA and CRP. Generalized linear mixed models (GLMMs) were used to evaluate the probability of elevated sAA across different CRP thresholds. Results: In the linear mixed model analysis, homozygous M694V genotype and recent clinical activity were independent factors affecting elevated sAA levels. The interaction between non-homozygous M694V genotypes and CRP (β = −0.15, p = 0.001) indicated a higher inflammatory response trajectory in homozygous patients, reaching a statistically significant difference at a CRP level of 10 mg/L (p = 0.043). In the generalized linear mixed model analysis, homozygous M694V genotype was associated with an increased probability of sAA >10 mg/L (OR: 3.32, p <0.001). Anti-interleukin-1 (IL-1) therapy reduced the likelihood of elevated sAA (p <0.001), whereas colchicine dose had no significant effect on sAA levels (p = 0.540).Conclusion: Homozygous M694V genotype is associated with sAA levels characterized by an enhanced inflammatory trajectory, even in the presence of minimal inflammation. In these patients, clinical monitoring based on CRP levels may often mask substantial subclinical sAA elevation. Moreover, an increased sAA trajectory may be regarded as a precursor of cumulative damage. Therefore, sAA-guided monitoring should be central in patients with high-risk genotypes, and persistently elevated sAA levels on repeated measurements should be considered an objective indicator for earlier transition to biologic therapy.
Benzer Tezler
- Ailevi akdeniz ateşli çocuklarda ürik asit, D-Dimer ve vitamin D'nin ataklarla ilişkisi
Başlık çevirisi yok
BELEN ATEŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN DURSUN
- Kliniğimizde takip edilen Henoch-Schönlein purpurası tanılı çocuk hastaların klinik ve laboratuvar özelliklerinin değerlendirilmesi
Kliniğimizde takip edilen Henoch-Schönlein purpurası tanılı çocuk hastaların klinik ve laboratuvar özelliklerinin değerlendirilmesi
ESRA BİLDİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL İBRAHİM ATASOY
- Ailevi akdeniz ateşi tanısı alan çocuklarda prognozu belirlemede oksidatif stresin rolü ve oksidatif stres belirteçlerinin gen mutasyonları ile ilişkisi
The role of oxidative stress in determining the prognosis in children diagnosed with familial mediterranean fever and the relationship between oxidative stress and gene markers
ÖZLEM ERYAVUZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2011
NefrolojiErciyes ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RUHAN DÜŞÜNSEL
- Çocuklarda ailevi Akdeniz ateşinde trombosit ilişkili değişkenlerin önemi
The importance of platelet-related variables in familial mediterranean disease in children
BESİM HACIOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAydın Adnan Menderes ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FERAH SÖNMEZ
- Pediyatrik ailesel Akdeniz ateşi hastalarında günlük tek ve iki doz kolşisin uygulamalarının etkinlik açısından karşılaştırılması
The comparison of the efficacy of once and twice daily dosage of colchicine in pediatric patients with familial mediterranean fever
ADEM POLAT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGataÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERKAN DEMİRKAYA