Edebi metinlerin anlaşılmasında yardımcı bir yöntem olarak bağlamlı dizin ve işlevsel sözlük çalışması: Kitabe-i Gam (Ahmet Rasim) örneği
Contextual index and functional dictionary study as a helpful method in understanding literary texts: The example of Kitabe-i Gam (Ahmet Rasim)
- Tez No: 1016775
- Danışmanlar: PROF. DR. YAKUP POYRAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türk edebiyatına dair metinleri anlamak için yapılan günümüz çalışmalarından biri de TEBDİZ (Tarih ve Edebiyat Metinleri Bağlamlı Dizin ve İşlevsel Sözlüğü) projesidir. Çalışmamızda bağlamlı dizin ve işlevsel sözlük kısmında kelime, kavram ve tamlamaların temel anlamlarıyla birlikte bağlamsal anlamları da tanıklarıyla (örnekleriyle) birlikte verilmiştir. Hatta bağlamsal anlamların farklılaşmasında ayrı bir madde başı açılmıştır. Ayrıca her bir maddenin temel metinde geçen çok fazla tanık cümlesi olduğundan sözlüğümüzde en fazla iki tanık alınmış, diğer benzer tanık ifadeler sözlükten çıkarılmıştır. Sözlüğün hazırlanmasında alfabetik sıra esas alınmıştır. Yapılan bu çalışma sayesinde Osmanlı Devleti'nin 19. yüzyıl batılılaşma süreci ile Cumhuriyet'in ilk dönemlerinde yaşayan ve çok yönlü bir kişiliğe sahip olan Ahmet Rasim'in (1865-1932) Kitabe-i Gam eserinde kullandığı kelime, kavram ve tamlamaların esere kattığı anlam zenginliği kullanım yerlerine göre ortaya çıkarılmıştır. Ortaya çıkan verilerin ileriki dönemlerde yapılacak olan bağlamsal sözlük çalışmalarına, klasik Türk edebiyatı ve Osmanlı kültürü ile ilgili yapılacak çalışmalara katkı sağlayacağı düşünülmektedir
Özet (Çeviri)
One of the current studies aimed at understanding texts in Turkish literature is the TEBDİZ (Contextual Index and Functional Dictionary of Historical and Literary Texts) project. In our study, in the contextual index and functional dictionary section, the basic meanings of words, concepts and phrases, as well as their contextual meanings, are given along with their witnesses. In fact, a separate article has been opened on the differentiation of contextual meanings. In addition, since there are too many witness statements in the main text of each article, a maximum of two witnesses were included in our dictionary and other similar witness statements were removed from the dictionary. Alphabetical order was used in the preparation of the dictionary. This study reveals the richness of meaning derived from the specific contexts of their usage that the words, concepts, and phrases in Ahmet Rasim's (1865–1932) work Kitabe-i Gam contribute to the text; Rasim was a multifaceted figure who lived through both the Ottoman Empire's 19th-century Westernization process and the early years of the Republic. It is considered that the resulting data will contribute to future contextual dictionary studies and to studies on classical Turkish literature and Ottoman culture.
Benzer Tezler
- Defending the boundaries: Understanding identity and the interpretation of events in Kosova vilayet between 1877-1880 through folk music
Sınırları savunmak: Halk müziği üzerinden kimlik ve Kosova vilayetinde 1877-1880 yılları arasında cereyan eden olayların yorumlanması
ABDULNENTOR MUSLIU
- Aliasgar Kemal'in tiyatro eserlerinde dil ve üslup
Language and style in theatrical works of Aliasgar Kemal
SERAP KARAKILIÇ AKI
Doktora
Türkçe
2013
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA ÖZKAN
- The Role of stylistic study in the understanding of literary texts: A case study on Virginia Woolf`s Mrs Dalloway
Edebi metinlerin anlaşılmasında üslup incelemesinin yeri: Virginia Woolf`un Mrs Dalloway adlı eseri üzerinde örnek üslup incelemesi
FERAH SARIKAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
1998
İngiliz Dili ve EdebiyatıÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. DİNÇAY KÖKSAL
- Hayat mecmuası etrafında edebi faaliyetler (C-3)
Başlık çevirisi yok
SALİH BOYRAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BELKIS GÜRSOY
- Nesîb Dede Dîvânı Sözlüğü [Bağlamlı dizin ve işlevsel sözlük] (Cilt 1)
Nesîb Dede's Dîvân Glossory [Concordance and functional glossory]
BAKSEN ÜNLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Türk Dili ve EdebiyatıAdıyaman ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM HALİL TUĞLUK