Yüksek yağlı diyetle beslenen farelerde uzun süreli zaman kısıtlı beslenme uygulaması ve egzersizin sirkadiyen ritim üzerine etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of long-term time-restricted feeding and exercise on circadian rhythm in high-fat diet fed mice
- Tez No: 1016806
- Danışmanlar: PROF. DR. ZEKİYE MELEK BOR KÜÇÜKATAY
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Fizyoloji, Physiology
- Anahtar Kelimeler: Egzersiz, Obezite, Sirkadiyen Ritim, Yüksek Yağlı Diyet, Zaman Kısıtlı Beslenme, Diyet, Yağ tüketimi, Exercise, Obesity, Circadian Rhythm, High-Fat Diet, Time-Restricted Feeding, Diet, Oil consumption
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Fizyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezde, yüksek yağlı diyet (HFD) ile beslenen farelerde zaman kısıtlı beslenme (TRF) ve yüzme egzersizinin sirkadiyen ritim ve metabolik düzenleyici proteinler üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. 224 adet 7 haftalık C57BL/6 erkek fare kullanılmıştır. Bir haftalık karantina sonrası 8 haftalık fareler kontrol ve HFD gruplarına ayrılmıştır (n=112/grup). Gruplar 4 hafta boyunca standart yem (Optima, 51234) veya HFD (%60 yağ; Research Diets, D12492) ile ad libitum beslenmiştir. 4 haftanın sonunda gruplar kontrol, TRF, Egzersiz ve TRF+Egzersiz gruplarına ayrılarak 8 grup oluşturulmuştur (n=28/grup). 8 hafta boyunca TRF gruplarının yem erişimi 20.00-06.00 arasında sınırlandırılmış; egzersiz gruplarına ise 21.00'da 30 dk/gün, 5 gün/hafta yüzme egzersizi uygulanmıştır. Haftalık vücut ağırlığı (VA), günlük yem-su tüketimi ölçümleri yapılmıştır. Hayvanların sakrifikasyonundan bir gün önce kuyruk veninden alınan kan örneklerinden glukometre ile açlık kan şekeri ölçülmüştür. Deney sonunda Lee indeksi hesaplanmıştır. Sakrifikasyonlar sabah 07.00-10.00 ve akşam 19.00-22.00 saatlerinde gerçekleştirilmiş; hipotalamus, karaciğer, m. gastrocnemius-soleus kompleksi ve visseral yağlar çıkarılmıştır. Çekirdek saat proteinleri (CLOCK, BMAL1, PER2, CRY1) ve metabolik düzenleyici proteinler (AMPK, SIRT1, PGC-1α, NF-κB) ELISA yöntemiyle ticari kitler aracılığıyla ölçülmüştür. Veriler tek yönlü varyans analizi ve Tukey post hoc testi ile analiz edilmiştir. HFD ile beslenme VA, Lee indeksi ve visseral yağlanmayı artırarak obezite fenotipi oluşturmuş; TRF, egzersiz ve kombine müdahale bu artışları sınırlamıştır. HFD; hipotalamusta BMAL1 (p=0,033), karaciğerde BMAL1 (p=0,003) ve CLOCK (p=0,046), iskelet kasında ise PER2 (p<0,001) ve CRY1 (p=0,020) proteinleri üzerinden diurnal ritmi bozmuştur. TRF hepatik saatin, egzersiz ise iskelet kası saatinin yeniden düzenlenmesinde daha etkili olmuştur. HFD'nin hipotalamusta SIRT1'i baskılayıp (p<0,001), NF-κB'yi artırdığı (p=0,003); karaciğerde AMPK (p<0,001) ve SIRT1'i (p=0,001) baskılayıp, NF-κB'yi artırdığı (p=0,03), iskelet kasında ise SIRT1'i baskıladığı (p=0,01) gösterilmiştir. TRF, egzersiz ve kombine uygulamalarının bu değişimleri dokuya özgü olarak kısmen geri çevirdiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak, HFD'nin oluşturduğu sirkadiyen sistemdeki desenkronizasyonun, metabolik bozulmayla ilişkili olduğu; TRF ve yüzme egzersizinin bu değişiklikleri dokuya özgü biçimde yeniden düzenleyerek obeziteye karşı koruyucu etkiler oluşturabileceği gösterilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study investigated the effects of time-restricted feeding (TRF) and swimming exercise on circadian clock proteins and metabolic regulatory proteins in high-fat diet (HFD)-fed mice. A total of 224 male C57BL/6 mice, 7 weeks of age, were allocated into control and HFD groups (n =112/group) after a one-week quarantine period. Both groups were fed ad libitum for 4 weeks with either standard chow (Optima, 51234) or HFD (60% kcal from fat; Research Diets, D12492), and were then subdivided into control, TRF, exercise, and