Sedanter yaşayan bireyler ile fiziksel aktivite yapan bireylerin vücut kompozisyonlarının biyoelektrik impedans analizi ile ölçümü ve biyokimyasal belirteçlerin karşılaştırılması
Measurement of body composition of sedentary and physically active individuals using bioelectric impedance analysis and comparison of biochemical markers
- Tez No: 1014016
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HAKAN GÜLMEZ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Egzersiz, Elektriksel empedans, Vücut bileşimi, Body composition, Electric impedance, Exercise
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Demokrasi Üniversitesi
- Enstitü: Buca Seyfi Demirsoy Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Sedanter yaşam tarzı; obezite, kardiyovasküler hastalıklar, diyabet, hipertansiyon gibi birçok kronik hastalığa zemin hazırlamaktadır. Düzenli fiziksel aktivitenin ise vücut kompozisyonunu düzeltmenin yanı sıra hastalık gelişimini önlemede, kronik hastalıkların seyrini yavaşlatmada, yaşam kalitesini artırmada ve biyokimyasal parametreler üzerinde olumlu etkiler sağladığı bilinmektedir. Bununla birlikte fiziksel aktivitenin bu parametreler üzerindeki etkileri ve özellikle egzersiz süresine bağlı değişiklikler literatürde halen tartışmalıdır. Bu çalışmada amaç, yetişkin bireylerde fiziksel aktivite düzeyi ile vücut kompozisyonu, biyokimyasal ve hematolojik parametreler arasındaki ilişkinin değerlendirilmesidir. Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipteki bu çalışmaya 234 erişkin birey dahil edilmiştir. Katılımcıların sosyodemografik verileri ve Birinci Basamakta Fiziksel Aktivite Anketi aracılığıyla fiziksel aktivite ve haftalık egzersiz düzeyleri kaydedilmiştir. Vücut kompozisyon ölçümleri biyoelektrik impedans analizi aracılığıyla yapılmıştır. Laboratuvar verileri ise elektronik hasta kayıtları üzerinden retrospektif olarak elde edilmiştir. Bireyler fiziksel aktivite düzeylerine göre sınıflandırılmış ve egzersiz sürelerine göre alt grup analizleri yapılmıştır. Tüm istatistiksel analizler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) versiyon 20,0 yazılımı kullanılarak yapılmıştır. Verilerin analizinde bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve lineer regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya %51,3'ü (n=120) erkek olmak üzere toplam 234 katılımcı dahil edilmiştir. Katılımcıların yaş ortalaması 37,412,1 yıldır (min: 18; maks: 65). Uygulanan anket sonucunda katılımcıların %35,9'u (n=84) hareketli, %16,2'si (n=38) orta derecede hareketli, %14,1'i (n=33) az hareketli, %33,8'i (n=79) hareketsiz olarak sınıflandırılmıştır. Fiziksel aktivite düzeyi arttıkça vücut kompozisyonunda olumlu değişiklikler saptanmıştır; hareketsiz bireylerin toplam vücut yağ oranı (p<0,001) ve visseral yağ oranı (p<0,001) hareketli bireylere kıyasla daha yüksek, toplam vücut suyu (p<0,001) ve kas kalitesi (p=0,03) ise daha düşük olarak bulunmuştur. Hematolojik ve biyokimyasal parametreler açısından bakıldığında hareketli grubun WBC ve trombosit sayıları hareketsiz gruptaki bireylere kıyasla daha düşük bulunmuştur (sırasıyla p<0,001; p=0,011). Haftalık egzersiz süresine göre kıyaslandığında; haftada 3 saatten fazla egzersiz yapan bireylerin <3 saat egzersiz yapan bireylere kıyasla HDL düzeyleri (p=0,007) ve B12 vitamini düzeyleri (p=0,034) anlamlı derecede daha yüksek saptanırken, trigliserid düzeyi (p=0,041) ve RBC düzeyleri (p=0,009) anlamlı düzeyde düşük olduğu gözlenmiştir. Yapılan regresyon analizi sonucuna göre; haftada 3 saatten fazla egzersiz yapmak, yaş veya cinsiyetin etkisinden bağımsız olarak visseral yağ oranını azaltmış, HDL düzeylerini ise anlamlı düzeyde artırmıştır. Aktivite düzeyleri arasında el kavrama gücü açısından anlamlı bir farklılık bulunmamıştır (p=0,10). Sonuç: Bu çalışmada, düzenli fiziksel aktivitenin vücut kompozisyonu ile hematolojik ve biyokimyasal parametreler üzerinde olumlu etkileri olduğu saptanmıştır. Çalışmamızın bulguları, fiziksel aktivitenin yalnızca kilo kontrolü açısından değil, aynı zamanda inflamatuar ve metabolik risk faktörlerinin düzenlenmesi açısından da önemli bir yaşam tarzı bileşeni olduğunu göstermektedir. Fiziksel aktivitenin yalnızca varlığı değil, süresi ve düzenliliği de sağlık çıktıları açısından önem arz etmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: A sedentary lifestyle contributes to the development of many chronic diseases, such as obesity, cardiovascular diseases, diabetes, and hypertension. It is well established that regular physical activity not only improves body composition but also helps prevent disease onset, slow the progression of chronic diseases, enhance quality of life, and exert positive effects on biochemical parameters. However, the effects of physical activity on these parameters—and particularly changes related to exercise duration—remain a