Geri Dön

Susuz kaynaklarının (Seydişehir, Konya) anlık ölçüm verileriyle akifer potansiyelinin belirlenmesi

Determination of aquifer potential of susuz springs (Seydişehir, Konya) with instant measurement data

  1. Tez No: 1016935
  2. Yazar: ÇAĞRI SARI
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET ÇELİK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Jeoloji Mühendisliği, Geological Engineering
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez çalışmasında, Seydişehir ilçesine bağlı Susuz Mahallesi sınırları içerisinde yer alan karstik kaynakların (Yağini-Böğet ve Pınarbaşı) akifer potansiyelinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda söz konusu kaynaklarda bir hidrolojik yıl (2024–2025) boyunca anlık seviye ve sıcaklık ölçümleri gerçekleştirilmiş ve elde edilen veriler hidrojeolojik açıdan değerlendirilmiştir. Susuz karst sisteminin beslenme alanının belirlenmesine yönelik olarak Tınaztepe Dolini ve Susuzyayla Düdeni'nde izleme deneyleri uygulanmış; ayrıca izotop analizleri ile beslenme yüksekliği tayin edilmiş ve mineralojik incelemeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular, Susuz kaynaklarının beslenme alanının Tınaztepe dolini ve Susuzyayla düdeni çevresini kapsadığını ortaya koymaktadır. Pınarbaşı kaynağında 01/10/2024 - 20/09/2025 tarihleri arasında kaynak boşalımının dört adet boşalım piki oluşturduğu tespit edilmiştir. Bu piklere ait boşalım katsayılarının 1,163 ile 0,004 gün.¹ aralığında değiştiği hesaplanmıştır. Aynı dönemde, gerçek rejim koşullarında rezervuardan boşalan maksimum su miktarı 5,82 milyon m³ olarak belirlenmiştir. İnceleme süresince Yağini-Böğet kaynaklarında çok kısa süreli boşalım gözlenmiş olup, değerlendirmeler Pınarbaşı kaynağı ile birlikte ele alınmıştır. Susuz kaynakları akifer sisteminin Polat formasyonu kireçtaşları içinde, genellikle Güvercindeliği mağarası ve bununla ilişkili karstik süreksizlik düzlemlerinden oluştuğu boşalım analizleriyle de doğrulanmıştır. Pınarbaşı kaynağında kaydedilen anlık sıcaklık verileri, özellikle 2025 yılı Ocak-Nisan döneminde kar erimesi ve yağışa bağlı beslenmenin etkili olduğunu göstermektedir. Toplam boşalım miktarı esas alınarak yapılan hesaplamalarda, kaynağın 2024-2025 hidrolojik yılı içerisinde yaklaşık 31 km² büyüklüğünde bir beslenme alanına sahip olduğu belirlenmiştir. Elde edilen hidrolojik, izotopik ve mineralojik verilerin bütüncül değerlendirilmesi sonucunda, Susuz kaynaklarının önemli bir karstik rezervuar potansiyeline sahip olduğu anlaşılmıştır. Günümüzde sulama amaçlı kullanılan bu kaynakların, gelecekte içme ve kullanma suyu temini açısından stratejik öneme sahip olabileceği değerlendirilmektedir. Bu nedenle, sürdürülebilir su yönetimi kapsamında kaynak koruma alanlarının belirlenmesi ve gerekli koruma önlemlerinin uygulanması önerilmektedir.

Özet (Çeviri)

This study aims to determine the aquifer potential of the karstic springs (Yağini–Böğet and Pınarbaşı) located within the boundaries of Susuz in the Seydişehir district. For this purpose, instantaneous water level and temperature measurements were conducted at these springs over one hydrological year (2024–2025), and the obtained data were evaluated from a hydrogeological perspective. In order to delineate the recharge area of the Susuz karst system, tracer monitoring experiments were carried out at Tınaztepe Doline and Susuzyayla Sinkhole. In addition, recharge elevation was determined through isotope analyses, and mineralogical investigations were performed. The findings indicate that the recharge area of the Susuz springs mainly covers the surroundings of Tınaztepe Doline and Susuzyayla Sinkhole. Between 01/10/2024 and 20/09/2025, four distinct discharge peaks were identified at the Pınarbaşı spring. The discharge coefficients corresponding to these peaks were calculated to range between 1.163 and 0.004 day.¹. During the same period, the maximum amount of water discharged from the reservoir under natural regime conditions was determined to be 5.82 million m³. During the monitoring period, only very short-term discharge was observed at the Yağini–Böğet springs; therefore, the evaluations were conducted together with the Pınarbaşı spring. Discharge analyses also confirmed that the aquifer system of the Susuz springs is developed within the limestones of the Polat Formation and is generally controlled by the Güvercindeliği Cave and associated karstic discontinuity planes. Instantaneous temperature data recorded at the Pınarbaşı spring indicate that recharge processes were particularly influenced by snowmelt and precipitation during the January–April 2025 period. Based on the total discharge calculations, the recharge area of the spring was estimated to be approximately 31 km² during the 2024–2025 hydrological year. The integrated evaluation of hydrological, isotopic, and mineralogical data reveals that the Susuz springs possess a significant karstic reservoir potential. Although these springs are currently used mainly for irrigation purposes, they may have strategic importance for future drinking and domestic water supply. Therefore, it is recommended that protection zones be delineated and necessary conservation measures be implemented within the framework of sustainable water resource management.

Benzer Tezler

  1. Karstik kaynakların ani boşalım ölçümleri ile kaynak sularının değerlendirilmesi; Susuz kaynakları, Seydişehir (Konya), Türkiye

    Inferring source waters from measurements of karstic spring response to storms; Susuz springs, Seydişehir (Konya), Turkey

    AHMET HAMDİ DENERİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Jeoloji MühendisliğiAnkara Üniversitesi

    Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET ÇELİK

  2. Japon bıldırcınlarında inorganik bor kaynaklarının nispi biyolojik kullanılabilirliği konusunda bir araştırma

    A research about relative bioavailability of inorganic boron sources in Japanese quails

    VİLDAN DOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    ZoolojiSelçuk Üniversitesi

    Zootekni Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. YILMAZ BAHTİYARCA

  3. Magnezyum varlığında susuz boraksın yüksek sıcaklık ve basınçta hidrojenlenmesiyle sodyum borhidrür üretimi

    Production of sodium borohydride by hydrogenation of anhydrous borax at high temperature and pressure in the presence of the magnesium

    İLKNUR KAYACAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    Kimya MühendisliğiGazi Üniversitesi

    Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZKAN MURAT DOĞAN

  4. Alternatif bor kaynaklarının cam-seramik kaplama üretiminde kullanımının incelenmesi

    Investigation of the use of alternative boron sources in glass-ceramic coating production

    TAMER CENGİZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Metalurji MühendisliğiYıldız Teknik Üniversitesi

    Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BUĞRA ÇİÇEK

  5. Böceli ve Kazanpınar kaynaklarının (Denizli) hidrokimyasal özelliklerindeki mevsimsel değişimlerin incelenmesi

    Investigation of seasonal changes in hydrochemical properties of Böceli and Kazanpinar springs (Denizli)

    YUSUF TABANCALI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Jeoloji MühendisliğiPamukkale Üniversitesi

    Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ALİ GÖKGÖZ