TRF+exercise subgroups, yielding 8 experimental groups (n=28/group). During the 8-week intervention, food access in TRF groups was restricted to 20:00–06:00 h, while exercise groups performed swimming at 21:00 h for 30 min/day, 5 days/week. Body weight was monitored weekly, food and water intake were recorded daily, and fasting blood glucose was assessed from tail vein blood using a glucometer one day before sacrifice. Animals were sacrificed during morning (07.00-10.00 am) and evening Windows (07.00-10.00 pm), and hypothalamus, liver, gastrocnemius–soleus complex, visceral adipose tissues were collected. Core clock (CLOCK, BMAL1, PER2, CRY1) and metabolic regulatory proteins (AMPK, SIRT1, PGC-1α, NF-κB) were quantified by ELISA using commercial kits. Data were analyzed by one-way ANOVA followed by Tukey's post hoc test. HFD induced an obesity phenotype, reflected by increased body weight, Lee index, and visceral adiposity, which were attenuated by TRF, exercise, and their combination. HFD disrupted the diurnal rhythmicity of BMAL1 in the hypothalamus (p=0.033) and liver (p=0.003), CLOCK in the liver (p=0.046), and PER2 (p<0.001) and CRY1 (p=0.020) in skeletal muscle. TRF was more effective in resynchronizing the hepatic clock, whereas exercise modulated skeletal muscle clock function more effectively. HFD also suppressed hypothalamic SIRT1 (p<0.001) and increased NF-κB (p=0.003); inhibited hepatic AMPK (p<0.001) and SIRT1 (p=0.001) while increasing NF-κB (p=0.03); and suppressing skeletal muscle SIRT1 (p = 0.01). These alterations were partially reversed by the interventions (TRF, exercise) in a tissue-specific manner. Our findings suggest that HFD-induced circadian desynchronization is associated with metabolic dysregulation, and that TRF and swimming exercise may exert protective effects against HFD-induced metabolic and circadian alterations.
Benzer Tezler
- Interaction of intestinal microbiota and intestinal epithelial health in high carbohydrate diet
Yüksek karbonhidratlı diyette bağırsak mikrobiyotası ve bağırsak epitel sağlığının etkileşimi
MEHMET SEFA ULUTAŞ
Doktora
İngilizce
2021
Moleküler TıpOrta Doğu Teknik ÜniversitesiBiyoteknoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜZİN CANDAN GÜLTEKİN
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYSUN CEBECİ AYDIN
- Yüksek yağlı diyetle beslenen fare modellerinin yağ dokularında ileri glikasyon ürünlerinin incelenmesi
Exami̇nati̇on of advanced glycation products in adipose tissues of mouse models fed a high-fat diet
DİLARA KARAKÖSE
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN YILMAZER
DR. ŞERMİN DURAK
- Investigation of the omega supplementation on dopaminergic system and behavior in maternal obesity and high fat diet exposed mice
Maternal obeziteye maruz kalmış yüksek yağlı diyet ile beslenen yavru farelerde omega takviyesinin dopaminerjik sisteme ve davranışa etkilerinin araştırılması
BERFİN DİVA KORKMAZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
BiyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEZEN KIŞLAL
- Yüksek yağlı diyetle beslenen farelerde hesperidin fitokimyasalı ile obetikolik asit kullanımının karaciğer yağlanması üzerine etkisinin incelenmesi
Assessment of the effects of hesperidin phytochemical and obeticholic acid use on fatty liver in high-fat diet fed mice
AYŞEGÜL SİVASLIOĞLU
Doktora
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikHacettepe ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP GÖKTAŞ
- The primary cilia of the gastrointestinal tract in homeostasis and disease at the single-cell level
Homeostaz ve hastalıkta tek hücre düzeyinde gastrointestinal sistemin primer silyaları
DENİZ ESEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Biyolojiİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiMoleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHAR DEĞİRMENCİ UZUN