Geri Dön

Okul öncesi öğretmenleri psikolojik dayanıklılık mesleki gelişim programının 5-6 yaş çocuklarının sosyal yetkinlik ve psikolojik dayanıklılıkları üzerine etkisi

The effect of preschool teachers' psychological resilience professional development program on the social competence and psychological resilience of 5-6 years old children

  1. Tez No: 1015775
  2. Yazar: ABDULLAH AYDIN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA BULUŞ, DOÇ. DR. ESEN SPAHİ KOVAÇ
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Mesleki gelişme, Okul öncesi eğitim, Psikolojik dayanıklılık, Sosyal yeterlilik, Sosyal yetkinlik, Professional development, Preschool education, Hardiness on psychological, Social competence, Social self-efficacy
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmanın amacı, 5-6 yaş çocuklarının sosyal yetkinlik ve psikolojik dayanıklılık düzeylerini desteklemek üzere okul öncesi öğretmenlerine bilgi, farkındalık ve sınıf içi uygulama becerileri kazandırmaya yönelik hazırlanan Okul Öncesi Öğretmenleri Psikolojik Dayanıklılık Mesleki Gelişim Programı'nın çocukların sosyal yetkinlik ve psikolojik dayanıklılık düzeyleri üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmada karma araştırma yöntem desenlerinden iç içe desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desen nitel boyutunda ise durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Isparta Merkez ilçesinde bulunan 2 okul öncesi eğitim kurumunda görev yapan 11 öğretmen ile bu öğretmenlerin sınıflarında öğrenim gören 188 çocuk oluşturmuştur. Deney grubunda 6 öğretmen ve 94 çocuk, kontrol grubunda ise 5 öğretmen ve 94 çocuk yer almıştır. Uygulama sürecinde deney grubundaki öğretmenlere 2024-2025 eğitim-öğretim yılının bahar döneminde 12 oturumdan oluşan Okul Öncesi Öğretmenleri Psikolojik Dayanıklılık Mesleki Gelişim Programı uygulanmış, kontrol grubundaki öğretmenlere ise herhangi bir eğitim verilmemiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak Çocuk ve Aile Bilgi Formu, Öğretmen Kişisel Bilgi Formu, 5–6 Yaş Çocukları İçin Psikolojik İyi Oluş Ölçeği'nin Psikolojik Dayanıklılık Alt Ölçeği ve Sosyal Yetkinlik ve Davranış Değerlendirme-30 Ölçeği'nin Sosyal Yetkinlik Alt Ölçeği kullanılmıştır. Ayrıca öğretmenlerin programa ilişkin görüşlerini belirlemek amacıyla oturum değerlendirme formları, genel değerlendirme formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formundan yararlanılmıştır. Nicel verilerin analizinde betimsel istatistikler, Pearson Ki-Kare testi, bağımsız örneklemler t-testi, ilişkili örneklemler t-testi ve 2×2 karma ANOVA kullanılırken, nitel veriler ise içerik analiziyle çözümlenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, deney ve kontrol gruplarının ön test puanları arasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Uygulama sonrasında deney grubundaki çocukların psikolojik dayanıklılık ve sosyal yetkinlik puanları anlamlı düzeyde artmış, kontrol grubunda ise anlamlı bir değişim görülmemiştir. Son test karşılaştırmalarında deney grubu lehine anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Ayrıca grup × zaman etkileşimine ilişkin bulgular, psikolojik dayanıklılık ve sosyal yetkinlik puanlarında öntestten sonteste gözlenen değişimin deney grubu lehine daha belirgin olduğunu göstermiştir. Öğretmen görüşlerinden elde edilen nitel bulgular da programın öğretmenlerin mesleki farkındalıklarını, sınıf içi uygulamalarını ve çocukların sosyal yetkinlikleri ile psikolojik dayanıklılıklarını destekleme süreçlerini olumlu yönde etkilediğini göstermiştir. Sonuç olarak, okul öncesi öğretmenlerine yönelik psikolojik dayanıklılık temelli mesleki gelişim programının çocukların sosyal yetkinlik ve psikolojik dayanıklılık düzeylerini desteklemede etkili olduğu belirlenmiştir.

