Pazarda çalışan erkeklerin kendi kendine testis muayenesi ve testis kanserinden korunmaya ilişkin sağlık inanç ve davranışlarının belirlenmesi
Self-testicular examination of men working in air markets and determination of health beliefs and behaviors regarding protection from testicular cancer
- Tez No: 1016027
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURCAN KOLAÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Hemşirelik, Public Health, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Pazar çalışanları, Testis kanseri, Kendi kendine testis muayenesi, Erken tanı, Sağlık inanç modeli, Man working in marketplace, Testicular cancer, Testicular self-examination, Early diagnosis, Health belief model
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Kent Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
AMAÇ: Testis kanseri, özellikle genç yetişkin erkeklerde en sık görülen kanserlerden biridir. Erken evrede tanı konulması, tedavi başarısını artırmakta ve prognozu olumlu yönde etkilemektedir. Bu araştırma erkeklerin testis kanseri ve Kendi Kendine Testis Muayenesi konusundaki sağlık inançlarını ve davranışlarını belirlemek amacıyla tanımlayıcı türde yapılmıştır. YÖNTEM: Araştırma Ocak – Temmuz 2025 tarihleri arasında İstanbul ili Gaziosmanpaşa ilçesindeki 7 farklı pazarda çalışan 200 yetişkin erkekle yapıldı. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen tanımlayıcı soru formu ve Champion'un Sağlık İnanç Modeli Ölçeği ile yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Veriler bilgisayar ortamında istatistik paket programı ile değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde katılımcıların sosyodemografik özellikleri için sayı ve yüzde, bağımsız örneklem t-testi, ANOVA, Pearson korelasyon, pearson ki kare, ortalama, standart sapma testleri kullanılmıştır. BULGULAR: Katılımcıların %65.5'i kendi kendine testis muayenesini daha önce hiç duymamıştır. Katılımcıların %5.5'i kendi kendine testis muayenesini ayda bir kez yapmaktadır. Ailesinde kanser hastalığı olan bireylerin öz-etkililik puanı (X̄ = 3.44), olmayanlara (X̄ = 3.08) göre daha yüksek bulunmuştur. Kendi Kendine Testis Muayenesi hakkında bilgi sahibi olan katılımcıların (X̄ = 2.67), olmayanlara (X̄ = 2.30) göre ölçeğin duyarlılık alt boyutunda istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (t (198) = 2.231, p = .027). Kendi Kendine Testis Muayenesi hakkında bilgi sahibi olan katılımcıların ciddiyet alt boyut puan ortalaması (X̄ = 3.39), bilgi sahibi olmayanlara göre (X̄ = 2.91) istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (t(198) = 2.705, p = .007). Ölçeğin yararlar alt boyutunda, bilgi sahibi olan bireylerin puanı (X̄ = 3.58) bilgi sahibi olmayan bireylerin puanından (X̄ = 3.14) anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (t (198) = 3.346, p = .001). SONUÇ: Katılımcıların bilgi eksikliğinin olması testis kanserinden korunmaya yönelik sağlık inanç ve davranışlarını olumsuz etkilemiştir.
Özet (Çeviri)
AIM: Testicular cancer is one of the most common cancers, especially among young adult males. Early diagnosis increases treatment success and positively affects the prognosis. This study was conducted as a descriptive study to determine adult males' health beliefs and behaviors regarding testicular cancer and Testicular Self-Examination (TSE). METHOD:The study was conducted with 200 adult males working in 7 different marketplaces in the Gaziosmanpaşa district of Istanbul between January and July 2025. Data were collected through face-to-face interviews using a descriptive questionnaire developed by the researcher and Champion's Health Belief Model Scale. Data were evaluated using a statistical package program in a computer environment. Number and percentage were used for participants' socio-demographic characteristics, and independent samples t-test, ANOVA, Pearson correlation, Pearson chisquare, mean, and standard deviation tests were used for data evaluation. FINDINGS: 65.5% of the participants had never heard of Testicular Self-Examination before. 5.5% of the participants perform TSE once a month. Individuals with a family history of cancer had a higher self-efficacy score (X̄ = 3.44) than those without (X̄ = 3.08). Participants who were informed about Testicular Self-Examination (X̄ = 2.67) showed a statistically significant difference in the sensitivity subscale of the scale compared to those who were uninformed (X̄ = 2.30) (t(198) = 2.231, p = .027). The mean score of the severity subscale was also statistically significantly higher for informed participants (X̄ = 3.39) compared to uninformed participants (X̄ = 2.91) (t(198) = 2.705, p = .007). In the benefits subscale of the scale, the score of informed individuals (X̄ = 3.58) was found to be significantly higher than the score of uninformed individuals (X̄ = 3.14) (t(198) = 3.346, p = .001). CONCLUSION: The lack of knowledge among the participants negatively affected their health beliefs and behaviors toward the prevention of testicular cancer.
Benzer Tezler
- Müşteri odaklılığın satış performansına etkisi ve bir araştırma
Impact of customer orientation on sales performance and a research
SEZİN CANAY ACAR
- Cumhuriyetten günümüze toplumsal değişimin Türk resim sanatında kadın imgesine yansıması
Reflection of the sosial chance on the image of woman in Turkish art of painting since the fondation of republic
MERYEM UZUNOĞLU
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2008
Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
PROF. AYDIN AYAN
- Realisms and working women in the novels of Gaskell and Brontë
Gaskell ve Brontë'nin romanlarında gerçekçilik ve çalışan kadınlar
RANA KAHVECİ
Yüksek Lisans
İngilizce
2014
İngiliz Dili ve EdebiyatıOrta Doğu Teknik Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MARGARET J. M. SÖNMEZ
- Samsun'un bazı ilçelerinde hayvancılık işletmelerinin genel yapısının analizi
Başlık çevirisi yok
SEMA SAYLAM (YALÇINKAYA)
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
ZiraatOndokuz Mayıs ÜniversitesiHayvan Yetiştirme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDOĞAN SELÇUK
- İlköğretim okulları ikinci kademe İngilizce öğretmenlerinin profili, motivasyonu ve iş tatmini
Başlık çevirisi yok
TANSU KÖKTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiSınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYLA GÜRDAL