Soilless farming, capital and technology: A sociological inquiry on transformation of agriculture
Topraksız tarım, sermaye ve teknoloji: Tarımın dönüşümüne dair sosyolojik bir araştırma
- Tez No: 1016444
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÇAĞATAY TOPAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, topraksız tarım teknolojilerin yalnızca salt teknik nesneler olarak anlaşılamayacağını savunarak, hidroponik üretimleri sosyolojik açıdan incelemektedir. Bu doğrultuda da topraksız tarımı nötr bir araç olarak ele almak yerine, tekniği, kapitalist tarımın daha geniş seyri içine yerleştirmekte ve hem bu tarımın ortaya çıkışına zemin hazırlayan yapısal bağlamı hem de işleyiş mantığını ele almaktadır. Analizde nitel doküman analizi yöntemi kullanılmış olup, Vertical Farm Daily'nin 2020-2026 yıllarını kapsayan haber arşivleri taranmıştır. Başlangıçta 4.000'den fazla haber içeriğinden oluşan bu uzay, süreç içinde karşılaşılan kaynaklar ve kurumsal web siteleri aracılığıyla da genişletilmiştir. Analiz iki katman üzerine inşa edilmiştir. Birinci katman, yapı sorusunu ele almaktadır: topraksız tarım neden tam da bu dönemde yükselmektedir ve içine eklemlendiği bağlamın nitelikleri nelerdir? Beck'in geliştirdiği risk toplumu kavramına ve Marx ile Kautsky'nin rant kavramı ile Mann ile Dickinson'ın tarımın kapitalist ilişkiler altında tam anlamıyla sermayeleşmesini tarihsel olarak kısıtlayan yapısal engellere ilişkin yaptıkları vurgulara dayanan bu tez, hidroponiğin tarımı gerçek anlamda bir sanayi dalına dönüştürme çabasından kaynaklandığını ileri sürmektedir. İkinci katman ise işleyiş ve eklemlenme sorusunu ele almaktadır: topraksız tarım hangi stratejiler aracılığıyla söz konusu yapı içinde işlemektedir ve bu yapıya nasıl eklemlenmektedir? Bu noktada analiz, Goodman ve ark. tarafından yapılan ikameci ve temellükçü yaklaşımların ayrıma dayanmaktadır. Tez, yazarların özgün formülasyonun ötesine geçerek hidroponik teknolojilerinin, tarımsal üretimi ileri bir temellükçü biçimde yeniden örgütlediğini savunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis, arguing that hydroponic technologies cannot be comprehended as merely technical objects, sociologically examines soilless agricultural productions. Thereby, rather than simply approaching it as a neutral tool, this work places soilless farming within the broader trajectory of capitalist agriculture, both accounting for the structural context that have given rise to its emerge and its operational rationale. A qualitative document analysis is employed, initiated by scanning the news archives of Vertical Farm Daily, covering from 2020 to 2026. This corpus, initially drawn from over 4,000 news items, is subsequently expanded through the sources and organizational websites encountered in this process. The analysis is built upon two layers. The first deals with the question of structure, that is, why hydroponics is rising at this particular moment and what are the qualities of the context it is embedded in. Drawing on the notion of risk society, elaborated by Beck as well as the structural barriers that historically constrained agriculture's full subsumption under capitalist relations, emphasized by Marx and Kautsky on their reflection on ground-rent and Mann and Dickinson, this thesis argues that hydroponics stems from an attempt to render the agriculture an industry proper. The second layer concern the question of operation and articulation, that is, how soilless farming operates within and advances through that same structure, through which strategies. Here the analysis draws on Goodman et al.'s differentiation between substitutionism and appropriationism. The thesis extends beyond the original formulation to account that hydroponics reorganizes agricultural production in an advanced appropriationist manner.
Benzer Tezler
- Antalya ili serada sebze yetiştiriciliğinde teknoloji kullanım düzeyinin ekonomik ve politik analizi
Economical and political analysis of technology use in vegetable greenhouses in the city of Antalya
AYTEKİN KOÇAK
- Comparative evaluation of nutrient, land, water and energy requirements of hydroponic vs. conventional agricultural methods: Case study for lettuce, basil, and arugula
Hidroponik ve geleneksel tarım yöntemlerinin besin, su ve enerji ihtiyaçlarının kıyaslamalı analizi: Marul, fesleğen ve roka incelemesi
İLAYDA AKTUĞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Çevre Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVAL SÖZEN
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜMİT BARIŞ KUTMAN
- Anerobik çürütücülerde karışım şartlarının çürütücü verimine etkisinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
AHMET GÜNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Çevre Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. LÜTFİ AKÇA
- Sürdürülebilir kalkınma bağlamında topraksız tarım
The soilless farming in the context of sustainable development
AYBİKE BURUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
EkonomiAnkara Hacı Bayram Veli Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SITKICAN SARAÇOĞLU