Aile hekimliği asistanlarının melanom, skuamöz hücreli karsinom ve bazal hücreli karsinom bilgi ve tutumları
Knowledge and attitudes of family medicine residents regarding melanoma, squamous cell carcinoma, and basal cell carcinoma
- Tez No: 1015748
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HACER HİCRAN MUTLU
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Dermatoloji, Family Medicine, Dermatology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medeniyet Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Hekimliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsanlarda en sık teşhis edilen malignite türü olan bazal hücreli karsinom (BCC), genellikle ultraviyole ışınlarına yoğun maruz kalan cilt alanlarında gelişim gösterir. Tipik olarak güneş ışığına açık yüzeyleri etkileyen bu malignite, çoğunlukla yavaş ilerleyen bir tablo çizer ve metastatik yayılım riski oldukça düşüktür. Erken evrede müdahale edildiğinde tedavi başarısı ve prognoz oldukça yüz güldürücüdür; ancak klinik olarak ihmal edilen vakalarda lezyon, bulunduğu anatomik bölgede ciddi doku harabiyetine ve kalıcı kozmetik deformitelere yol açabilir (8). İnsidansı bakımından bazal hücreli karsinomdan sonra gelen kutanöz skuamöz hücreli karsinom (SCC), benzer etiyolojik faktörlerle güneş ışığına açık bölgelerde ortaya çıkar ve görülme sıklığı yaşla birlikte artış sergiler. Kutanöz SCC olgularının önemli bir bölümü, kronik ultraviyole hasarının öncü lezyonu olan aktinik keratoz zemininden köken almaktadır (39). Güneş maruziyeti dışında kalan sekonder risk faktörleri arasında ise; kronik zeminli yaralar, yanık sonrası gelişen nedbe dokuları, radyasyon maruziyeti ve epidermal displazi ile karakterize Bowen hastalığı bulunmaktadır. Aktinik keratozlar (veya diğer adıyla solar keratozlar), ciltte SCC gelişimine zemin hazırlama özelliklerinden dolayı“prekanseröz”oluşumlar kategorisinde değerlendirilir. Her ne kadar tek bir aktinik keratoz lezyonunun yıllık malign transformasyon hızı rölatif olarak düşük seyretse de (tahmini %0,075-0,1), bu lezyonların kümülatif kanserleşme riski 10 yıllık bir projeksiyonda %10 gibi klinik açıdan anlamlı oranlara ulaşabilmektedir (18). Günlük poliklinik pratiğinde en çok karşılaşılan lezyonların başında gelen AK'ler, yaşam boyu maruz kalınan kronik güneş hasarının bir yansıması olarak ortaya çıkar. Bu sebeple lezyonların dağılımı; saçsız kafa derisi, yüz, kulaklar, servikal bölge, el sırtları ve bacaklar gibi güneş ışınlarına doğrudan ve sürekli hedef olan bölgelerde yoğunlaşır. Epidemiyolojik açıdan değerlendirildiğinde bu lezyonlar, baskın olarak açık ten fototipine sahip orta ve ileri yaş grubundaki bireylerde gözlenmektedir (23). Bu araştırmanın öncelikli amacı; İstanbul Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi bünyesinde uzmanlık eğitimine devam eden aile hekimliği asistanlarının, en sık karşılaşılan deri kanserleri (malign melanom, skuamöz hücreli karsinom ve bazal hücreli karsinom) hakkındaki mevcut teorik ve pratik bilgi birikimlerini değerlendirmektir ve bu doğrultuda uygulanan amaca yönelik eğitimin bu parametreler üzerindeki iyileştirici etkisini ön-test/son-test kurgusuyla kanıtlamaktır. Bu araştırma, sadece bilgi birikimindeki farklılaşmayı (risk faktörleri, klinik işaretler, ayırıcı tanı ve sevk endikasyonları spesifik alanlarında) analiz etmekle yetinmeyip; hekimlerin riskli vakaları idare etme, erken yönlendirme kararı verme ve dermatoskopi duyarlılığı hususlarındaki özgüven ve yeterlilik ilerlemelerini de mercek altına almaktadır. Bununla birlikte mevcut tez çalışması, katılımcıların dermatoskopi farkındalığı, tanı koyma özgüveni ve şüpheli kitleleri erken sevk etme refleksi gibi profesyonel yaklaşımlarındaki değişimi ölçmenin yanı sıra; iyi ve kötü huylu lezyon ayırımına etki eden bilgi eksikliklerinin eğitim müdahalesiyle ne boyutta giderildiğini göstermeyi hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
Skin cancers, particularly basal cell carcinoma (BCC), squamous cell carcinoma (SCC), and malignant melanoma (MM), are malignancies with a steadily increasing incidence and pose significant public health challenges. Primary care physicians hold vital responsibilities in the early diagnosis and timely referral of lesions with malignant potential. The aim of this study is to evaluate the knowledge levels and clinical attitudes of family medicine residents regarding common skin malignancies, as well as to assess the impact of a structured training program on their knowledge levels. This is a cross-sectional interventional study conducted at Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın City Hospital to measure the awareness, knowledge, and attitudes of physicians undergoing specialty training in the family medicine clinic. During the research process, a structured dermatology seminar containing current literature data on skin cancers was implemented. The intervention was evaluated through a comparative analysis of survey data collected from n=69 participants at baseline and n=56 participants following the training. The median age of the participating residents was 28.00 years (Interquartile range: 28.00–31.00), and 60.78% of the participants were female. Statistical analysis of the pre- and post-training survey data revealed a statistically significant increase in correct response rates for all questions regarding the characteristics, risk factors, and management of MM, SCC, and BCC lesions (p<0.05 for all parameters). The findings demonstrate that structured training programs designed for family medicine residents are highly effective in addressing knowledge gaps and enhancing clinical awareness concerning skin malignancies. To improve the quality of detection and management of skin cancers in primary care, it is recommended that similar academic activities be made an integral part of residency training.
Benzer Tezler
- Aile hekimliği asistanlarının stres algıları, tükenmişlik düzeyleri ve sağlık davranışları: Bir eğitim programının etkisi
Perceived stress, burnout levels and healthy behaviors of family medicine residents: The effect of an educational program
HAVVA BÖLÜKBAŞI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Aile HekimliğiÇukurova ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVGİ ÖZCAN
- Aile hekimliği asistanlarının uzmanlık eğitimleri konusunda güncel sorunları ve geleceklerine bakış açısı
Current issues and future views on specialist training of family medicine assistants
HARUN KODAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DİLEK TOPRAK
- Aile hekimliği asistanlarının iş doyumu ve eğitim kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of family medicine assistants by job satisfaction and training quality
FADİME KAYA
Tıpta Uzmanlık
İngilizce
2018
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALUK MERGEN
- Aile hekimliği asistanlarının adli olgulara yaklaşım ve sorumlulukları hakkındaki farkındalıklarının belirlenmesi
Determination of the awareness of approaches and responsibilities of family practice assistants to forensic cases
GÖKTUĞ YAŞAR KOŞAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Adli TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
UZMAN ÖZGE TUNCER
- Aile hekimliği asistanlarının uzmanlık eğitimine bakışı
Specialization education of family medicine assistantsoutlook
CİHAN ADIYAMAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Aile HekimliğiSağlık BakanlığıAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
UZMAN MEMET TAŞKIN EGİCİ