Investigating foraging ecology differences between two honeybee subspecies, Apis mellifera caucasica andApis mellifera syriaca
İki bal arısı alt türü olan Apis mellifera caucasica ve Apis mellifera syriaca arasındaki beslenme ekolojisi farklılıklarının araştırılması
- Tez No: 1017847
- Danışmanlar: PROF. DR. CEMAL CAN BİLGİN, DR. ÖĞR. ÜYESİ MERT KÜKRER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyoloji, Biology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyolojik Bilimler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, ODTÜ Kampüs Arılığı'ndaki ortak bahçe koşulları altında, Türkiye'de bulunan iki bal arısı alt türü olan Apis mellifera caucasica ve A. m. syriaca'nın beslenme ekolojisi ve koloni dinamiklerini karşılaştırmaktadır. Her alt türde beş kolonisi, 2024 ve 2025 yıllarında ilkbahardan sonbahara kadar izlenerek, doğal alanlarında daha önce tanımlanan farklılıkların aynı çevresel koşullar altında devam edip etmediği test edilmiştir. Koloni büyüklüğü, yavru üretimi, uçuş aktivitesi, polen toplama, yıllık bal verimi, savunma davranışı ve Varroa destructor istilası kaydedilmiş ve mevsimsel gelişimleri analiz edilmiştir. Her iki alt tür de koloni büyüklüğüne ve yavru üretimini ilkbaharda arttırmış ve sonbahara doğru azalmıştır, ancak mevsimsel gelişimleri belirgin şekilde farklılık göstermiştir. Kafkas kolonileri daha erken zirveye ulaşmış ve yaz ortasından sonra daha keskin bir şekilde azalmıştır. Suriye kolonileri ise mevsimin ilerleyen dönemlerinde daha büyük koloniler halinde kalmıştır. Uçuş aktivitesi her iki grupta vii da benzer bir mevsimsel yükseliş ve düşüş modeli göstermiştir, ancak Suriye arıları yaz ve sonbahar boyunca daha aktif kalma eğiliminde olmuştur. En belirgin farklılıklar bal üretimi ve savunmacılıkta gözlemlendi. Kafkas kolonileri, her iki yılda da, özellikle 2024'te, Suriye kolonilerine göre daha fazla bal üretti; bu da bu alt türün nektar depolama ve bal üretimine daha fazla önem verdiğini desteklemektedir. Buna karşılık, Suriye kolonileri sürekli olarak daha savunmacıydı ve deneylerde sezon boyunca yüksek, dalgalanan savunma tepkileri gösterirken, Kafkas kolonileri yaz sonu-sonbahara kadar daha uysal kaldı. Bulgular, koloni gelişimi, beslenme stratejisi, savunma ve parazit duyarlılığındaki önemli farklılıkların ortak çevresel koşullar altında devam ettiğini göstermektedir; bu da bu özelliklerin yalnızca mevcut ekolojik koşulları değil, aynı zamanda farklı doğal ortamlara genetik temelli adaptasyonu da yansıttığını göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis compares the foraging ecology and colony dynamics of two Turkish honeybee subspecies, Apis mellifera caucasica and A. m. syriaca, under common- garden conditions at the METU Campus Apiary. Five colonies of each subspecies were monitored from spring to autumn in 2024 and 2025 to test whether differences previously described from their native ranges persist under the same environmental conditions. Colony size, brood production, flight activity, pollen collection, annual honey yield, defensive behavior, and Varroa destructor infestation were recorded and seasonal trajectories analyzed. Both subspecies expanded in spring and declined towards autumn, but their seasonal trajectories differed markedly. Caucasian colonies peaked earlier and declined more sharply after midsummer, whereas Syrian colonies maintained larger colonies later in the season. Flight activity showed a similar seasonal rise-and-fall pattern in both groups, but Syrian bees tended to remain more active across summer and autumn. v The clearest contrasts were observed in honey production and defensiveness. Caucasian colonies produced substantially more honey than Syrian colonies in both years, especially in 2024, supporting the view that this subspecies allocates more strongly to nectar storage and honey production. In contrast, Syrian colonies were consistently more defensive and showed elevated, fluctuating sting responses throughout the season, whereas Caucasian colonies remained relatively gentle until late summer–autumn. Overall, the findings show that important differences in colony development, foraging strategy, defense, and parasite susceptibility persist under shared environmental conditions, indicating that these traits reflect not only current ecological conditions but also genetically based adaptation to different native environments.
Benzer Tezler
- Teknolojik değişimler açısından sürdürülebilir çevre yönetimi
Sustainable environmental management in terms of technological changes
NUR KOYUNCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Çevre MühendisliğiMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiÇevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OĞUZ AKPOLAT
- Sıcak dövme işlemi uygulanan mikroalaşımlı çeliklerin mikroyapı ve işlenebilirlik özelliklerinin araştırılması
Investigating the microstructure and machinability properties of microalloyed steels applied to hot forging
BARIŞ ÖZLÜ
Doktora
Türkçe
2019
Mühendislik BilimleriKarabük Üniversitesiİmalat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL DEMİR
DOÇ. DR. MUSTAFA TÜRKMEN
- Sıcak iş sübap kalıplarının ömürlerinin etüdü
The investigation of the life of hot forging die used for manufacturing of engine valve
FATİH KARCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Makine Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BARLAS ERYÜREK
- Tek taraflı delmede kuvvet ve malzeme akışına etkiyen faktörlerin incelenmesi
Investigation of the factors affecting the force and material flow in single punch indentation
ŞABAN MARAŞLIOĞLU
- Modelling of superfinishing process of ball bearings
Bilyalı rulmanların superfiniş işlemesinin modellenmesi
İREM GÜL ASLANBAŞ
Doktora
İngilizce
2025
Makine MühendisliğiÇankaya ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SAMET AKAR