subject of debate in the literature. The aim of this study is to evaluate the relationship between physical activity levels and body composition, as well as biochemical and hematological parameters, in adults. Materials and Methods: This cross-sectional study included 234 adult participants. Participants' sociodemographic data and physical activity and weekly exercise levels were recorded using the Primary Care Physical Activity Questionnaire. Body composition measurements were performed using bioelectrical impedance analysis. Laboratory data were obtained retrospectively from electronic health records. Participants were classified according to their physical activity levels, and subgroup analyses were conducted based on exercise duration. All statistical analyses were performed using SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) version 20.0 software. Independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), and linear regression analysis were used in the data analysis. Results: The study included a total of 234 participants, 51.3% (n=120) of whom were male. The average age of the participants was 37.4 ± 12.1 years (min: 18; max: 65). Based on the survey results, 35.9% (n=84) of the participants were classified as active, 16.2% (n=38) as moderately active, 14.1% (n=33) as slightly active, and 33.8% (n=79) as inactive. Positive changes in body composition were observed as physical activity levels increased; sedentary individuals had higher total body fat percentage (p<0.001) and visceral fat percentage (p<0.001) compared to active individuals, while total body water (p<0.001) and muscle quality (p=0.03) were lower. In terms of hematological and biochemical parameters, the active group had lower white blood cell (WBC) and platelet counts compared to the sedentary group (p<0.001 and p=0.011, respectively). When compared based on weekly exercise duration, individuals exercising more than 3 hours per week were found to have significantly higher HDL levels (p=0.007) and vitamin B12 levels (p=0.034) compared to those exercising less than 3 hours per week, triglyceride levels (p=0.041) and RBC levels (p=0.009) were found to be significantly lower. According to the results of the regression analysis; exercising for more than 3 hours per week reduced visceral fat percentage and significantly increased HDL levels, independent of the effects of age or gender. No significant difference was found in handgrip strength between activity levels (p=0.10). Conclusion: This study found that regular physical activity has positive effects on body composition as well as hematological and biochemical parameters. The findings of our study demonstrate that physical activity is an important lifestyle component not only for weight control but also for the regulation of inflammatory and metabolic risk factors. It is not merely the presence of physical activity but also its duration and regularity that are important for health outcomes.
Benzer Tezler
- 50 yaş üstü futbol oynamış bireylerle aynı yaş grubu sedanter bireylerin yaşam kaliteleri bağlamında karşılaştırılmaları
Comparisons of individuals who played football over the age of 50, the same age group in the context of living qualities of sedentary individuals
ALİ İHSAN GÖNEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
SporAfyon Kocatepe ÜniversitesiVeterinerlik Anatomisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL TÜRKMENOĞLU
- 65 yaş ve üstü bireylerin düşkünlük durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of frailty among individuals aged 65 and over
NEDİM OĞUZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Aile HekimliğiAkdeniz ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKAN YAMAN
- Ankara ili Çankaya ve Mamak bölgesinde yaşayan 18-45 yaş arası kadınların fiziksel aktivite düzeyi ve yaşam kalitelerinin belirlenmesi
Determination of physical activity level and quality of life of women aged 18-45 years living in Ankara province Çankaya and Mamak region
CANSEL KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
SporLokman Hekim ÜniversitesiSpor Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. MESUT CERİT
- Almanya ve Hollanda'da yaşayan Türk asıllı göçmen erişkinlerin; antropometri, beslenme antropolojisi, fiziksel aktivite düzeyi ve beden algısı açısından değerlendirilmesi
Evaluation of Turkish-origin adult immigrants living in Germany and the Netherlands in terms of anthropometry, nutritional anthropology, physical activity level, and body image
KÜBRA BARAN
- Sedanter bireylerde kısa süreli yüksek şiddetli bisiklet egzersizlerinin genel sağlık üzerine etkisi
Effects of short-term high-intensity bicycle exercises on general health in sedentary individuals
SEFA KURT
Doktora
Türkçe
2025
SporSivas Cumhuriyet ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. METİN POLAT