Koklear implant kullanıcılarında dinleme çabası ve yorgunluk düzeylerinin değerlendirilmesi: FSS, NASA-TLX ve VAS ölçekleri ile nöral cevap telemetrisi (NRT) bulgularının analizi
Evaluation of listening effort and fatigue levels in cochlear implant users: Analysis of FSS, NASA-TLX and VAS Scales
- Tez No: 1014423
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜLYA OSMANOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Odyoloji, Audiology
- Anahtar Kelimeler: Koklear İmplant, Dinleme Çabası, İşitsel Yorgunluk, FSS, NASA-TLX, VAS, NRT, Koklear implantlar, Zihinsel yorgunluk, Cochlear Implant, Listening Effort, Auditory Fatigue, FSS, NASA-TLX, VAS, NRT, Cochlear implants, Mental fatigue
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kapadokya Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Odyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Odyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
KARAGÖL, Tuğçe. Koklear İmplant Kullanıcılarında Dinleme Çabası ve Yorgunluk Düzeylerinin Değerlendirilmesi: FSS, NASA-TLX ve VAS Ölçekleri ile Nöral Cevap Telemetrisi (NRT) Bulgularının Analizi, Yüksek Lisans Tezi, Nevşehir, 2026. Bu çalışma, koklear implant (Kİ) kullanıcılarında dinleme çabası ve işitsel yorgunluk düzeylerini çok boyutlu bir yaklaşımla değerlendirmeyi amaçlamıştır. Araştırma kapsamında 50 koklear implant kullanıcısı ile 50 normal işiten bireyden oluşan toplam 100 katılımcı yer almıştır. Öznel değerlendirmeler için Fatigue Severity Scale (FSS), NASA Task Load Index (NASA-TLX) ve Visual Analog Scale (VAS); nesnel değerlendirmeler için ise serbest alan odyometri, konuşma testleri, Neural Response Telemetry (NRT) ve elektriksel stapes refleks eşikleri (e-SRT) kullanılmıştır. Bulgular, Kİ kullanıcılarının serbest alanda anlamlı düzeyde daha yüksek konuşma tanıma eşiği (SRT) ve daha düşük konuşmayı ayırt etme skoru (SDS) sergilediklerini göstermiştir (p<0.001). Öznel ölçümlerde de Kİ grubunun FSS ve VAS puanlarının anlamlı derecede yüksek olduğu (p<0.001), NASA-TLX alt boyutlarında ise zihinsel talep, çaba ve hayal kırıklığı gibi bileşenlerde ciddi artış olduğu gözlenmiştir. Klinik olarak anlamlı yorgunluk (FSS ≥4) Kİ grubunun %76'sında, yüksek zorluk algısı (VAS ≥5) ise %84'ünde tespit edilmiştir. Korelasyon analizinde NRT, e-SRT ve SRT gibi objektif veriler ile NASA-TLX ve FSS gibi öznel ölçekler arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Özellikle serbest alan SRT ile NASA-TLX arasında güçlü bir pozitif korelasyon (r=0.71) saptanmıştır. Sonuç olarak araştırma bulguları, koklear implant kullanıcılarının işitsel süreçlerde belirgin bir zihinsel ve fiziksel yük taşıdığını, bu durumun günlük yaşamda yorgunluk ve zorluk algısını artırdığını göstermiştir. Bu çalışma, işitme rehabilitasyonunda yalnızca işitsel performansın değil, bireyin algıladığı bilişsel yük ve yorgunluğun da dikkate alınması gerektiğini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
KARAGÖL, Tuğçe. Evaluation of Listening Effort and Fatigue Levels in Cochlear Implant Users: Analysis of Neural Response Telemetry (NRT) Findings with FSS, NASA-TLX and VAS Scales, Master's Thesis, Nevşehir, 2026. This study aims to evaluate the listening effort and auditory fatigue levels of cochlear implant (CI) users using a multidimensional approach. The study included a total of 100 participants: 50 active cochlear implant users and 50 individuals with normal hearing. Subjective assessments were conducted using the Fatigue Severity Scale (FSS), NASA Task Load Index (NASA-TLX), and Visual Analog Scale (VAS); while objective evaluations included free-field audiometry, speech recognition tests, Neural Response Telemetry (NRT), and electrically evoked stapedial reflex thresholds (e-SRT). Findings revealed that CI users exhibited significantly higher speech recognition thresholds (SRT) and lower speech discrimination scores (SDS) in the free-field compared to normal-hearing individuals (p<0.001). Subjective assessments also indicated significantly elevated FSS and VAS scores in the CI group (p<0.001), with marked increases in NASA-TLX subdimensions such as mental demand, effort, and frustration. Clinically significant fatigue (FSS ≥4) was observed in 76% of CI users, and high perceived difficulty (VAS ≥5) in 84%. Correlation analysis showed meaningful relationships between objective metrics (NRT, e-SRT, SRT) and subjective scales (NASA-TLX, FSS). In particular, a strong positive correlation was found between free-field SRT and NASA-TLX total score (r=0.71, p<0.001). In conclusion, CI users experience significant cognitive and physical load during auditory tasks, which increases perceived fatigue and difficulty in daily life. This study emphasizes the need to consider not only auditory performance but also perceived cognitive load and fatigue in auditory rehabilitation strategies.
Benzer Tezler
- Unilateral koklear implant kullanıcısı bireylerde dinleme çabasının objektif ve subjektif olarak değerlendirilmesi
Objective and subjective evaluation of listening effort in unilateral cochlear implant user individuals
CEYLAN KARAÇAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Kulak Burun ve BoğazHacettepe ÜniversitesiOdyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BETÜL ÇİÇEK ÇINAR
- Koklear implant kullanıcılarında işitme kalitesi ve günlük dinleme becerilerinin öğrenilmiş çaresizlik üzerindeki etkisi
The effects of hearing quality and everyday listening skills on learned helplessness in cochlear implant users
KADRİYE GÜNEY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Kulak Burun ve Boğazİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaOdyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİLAL DİNÇER D'ALESSANDRO
- Unilateral ve bimodal koklear implant kullanıcılarında dinleme eforunun değerlendirilmesi
Listening effort measured in unilateral cochlear implant and bimodal cochlear implant users
İLKNUR TAŞDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Kulak Burun ve BoğazMarmara ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞE AYÇA ÇİPRUT
- Koklear implant kullanıcılarında bellek işlevinin, dinleme eforunun ve multisensör entegrasyonun değerlendirilmesi
Evaluation of memory function, listening effort and multisensory integration in cochlear implant users
AHSEN KARTAL ÖZCAN
Doktora
Türkçe
2026
Kulak Burun ve BoğazMarmara ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ CEMAL YUMUŞAKHUYLU
- Koklear implant kullanıcılarında elektrikle uyarılmış akustik değişim kompleksi yanıtları ile işitsel ayırt etme ve gürültüde anlama becerileri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between electrically evoked auditory change complex responses and auditory discrimination and speech understanding abilities in noise in cochlear implant users
SERKAN DURMAZ
Doktora
Türkçe
2026
Kulak Burun ve Boğazİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaOdyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EYYUP KARA