Özet (Çeviri)

The aim of this study is to examine the effect of the Preschool Teachers' Psychological Resilience Professional Development Program, which was developed to provide preschool teachers with knowledge, awareness, and classroom practice skills for supporting the social competence and psychological resilience of 5–6-year-old children, on children's social competence and psychological resilience levels. The study employed an embedded mixed methods design. In the quantitative dimension of the research, a pretest-posttest quasi-experimental design with a control group was employed, while in the qualitative dimension, a case study design was used. The study group consisted of 11 teachers working in two preschool education institutions located in the central district of Isparta during the 2024–2025 academic year and 188 children enrolled in the classrooms of these teachers. The experimental group included 6 teachers and 94 children, while the control group included 5 teachers and 94 children. During the implementation process, the Preschool Teachers' Psychological Resilience Professional Development Program, consisting of 12 sessions, was implemented with the teachers in the experimental group in the spring semester of the 2024–2025 academic year, whereas no training was provided to the teachers in the control group. The Child and Family Information Form, Teacher Personal Information Form, Psychological Resilience Subscale of the Psychological Well-Being Scale for 5–6-Year-Old Children, and Social Competence Subscale of the Social Competence and Behavior Evaluation-30 Scale were used as data collection tools. In addition, session evaluation forms, a general evaluation form, and a semi-structured interview form were used to determine teachers' views on the program. In the analysis of quantitative data, descriptive statistics, Pearson chi-square test, independent samples t-test, paired samples t-test, and 2×2 mixed ANOVA were used. Qualitative data were analyzed through content analysis. According to the results of the study, no significant difference was found between the pretest scores of the experimental and control groups. Following the implementation, the psychological resilience and social competence scores of the children in the experimental group increased significantly, whereas no significant change was observed in the control group. In the posttest comparisons, significant differences were found in favor of the experimental group. In addition, the group × time interaction findings showed that the change observed from pretest to posttest in psychological resilience and social competence scores was more pronounced in favor of the experimental group. The qualitative findings obtained from teachers' views also showed that the program positively affected teachers' professional awareness, classroom practices, and processes of supporting children's social competence and psychological resilience. As a result, it was determined that the psychological resilience-based professional development program for preschool teachers was effective in supporting children's social competence and psychological resilience levels.

Benzer Tezler

  1. Erken çocukluk dönemi eğitimcilerinin meslekî öz-yeterliklerinin incelenmesi: Psikolojik sağlamlık, karar verme becerisi ve tükenmişliğin etkisi

    Examination of the early childhood educators' professional self-efficacy: The effect of psychological resilience, decision-making skills and burnout

    BUKET DİKMEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Eğitim ve Öğretimİstanbul Aydın Üniversitesi

    Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ALİ YİĞİT KUTLUCA

  2. Öğretmenlerin algılarına göre okul yöneticilerinin mizah davranışları ile öğretmenlerin pozitif psikolojik sermayeleri arasındaki ilişki

    The relationship between school administrators humor behavior and teachers positive psychological capital according to teachers' perceptions

    EMRULLAH BÜYÜK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Eğitim ve ÖğretimKastamonu Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ERGÜN RECEPOĞLU

  3. Okul öncesi öğretmenlerinin psikolojik dayanıklılık ve iş doyum düzeylerinin incelenmesi

    The investigation of preschool teachers' psychological resilience and job satisfaction levels

    ÖZGE AKGÜN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Eğitim ve ÖğretimAnadolu Üniversitesi

    Temel Eğitim Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SERAP ERDOĞAN

  4. Okul öncesi öğretmenlerinin teknoloji tutumları, pedagojik inanç sistemleri, psikolojik dayanıklılık ve psikolojik iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Investigation of the relationship between preschool teachers' technology attitudes, pedagogical belief systems, psychological resilience and psychological well-being levels

    İREM AYDEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Eğitim ve ÖğretimPamukkale Üniversitesi

    Temel Eğitim Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ATİYE ADAK ÖZDEMİR

  5. Okul öncesi öğretmenlerinin psikolojik sağlamlık düzeyleri ve yansıtıcı düşünme eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

    An investigation of the relationship between psychological resilience levels and reflective thinking tendencies of preschool teachers

    SADIK ŞENTÜRK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Eğitim ve ÖğretimPamukkale Üniversitesi

    Temel Eğitim Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. EMEL TOK