TERCEME-İ DEKÂ'IKU'L-AHBÂR FÎ ZİKRİ'L-CENNETİ VE'N-NÂR(Giriş-İnceleme-Metin- Dizin-Tıpkıbasım)
TERCEME-İ DEKÂ'IKU'L- AHBÂR FÎ ZİKRİ'L-CENNETİ VE'N-NÂR(Introductıon- Review- Text - Index- Facsimile)
- Tez No: 1017578
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET YASTI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Eski Anadolu Türkçesi, Klasik Osmanlı Türkçesi, Ses bilgisi, Şekil Bilgisi, Dizin, Old Anatolian Turkish, Classical Ottoman Turkish, Phonology, Morphology, Index
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın temelini; Manisa İl Halk Kütüphanesinde 45 Hk 7224 demirbaş numarasıyla kayıtlı bulunan Terceme-i Dekâ'ıku'l-Ahbâr Fî Zikri'l-cenneti Ve'n-nâr adlı yazma eser oluşturmaktadır. Dinî içerikli olan eser, harekeli nesih hatla sade bir dille yazılmıştır. Kütüphane kayıtlarında eserin müellifi ve yazılış tarihi hakkında bilgi yoktur. Ancak eserin temmet kaydı incelendiğinde müstensihin Hâfız Ahmed Reşîd Es-Sabrî İbni'l-Hâfız el-İsmâîl ez-Zihnî olduğu ve istinsah tarihinin ise h. 1239 (m.1824) olduğu tespit edilmiştir. Çalışma; Giriş, İnceleme, Metin, Dizin ve Tıpkıbasım olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde eser, eserin müstensihi, yazıldığı dönem ve eserin nüshaları hakkında bilgilere yer verilmiştir. Bu bölümde ayrıca eserin konusu da ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. İnceleme bölümünde, eserin dil özellikleri; imlâ, ses olayları ve şekil özellikleri başlıkları altında ayrıntılı olarak incelenmiştir. Bu bölümde, metinde tespit edilen dil özellikleri örneklerle ortaya konulmaya çalışılmıştır. Metin bölümünde, Terceme-i Dekâ'ıku'l-Ahbâr Fî Zikri'l-Cenneti ve'n-Nâr adlı eser, çeviri yazı alfabesi kullanılarak Latin harflerine aktarılmıştır. Metinde yer alan ayet, hadis ve duaların açıklamaları dipnotlarda verilmiştir. Dizin bölümünde, metinde geçen bütün kelimeler alfabetik olarak sıralanmış; her bir kelimenin metindeki anlamı açıklandıktan sonra geçtiği varak ve satır numaraları gösterilmiştir. Tıpkıbasım bölümünde ise yazma eserin tamamı, araştırmacıların metni daha ayrıntılı inceleyebilmelerine imkân sağlamak amacıyla özgün hâliyle sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The basis of this study is the manuscript entitled“Terceme-i Dekâ'ıku'l-Ahbâr Fî Zikri'l-cenneti Ve'n-nâr,”registered in the Manisa Provincial Public Library under inventory number 45 Hk 7224. This religious work is written in a simple style using vocalized Naskh script. Library records do not contain information about the author or the date of writing. However, an examination of the manuscript's completion record revealed that the copyist was Hafiz Ahmed Reşîd Es-Sabrî İbni'l-Hâfız el-İsmâîl ez-Zihnî and the date of copying was 1239 AH (1824 AD). The study consists of five sections: Introduction, Review, Text, Index, and Facsimile. The Introduction provides information about the work, its copyist, the period in which it was written, and its manuscripts. This section also discusses the subject matter of the work in detail. In the review section, the linguistic features of the work are examined in detail under the headings of spelling, phonetics, and morphological features. In this section, the linguistic features identified in the text are presented with examples. In the text section, the work titled Terceme-i Dekâ'ıku'l-Ahbâr Fî Zikri'l-Cenneti ve'n-Nâr has been transcribed into Latin letters using the transliteration alphabet. Explanations of the verses, hadiths, and prayers in the text are given in footnotes. In the index section, all the words in the text are listed alphabetically; after explaining the meaning of each word in the text, the folio and line numbers where it appears are shown. In the facsimile section, the entire manuscript is presented in its original form to enable researchers to examine the text in more detail.
Benzer Tezler
- Osmanlı coğrafyasında yapılmış Farsça manzum Kasîde-i Bürde tercümeleri ve Muhammed Tebâdekânî'nin Kasîde-i Bürde tahmisi (muhteva-inceleme)
Persian verse Qasidah Burdah translations made in the Ottoman geography and tahmis Qasidah Burdah of Muhammed Tebâdekânî (content-examine)
HAYİDE IŞIL
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BÜNYAMİN AYÇİÇEĞİ
- Emevi Halifesi Ömer b. Abdülaziz ve Devri (717-720)
Başlık çevirisi yok
MEVLÜT KOYUNCU
Doktora
Türkçe
1987
Tarihİstanbul ÜniversitesiOrtaçağ Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKKI DURSUN YILDIZ
- Zâli Ahmed bin Mustafa'nın Kasîde-i Bürde şerhi
Zāli Ahmed bin Mustafa's expounding and translation of Kaside-i Bürde for Muhammed el-Būsirį
DURSUN ALİ ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Türk Dili ve EdebiyatıOrdu ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUHAMMET KUZUBAŞ
- Kayacıklı Süleyman Efendi'nin Türkçe Kaside-i Bürde Şerhi (İnceleme-metin)
Turkish commentary On Kaside-i Bürde By Kayacıklı Süleyman Efendi (Examination-text)
HAŞİM ELİKARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Türk Dili ve EdebiyatıGiresun ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAMZA KOÇ
- Bosna Kadısı Mevlânâ Gınâyî'nin Acâyibü'l-Mahlûkât Türündeki Tercümesi“Mir'ât-ı Kâ'inât”
The Bosnian Qadı Mevlânâ Gınâyî's Translatıon In The Genre of ʿAjāʾib Al-Makhlūqāt“Mirʾāt-ı Kāʾināt”
ÖZNUR AKSAKALOĞLU
Doktora
Türkçe
2026
Türk Dili ve EdebiyatıUşak ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET SARI