Yoğun bakımdaki yaşlı hastalarda ağız bakımının susuzluk üzerindeki etkileri: Gözlemsel bir çalışma
The effects of oral care on thirst in elderly patients in intensive care: An observational study
- Tez No: 1014160
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLSÜN ÖZDEMİR AYDIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Yoğun bakım, yaşlı hasta, ağız bakımı, susuzluk, hemşirelik bakımı, Intensive care, elderly patient, oral care, thirst, nursing care
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırma, yoğun bakımda yatan yaşlı hastalarda ağız bakımının susuzluk üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde planlandı. Yöntem: Çalışma, 30 Ekim 2024-30 Ekim 2025 tarihleri arasında bir eğitim ve araştırma hastanesinin üçüncü basamak anestezi ve reanimasyon yoğun bakım ünitesinde yürütüldü. Araştırma örneklemini, 65 yaş ve üzeri 84 hasta oluşturdu. Hastaların yaş ortalaması 76,63±8,15 yıl olup %60,7'si kadındı. Veriler; Hasta Bilgi Formu, Yoğun Bakım Ağız Bakımı Sıklığını Değerlendirme Ölçeği, Susuzluk Şiddeti Vizüel Analog Skala (VAS), Glasgow Koma Skalası (GKS) ve SOFA skoru ile toplandı. Ayrıca ağız içi pH ve tükürük miktarı ölçüldü. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, tekrarlı ölçümlerde varyans analizi (ANOVA) ve Pearson korelasyon analizi kullanıldı; anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışma bulgularına göre, susuzluk şiddeti puanları zaman içinde anlamlı olarak azaldı (p<0,001), tükürük miktarı ise anlamlı şekilde arttı (p<0,001). Ağız bakımı sıklığı puanlarında da anlamlı azalma görüldü (p<0,001). Ağız içi pH, GKS ve SOFA skorlarında anlamlı değişiklik saptanmadı (p>0,05). Korelasyon analizinde susuzluk şiddeti ile tükürük miktarı arasında negatif yönlü anlamlı ilişki bulundu (r=-0,249; p<0,05). Sonuç olarak, yoğun bakımda yatan yaşlı hastalarda ağız bakımının susuzluk şiddetini azaltmada ve oral nemliliği artırmada etkili olduğu saptandı (p>0,05). Sonuç: Yaşlı yoğun bakım hastalarında susuzluk yönetimini iyileştirmek amacıyla standartlaştırılmış ağız bakım protokollerinin geliştirilmesi ve klinik uygulamalarda rutin olarak kullanılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study was designed as a descriptive and correlational study to determine the effect of oral care on thirst in elderly patients hospitalized in intensive care units. Methods: The study was conducted between October 30, 2024, and October 30, 2025, in a third-level anesthesia and reanimation intensive care unit of a training and research hospital. The sample of the study consisted of 84 patients aged 65 years and older. The mean age of the patients was 76.63±8.15 years, and 60.7% were female. Data were collected using the Patient Information Form, the Intensive Care Oral Care Frequency Assessment Scale, the Visual Analog Scale (VAS) for thirst severity, the Glasgow Coma Scale (GCS), and the SOFA score. In addition, intraoral pH and saliva amount were measured. Descriptive statistics, repeated measures analysis of variance (ANOVA), and Pearson correlation analysis were used in the analysis of the data; the level of significance was accepted as p<0.05. Results: According to the findings of the study, thirst severity scores decreased significantly over time (p<0.001), while saliva amount increased significantly (p<0.001). A significant decrease was also observed in oral care frequency scores (p<0.001). No significant changes were detected in intraoral pH, GCS, and SOFA scores (p>0.05). In the correlation analysis, a significant negative relationship was found between thirst severity and saliva amount (r = -0.249; p<0.05). As a result, it was determined that oral care was effective in reducing thirst severity and increasing oral moisture in elderly patients hospitalized in intensive care (p>0.05). Conclusion: It is recommended to develop standardized oral care protocols to improve thirst management in elderly intensive care patients and to use them routinely in clinical practice.
Benzer Tezler
- Ortopedi servisinde yatan yaşlıların ağız yolu ile beslenmesini etkileyen faktörler ve hemşirelik girişimlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of factors affecting oral feeding of elderly patients and related nursing interventions at orthopedics department
AYŞE DUDU KILINÇ
Doktora
Türkçe
2015
HemşirelikKocaeli ÜniversitesiCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜREYYA KARAÖZ
- Geriatrik hastalarda elektrolit değişkenliğinin mortalite üzerine etkisi
The effect of electrolyte variability on mortality in geriatric patients
ÖMER FARUK DURAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
NefrolojiSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HASAN KAYABAŞI
- Yoğun bakımdaki 60 yaş üstü hastalarda diyafram kalınlığının hasta sonlanım üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Assessment of the impact of diaphragm thickness on patient outcomes in intensive care unit patients over 60 years of age
MUHAMMET FATİH CAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESRA ATEŞ BULUT
- Bebek ve çocuk hastalarda ameliyat ve yoğun bakım tedavilerinde ortaya çıkan supraventriküler taşiaritmilerin adenosin kullanımı ile ayırıcı tanısı ve tedavisi
Differential diagnosis and treatment of supraventricular tachyarrythmias in infants and children during administration of adenosine
AYŞE BAYSAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2000
Anestezi ve ReanimasyonUludağ ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZAHİT BERRİN ÖZCAN
- Yoğun bakım ünitesine yatan metastatik akciğer kanserli hastalarda eritrosit dağılım hacminin akut böbrek hasarı üzerine etkisi
The effect of red cell distrubition width on acute kidney injury in patient with metastatic lung cancer hospitalized in intensive care unit
FATMA YILMAZ AYDIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
NefrolojiDicle Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YAŞAR YILDIRIM